Euthanasieproces

Stervenshulp was in Duitsland bij wet verboden, en is sinds woensdag weer toegestaan

De voorzittende rechter van het Duitse constitutionele gerechtshof, Andress Voßkuhle.Beeld EPA

Stervenshulp, zoals artsen tot 2015 gaven aan uitzichtloos zieke patiënten, wordt in Duitsland weer toegestaan.

Een vier jaar oude wet die het artsen onmogelijk maakte om zieke mensen medicijnen te geven als zij voor suïcide kozen, is door de hoogste rechter in Duitsland nietig verklaard. Het verbod op de stervenshulp is in strijd met de grondwet, die het individu het recht geeft over zichzelf te beslissen, bepaalde rechter Andreas Vosskuhle van het gerechtshof in Karlsruhe woensdag.

Volgens Vosskuhle is de wet, zoals die in 2015 in het wetboek van strafrecht terechtkwam, daardoor ook in strijd met het recht van het individu om zijn eigen levenseinde te kiezen. Hij raadt de wetgever aan om op andere manieren te voorkomen dat mensen zelfdoding overwegen, bijvoorbeeld door het aanbod van palliatieve medicijnen te vergroten.

De Duitse regering wilde met de nieuwe wet verhinderen dat organisaties zoals het Zwitserse Dignitas in Duitsland hun vleugels zouden uitslaan. Het idee dat zieken tegen betaling medicijnen konden bestellen om daarmee hun eigen dood te bespoedigen, was een schrikbeeld. Maar hoewel in de wet stond dat ‘zakelijke’ stervenshulp verboden was, bleek uit de toelichting dat ook artsen die ernstig zieke patiënten bijstonden met stervenshulp, dat niet langer konden doen. Omdat zij bij herhaling zulke hulp bieden, werd dat gezien als ‘zakelijk’. Ze riskeerden een gevangenisstraf van drie jaar en een geldboete.

Het bleef mogelijk voor vrienden en familieleden van mensen om bijvoorbeeld een paar pillen op een nachtkastje te leggen, die de patiënt dan zelf moest innemen. Maar artsen, zoals Michael de Ridder uit Berlijn, mochten dat niet meer doen. In een interview in Die Zeit vertelde de 72-jarige De Ridder over patiënten die hij heeft geholpen door hen medicijnen en informatie te geven. Hij openbaarde hoe hij een verlamde leraar vertelde hoeveel slaaptabletten hij moest nemen om een hartstilstand te krijgen. Verder dan dat gaat de euthanasiepraktijk in Duitsland niet.

Volgens De Ridder was de wet uit 2015 in strijd met zijn beroepsvrijheid en zijn gewetensvrijheid, en was de wet bovendien in strijd met de mensenrechten. Volgens de Ridder kan en mag het niet strafbaar zijn om ernstig zieke mensen die willen sterven bij hun wens te ondersteunen. Hij maakte deel uit van een grotere groep artsen en patiënten die het gerechtshof om de uitspraak hadden gevraagd.

Voorwaarden

De nu weer toegestane stervenshulp is wel met voorwaarden omgeven. Er moet altijd een derde persoon bij betrokken zijn, naast de patiënt en een arts. Artsen zijn ook niet verplicht om een verzoek om stervenshulp uit te voeren.

Niet alle artsen zijn blij met de wetswijziging. De Duitse artsenvereniging, de ‘Bundesartzenkammer’, wil een ‘normalisering van suïcide’ voorkomen. De artsen vrezen ook patiënten die vinden dat zij ‘aanspraak kunnen maken op ondersteuning bij zelfdoding’, zo zei de voorzitter Klaus Reinhart na de uitspraak.

Vanwege de grootschalige moord op zieken in de Tweede Wereldoorlog is euthanasie is in Duitsland een veel groter taboe dan in Nederland.

Lees ook:

De helft van de Nederlanders wil euthanasie mogelijk maken voor wie het leven beu is

Voor het eerst peilt het CBS de stemming rondom ‘voltooid leven’. Meer dan de helft van de Nederlanders vindt dat gezonde mensen die dood willen ook euthanasie moeten kunnen krijgen

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden