Straf

Saudi-Arabië: geen stokslagen en geen executies van minderjarigen

De Saudische kroonprins Mohammed bin Salman. Beeld EPA

Saudi-Arabië gaat het juridisch systeem hervormen. Wanneer de maatregelen ingaan, en of ze voor iedereen zullen gelden, is vooralsnog onduidelijk.

Eerst was daar vrijdag het nieuws dat Saudi-Arabië een einde maakt aan het toedienen van stok- en zweepslagen als strafmaatregel. Twee dagen later volgde een mededeling van de mensenrechtenorganisatie van het koninkrijk. Voortaan zullen in Saudi-Arabië geen mensen meer ter dood worden veroordeeld voor misdaden die zij pleegden voor hun achttiende. In plaats daarvan kunnen minderjarige delinquenten maximaal tien jaar cel opgelegd krijgen.

“De aangekondigde hervormingen passen in het beleid van kroonprins Mohammed bin Salman om de buitenwereld een ander beeld van Saudi-Arabië te geven”, zegt politicoloog en Midden-Oostendeskundige Paul Aarts. Bin Salman is sinds 2015 aan de macht, samen met zijn vader koning Salman. De kroonprins werpt zich op als de hervormer die het conservatieve Saudi-Arabië de toekomst in zal leiden, en maakte onder meer een einde aan het rijverbod voor vrouwen.

De hervormingen die dit weekend werden aangekondigd zijn volgens Aarts onderdeel van de missie van Bin Salman om het imago van het conservatieve koninkrijk te verbeteren. Het Saudische rechtssysteem krijgt al jaren veel internationale kritiek te verduren. Het is volledig gebaseerd op de sharia, het islamitisch recht. Alcohol drinken is strafbaar en wie wordt betrapt op drugshandel kan ter dood worden veroordeeld.

Aantal executies toegenomen

Sinds de start van het bewind van koning Salman en zijn zoon is weinig veranderd aan het strenge rechtssysteem van Saudi-Arabië. Sterker nog, het aantal executies lijkt toe te nemen. Vorige week schreef Amnesty International in een rapport dat in 2019 in totaal 184 mensen werden geëxecuteerd in Saudi-Arabië, tegenover 149 in 2018. Van hen zou ten minste één persoon zijn veroordeeld voor een misdrijf dat hij pleegde voor zijn achttiende.

Mensenrechtenorganisaties zijn er niet van overtuigd dat na de aankondigingen van afgelopen weekend alles anders zal zijn. Zo noemde Adam Coogle van Human Rights Watch de hervormingen in The New York Times slechts ‘een positieve eerste stap’. Volgens hem blijven veel problematische aspecten van het Saudische juridische systeem overeind. Zoals de mogelijkheid mensen maandenlang vast te houden zonder aanklacht en het gebruik van onthoofding als executiemethode.

Ook Aarts rekent zichzelf voorlopig tot de critici. Want niet alleen is nog onduidelijk wanneer de hervormingen in moeten gaan, het is ook niet zeker dat de omzetting van doodstraf naar celstraf voor alle jonge delinquenten zal gelden.

‘Een terrorist ben je in Saudi-Arabië heel snel’

In het koninklijk decreet, dat persbureau AP inzag, staat dat zaken van minderjarigen die worden verdacht van terrorisme volgens andere criteria zullen worden beoordeeld dan andere zaken. Wat dat in de praktijk precies zal betekenen maakt volgens Aarts nogal wat uit. “Een terrorist ben je in Saudi-Arabië namelijk heel snel”, zegt hij. “Als je verdacht wordt van lidmaatschap van, of sympathie voor de Moslimbroederschap, kun je al voor terrorisme worden veroordeeld.”

Ook veel politieke dissidenten van de sjiitische minderheid zitten vast op verdenking van terrorisme. Een bekend voorbeeld is Ali Mohammed Baqir al-Nimr. Hij werd in 2012 op zeventienjarige leeftijd  opgepakt omdat hij had deelgenomen aan een protest tegen het regime. In 2014 werd hij ter dood veroordeeld. Of zijn leven dankzij de nieuwe wet gespaard zal blijven, moet nog blijken.

Lees ook: 

Saudi-Arabië laat buitenlandse man en vrouw nu ook hotelkamer delen

Saudi-Arabië staat voortaan toe dat een buitenlandse man en vrouw samen een hotelkamer delen, ook als ze niet getrouwd zijn of een relatie hebben. Vrouwen mogen nu ook alleen een hotelkamer boeken. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden