Verkiezingen

Sociaaldemocraat Milanovic wordt de nieuwe president van Kroatië

Aanhangers van Zoran Milanovic vieren de overwinning na de eerste exit-polls. Beeld Reuters.Beeld REUTERS

Zoran Milanovic, de leider van de Kroatische sociaaldemocraten, heeft volgens de eerste exit-polls de Kroatische presidentsverkiezingen van zondag gewonnen. Daardoor moet zittend president Kolinda Grabar-Kitarovic het veld ruimen.

Zoran Milanovic heeft zondag volgens de eerste exitpolls met 53,2 procent van de stemmen de tweede en beslissende ronde van de Kroatische presidentsverkiezingen gewonnen. Daarmee steekt hij zittend president, Kolinda Grabar-Kitarovic, net als in de eerste ronde op 22 december, naar de kroon. Zij bleef volgens de eerste uitslagen hangen op 46,5 procent van de stemmen.

Vooraf werd verwacht dat het een nek-aan-nekrace zou worden tussen de conservatieve Grabar-Kitarovic en haar sociaal-democratische uitdager Milanovic. Uit peilingen kwam geen duidelijke favoriet naar voren en met het afvallen van de rechts-populistische kandidaat Miroslav Skoro in de eerste ronde was het ongewis achter welke overgebleven naam zijn stemmers hun kruisje zouden zetten. De uitslag is een pijnlijke nederlaag voor de regerende Kroatische Democratische Unie van Grabar-Kitarovic, temeer met het oog op de parlementsverkiezingen later dit jaar.

Voorzitter van de EU

Hoewel de president in Kroatië een grotendeels ceremoniële functie heeft, zal Milanovic iets meer gewicht in de schaal kunnen leggen dan gebruikelijk. Sinds 1 januari dit jaar is Kroatië namelijk, voor het eerst sinds zijn toetreding in 2013, voorzitter van de Europese Unie. Hierdoor zal Zagreb het komende half jaar onder meer het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU in goede banen moeten leiden.

Daarnaast kan Kroatië een belangrijke rol spelen in de discussie die momenteel in het machtsblok gaande is over de toetreding van Albanië en Noord-Macedonië: beide Balkan-broeders die maar wat graag een EU-lidmaatschap in de wacht willen slepen. Milanovic staat dan ook een vuurdoop te wachten op het Europese podium. Aanstaande donderdag komen de commissarissen van de EU al voor het eerst op bezoek in Kroatië voor een kennismaking met de nieuwe voorzitter.

Ondanks dat Milanovic en Grabar-Kitarovic de twee traditionele politieke stromingen in Kroatië vertegenwoordigen, waren de verkiezingen en de campagne allerminst traditioneel. Beide kandidaten raakten in de aanloop naar de stembusgang meermalen in opspraak. Zo wordt Grabar-Kitarovic al jaren verweten dat ze te veel met extreem-rechts flirt en ligt Milanovic bij het publiek onder het vergrootglas sinds hij onthulde dat zijn grootvader bij de Ustasa had gezeten, de Kroatische fascistische beweging tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Veel inwoners van het Balkanland meenden voorafgaand aan de verkiezingen dan ook dat er weinig te kiezen viel. Volgens sommigen bestond de keuze uit een beetje rechts of echt rechts. Het werd uiteindelijk een beetje rechts.

Lees ook:

Kroatië kan nog niet kiezen tussen rechts, rechts en rechts

De Kroatische president Grabar-Kitarovic, die volgens critici met extreem-rechts flirt, is nog niet zeker van herverkiezing.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden