Rusland Nucleaire straling

Stralingsniveau in Archangelsk flink hoger na explosie, omwonenden moeten dorp verlaten

Militair Garnizoen vlakbij het dorp Nyonoska waar donderdag een ongeluk plaatsvond met een nucleaire isotoop. Beeld REUTERS

Na dagen van onzekerheid is er iets meer duidelijk over de gevolgen van een explosie bij een Russische centrum voor nucleair onderzoek.

Bij de ontploffing in een onderzoekscentrum in het noorden van Rusland is nucleaire straling vrijge­komen met een waarde die vier tot zestien keer hoger is dan normaal voor het gebied. Zo meldde de ­milieuorganisatie van de Russische overheid, Roshydromet, gisteren in een verklaring.

Daarmee bevestigden de autoriteiten de geruchten van de afgelopen dagen over een verhoogd stralingsniveau. Eerdere berichtgeving over het aantal doden en de oorzaak van het incident was in nevelen gehuld.

De explosie vond vorige week donderdag plaats op een onderzoeksplatform van het Russische atoomagentschap Rosatom in de Witte Zee, vlakbij de stad Severodvinsk, op zo’n 35 kilometer ten westen van de havenstad Archangelsk. Door de communicatie van de autoriteiten over het ongeluk ontstond aanvankelijk veel verwarring onder de bevolking.

Vijf onderzoekers werden in zee geblazen

Zo meldde het Russische ministerie van defensie in eerste instantie dat er bij de explosie twee mensen waren omgekomen en dat zes anderen gewond waren geraakt. Afgelopen weekend werd dit bericht door Rosatom weerlegd. Het kernenergiebedrijf stelde dat er bij de explosie vijf mensen om het leven kwamen en dat drie personen in het ziekenhuis waren opgenomen.

Ook over de oorzaak van de explosie ontstond onduidelijkheid. Het ministerie van defensie verklaarde na het ongeluk dat de ontploffing was veroorzaakt door een raketmotor met conventionele, vloeibare brandstof. Later liet Rosatom weten dat het ongeluk plaatsvond bij testen met een nucleaire isotoop voor een raketmotor. Volgens het atoomagentschap ontstond er bij een proef brand en ontplofte de motor. Daardoor werden vijf onderzoekers de zee in geblazen. Ze kwamen om het leven. Verdere details over de oorzaak zijn nog altijd niet vrijgegeven.

Wel is er nu dus duidelijkheid over het stralingsniveau in de omgeving. Hoewel de lokale autoriteiten in Severodvinsk onmiddellijk na het ongeluk meldden dat er sprake was van een sterk verhoogd stralings­niveau, werd dit bericht vrijwel direct ontkracht door het ministerie van defensie. Dat stelde dat er bij het ongeluk helemaal geen straling was vrijgekomen.

Run op jodiumpillen

De strijdige berichtgeving wakkerde het wantrouwen onder de ­bevolking aan. Zo ontstond er na het incident volgens lokale media direct een run op jodiumpillen bij de apotheken in Severodvinsk, een stad met bijna 200.000 inwoners. Jodiumtabletten bieden enige bescherming tegen radioactieve straling, omdat ze voorkomen dat het lichaam radioactief jodium opneemt.

Met de officiële berichten van vandaag komt er vijf dagen na het ongeval een einde aan de onduidelijkheid over het stralingsniveau in de noordelijke regio. Volgens de autoriteiten bereikte het stralingsniveau in de veertig minuten na het ongeluk een maximum van 2 microsievert per uur. Daarna zakte het niveau weer naar de normale waarde van 0,11 ­microsievert per uur. In beide gevallen is er geen risico op stralingsziekte.

De autoriteiten van Severodvinsk hebben inwoners van het nabijgelegen Njonoksa, dat vlakbij het onderzoekscentrum ligt, geadviseerd het dorp te verlaten in verband met werkzaamheden in de directe omgeving. Ook heeft de overheid uit voorzorg een deel van de Witte Zee, de Dvinskajabaai, voor een maand afgesloten voor de scheepvaart. Vrachtschepen kunnen daardoor tot september de Russische havenstad Archangelsk niet bereiken.

Lees ook:

De ‘nucleaire Titanic’ van de Russen is klaar voor vertrek

Volgende maand vertrekt een drijvende kerncentrale voor een tocht van 5000 kilometer over de Noordelijke IJszee. Milieubeschermers zijn bezorgd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden