Conflict

Spanje wil geen Marokkaanse viskwekerijen in zijn wateren

Ook de komst van migranten naar de enclave Ceuta zet de relatie tussen Spanje en Marokko onder druk.  Beeld AP
Ook de komst van migranten naar de enclave Ceuta zet de relatie tussen Spanje en Marokko onder druk.Beeld AP

Spanje wil de relatie met Marokko het liefst goed houden. Maar Rabat maakt het Madrid moeilijk.

Jurriaan van Eerten

De melding van de Spaanse marine dat er in Spaanse wateren vis wordt gekweekt door buurland Marokko, kwam de nationale regering in Madrid even heel slecht uit. De relatie tussen de twee landen is momenteel al op een dieptepunt: ambassadeurs zijn wederzijds teruggehaald en diplomatieke onderhandelingen over terugkeer gaan moeizaam. Toch heeft de Spaanse regering deze week een officiële klacht ingediend bij Marokko over de viskwekerijen: die moet het land verwijderen.

Het gaat om een kleine twintig kooien die door een Marokkaans bedrijf worden uitgebaat. De kwekerij ligt bij de eilandengroep Islas Chafarinas: een drietal rotsen met een Spaanse legerbasis vlak voor de kust van Marokko, qua oppervlakte kleiner dan Rottumerplaat. Volgens het internationaal recht maakt Spanje aanspraak op de wateren rondom de eilanden; een gegeven dat Marokko niet erkent.

Geen officiële aanvraag voor een viskwekerij

Het was de extreemrechtse politieke partij Vox in Melilla – een Spaanse exclave op het Afrikaanse vasteland, op zo’n veertig kilometer afstand van de Islas Chafarinas –, die zich begon te roeren over de viskwekerijen. Een aantal weken lang stelde de Spaanse regering, een linkse minderheidscoalitie, dat zij van niets wist. Er was immers geen officiële aanvraag voor de viskwekerij binnengekomen.

Daar nam Vox echter geen genoegen mee. De rechtspopulisten vinden dat de Spaanse regering te bang is voor Marokko en te veel concessies doet. “Deze vijand, die onze heersers per se een broederlijke bondgenoot noemen en als zodanig behandelen, houdt niet op ons te bestoken met vijandige daden.”

In een poging een verdere confrontatie met Rabat te voorkomen, heeft Madrid het bedrijf dat de viskooien leverde onder druk gezet. Het Noorse Morenot, dat een dochtervestiging heeft in Catalonië, moet volgens de Spaanse krant El País de kooien binnen twintig dagen terugvragen van hun Marokkaanse klant. Doen de Noren dat niet, dan riskeren ze een boete vanwege het in gevaar brengen van maritieme veiligheid en het milieu. Of het bedrijf hieraan gehoor geeft is onbekend, bij het Catalaanse kantoor wordt de telefoon direct na deze vraag opgehangen.

Uitbreiding territoriale wateren

Het gesteggel over territoriale wateren tussen de landen gaat veel verder terug. Zo besloot het Marokkaanse parlement begin vorig jaar eenzijdig de territoriale wateren uit te breiden, zodat een onderzeese berg met een aanzienlijke hoeveelheid van het schaarse tellurium – gebruikt bij de productie van een specifiek type zonnecellen – daar ook onder valt. Hierdoor overlappen de Marokkaanse wateren nu die van Spanje rondom de Canarische eilanden. Twee jaar later is ook dit dispuut nog niet opgelost.

Daar komen de gebeurtenissen van afgelopen mei bovenop. De leider van rebellengroep Polisario, die strijdt voor een onafhankelijk West-Sahara, werd behandeld in een Spaans ziekenhuis. Rabat zag dat als steun aan de rebellengroep. Door vervolgens toe te staan dat een grote groep migranten de Spaanse exclave Ceuta bestormde, lieten de Marokkanen zien hoe moeilijk zij het Spanje kunnen maken.

Een herhaling van een dergelijk scenario wil Madrid te allen tijde voorkomen, en het liefst wil de Spaanse regering de diplomatieke banden volledig herstellen. Maar als Madrid nu had gezwegen over de viskwekerijen, dan had Rabat gelijk gekregen in het niet erkennen van de Spaanse wateren.

Lees ook: Met migranten zet Marokko buurland Spanje onder druk

Een run van migranten op de Spaanse stad Ceuta, lijkt Marokko uit te komen. Zo kan Rabat druk uitoefenen op Spanje, waar extreem-rechtse partijen profiteren van de moeilijk beheersbare instroom.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden