In MemoriamOntwikkelingssamenwerking

Sir Fazle Hasan Abed gaf Bangladesh weer een toekomst

Sir Fazle Hasan Abed, stichter van ontwikkelingsorganisatie BracBeeld AFP

Sir Fazle Hasan Abed, stichter van de Bengaalse ontwikkelingsorganisatie Brac is afgelopen vrijdag overleden aan een hersentumor.

Het tijdschrift Fortune plaatste hem in de topvijftig van ’s werelds grootste leiders. Hij werd geprezen door partners als Bill Gates en Bill Clinton. Bij een Bengaalse ontwikkelingswerker denkt iedereen aan Muhammed Yunus, de man van het microkrediet. Maar zijn landgenoot Fazle Hasan Abed was niet minder invloedrijk. Zijn ontwikkelingsorganisatie, Brac, is een van de grootste ter wereld. 

Het levenspad van Abed leek ­geëffend. Hij stamde uit een rijke familie uit Oost-Pakistan (zoals Bangladesh toen nog heette), studeerde in Groot-Brittannië – eerst scheepsbouw, later accountancy – waarna hij opklom tot hoofd financiën bij Shell in Pakistan. Totdat de cycloon Bhola in 1970 zijn geboorteland trof en honderdduizenden slachtoffers maakte. Gevolgd door de bevrijdingsoorlog van 1971 die meer dan een miljoen doden veroorzaakte.

Hij gaf zijn baan op, zamelde geld in voor de strijd en keerde na de oorlog in 1972 terug naar de jonge staat Bangladesh. Waar hij werd geconfronteerd met tien miljoen vluchtelingen die in India hun toevlucht hadden gezocht en nu onder barre omstandigheden terugkwamen. Dat bracht hem ertoe een hulporganisatie te beginnen. Eerst noodhulp, later structurele opbouw.

Eigen geld

Bij Shell moest hij schetsen hoe de wereld er tien jaar later uit zou kunnen zien. Die ervaring kwam hem nu goed van pas. “Ik liet jongeren onderzoeken welke noden de mensen hadden, schreef een plan en ging ermee naar Oxfam”, zei hij in 2017 in Trouw. “Ze vroegen: ‘Wie financiert jou nu?’. ‘Niemand’, zei ik. ‘Ik heb mijn huis in Londen verkocht voor 12.000 pond en heb nog 5000 pond over.’ Het maakte indruk dat ik mijn eigen geld investeerde en ik kreeg een half miljoen pond.”

Brac stond voor een schoolsysteem waaraan de overheid niet kon tippen, voor een universiteit met 7000 studenten, medische zorg voor 75.000 dorpen, voor microbankieren. Vanwege zijn verdiensten werd hij in 2009 door de Britse koningin geridderd tot Sir Fazle.

Zijn Brac-model ging de wereld over. Kernbegrippen zijn: innovatie en evaluatie. Leer de mens niet alleen iets nieuws, controleer een jaar later of ze het nog weten. 

Lees ook:

‘In mijn wereld is ruimte voor iedereen’

Hij wordt tot de wereldleiders gerekend en zijn ngo is de grootste ontwikkelingsorganisatie ter wereld. Sir Fazle Hasan Abed was een drijvende kracht achter de textielindustrie in zijn vaderland Bangladesh en gaat nu helpen die transparant te maken. Een visionair gesprek over ontwikkeling.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden