Natuurramp

Sumatra kleurt rood door bosbranden

Brandweerlieden inspecteren bosbranden in Indonesië. Beeld EPA

De bosbranden op het Indonesische eiland Sumatra zorgen voor een zeldzaam natuurfenomeen: de straten in de provincie Jambi kleuren sinds dit weekend bloedrood.

De beelden zouden niet misstaan in post-apocalyptische films als ‘How it Ends’ en ‘The Day After Tomorrow’. Of elke andere Hollywood-productie die het einde van de wereld omschrijft. Toch had de video die maandag op het internet verscheen, en gemaakt werd op het Indonesische eiland Sumatra, weinig van doen met fictie. Op de beelden is te zien dat er een toxische deken van bloedrode nevel hangt over de provincie Jambi op het westelijke eiland van de archipel. De video van de koperkleurige mist gaat inmiddels viral op sociale media en werd meer dan zeven miljoen keer bekeken. Daarnaast verschenen er diverse andere beelden van de marsachtige taferelen op Sumatra.

Oorzaak van de rode mist zijn de vele bosbranden die momenteel in Indonesië woeden. Het Indonesisch agentschap voor meteorologie liet weten dat het uitzonderlijke natuurverschijnsel wordt veroorzaakt door zogenoemde Rayleighverstrooiing. Dit fenomeen zorgt ervoor dat zonlicht wordt weerkaatst door deeltjes die kleiner zijn dan de golflengte van het zonlicht zelf. De specifieke rode kleur ontstaat doordat het zonlicht in de lucht wordt weerkaatst door kleine asdeeltjes die alleen het rode deel van het zonlicht door het roet laten. Doordat de asdeeltjes, als een mistwolk, dicht boven het aardoppervlak hangen, kleuren de straten in Jambi nu felrood.

Een gloeiend rood licht in de Indonesische provincie Jambi. Beeld Reuters

Jaarlijks terugkerend fenomeen

De bosbranden en omvangrijke smog zijn een jaarlijks terugkerend fenomeen in Indonesië, waar tijdens het droge seizoen van mei tot oktober, grote stukken jungle in vlammen opgaan. De brandhaarden ontstaan veelal door menselijk toedoen. Boeren en plantagehouders steken elk seizoen grote stukken regenwoud in de fik om ruimte vrij te maken voor palmolie- en papierplantages. Hierbij maken de boeren gebruik van de zogenoemde slash-and-burn methode, waarbij vegetatie op onontgonnen terrein aan het begin van het droge seizoen wordt omgehakt en later in brand gestoken om vruchtbare grond te creëren voor landbouw. Bij deze controversiële methode slaat het vuur echter regelmatig over op beschermd regenwoud.

Hoewel het brandstichten in Indonesië bij wet is verboden, is volgens de Indonesische rampenbestrijdingsdienst sinds het begin van het jaar al bijna 330.000 hectare bos in vlammen opgegaan. Verschillende NGO’s beweren dat wijdverbreide corruptie en zwak optreden van de overheid hier in grote mate aan bijdragen. Toch arresteerden diezelfde autoriteiten twee weken geleden 185 mensen vanwege het aansteken van diverse branden. Hun hangt een celstraf van tien jaar boven het hoofd. Naar schatting zijn er de afgelopen maanden 150.000 mensen opgenomen met ademhalingsproblemen veroorzaakt door de smog die vrijkomt bij de bosbranden. Ook blijven veel vliegtuigen aan de grond en zijn duizenden scholen op Sumatra en Borneo uit voorzorg gesloten.

Het grote aantal bosbranden in Indonesië valt bovendien slecht bij buurman Maleisië waar de inwoners eveneens last hebben van de dampen van de vuurhaarden honderden kilometers verderop. In de hoofdstad Kuala Lumpur werd begin deze maand al melding gemaakt van toegenomen smog. De regering van Maleisië oefent nu diplomatieke druk uit op Jakarta om meer te doen in de bestrijding van de bosbranden en de enorme smog terug te dringen.

Lees ook:
De schade gaat meestal voor de bosbrand uit

Zet niet alle kaarten op het planten van bomen, zegt een bosexpert. Er moet ook geld naar nog ongerepte grote bossen. Want die nemen het meeste CO2 op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden