Veiligheidsdeal

Salomonseilanden halen de schouders op over komst van Chinese politieagenten

Een Chinese instructeur traint politiemensen op de Salomonseilanden.  Beeld AFP
Een Chinese instructeur traint politiemensen op de Salomonseilanden.Beeld AFP

De VS en Australië vrezen Chinese invloed op de Salomonseilanden, door de komst van Chinese politieagenten. De Salomonseilanden vinden de zorgen overtrokken.

Ghassan Dahhan

De Salomonseilanden proberen tegemoet te komen aan de bezwaren van Amerika en Australië tegen het sluiten van een veiligheidsdeal met China. Volgens de deal, waarvan de meeste details nog geheim zijn, mogen Chinese politieagenten patrouilleren in de eilandengroep om de orde te herstellen in geval van crisis. De Salomonseilanden stellen dat de Chinese agenten onder het bevel van de Salomonseilandse regering vallen en dat de zorgen over Chinese invloed daarmee overtrokken zijn.

De VS en Australië vrezen dat de veiligheidsdeal tussen de Salomonseilanden en China de eerste stap is naar de komst van een Chinese militaire basis. De Verenigde Staten en Australië beschouwen de Salomonseilanden als hun achtertuin en proberen met dreigementen de eilandengroep uit de invloedssfeer van China te krijgen. Hoewel de veiligheidsdeal is gesloten tussen twee soevereine landen, noemde de Australische premier Scott Morrison de komst van Chinese militairen naar de eilanden een ‘rode lijn’. De Australische minister van defensie Peter Dutton was eind vorige maand nog iets explicieter: “Australië moet zich voorbereiden op oorlog”.

null Beeld Bart Friso
Beeld Bart Friso

De Amerikaanse topdiplomaat Daniel Kritenbrink, die zich onder meer bezighoudt met de eilanden in de Stille Oceaan en met Oost-Azië, bezocht vorige maand de Salomonseilanden om de bezwaren van de VS over te brengen aan de regering van de Salomonseilanden. Hij zei dat de Amerikanen de soevereiniteit van de Salomonseilanden respecteren, maar dat zij ook ‘natuurlijk zullen reageren’ als de Chinezen een militaire aanwezigheid vestigen op de eilandengroep. Hij weigerde een Amerikaanse invasie uit te sluiten.

Ook Australië mag ordetroepen sturen

De Salomonseilanden hebben dringend buitenlandse hulp nodig om de orde te herstellen na een grote opstand in november vorig jaar. De politie kampt met personeelstekorten en heeft weinig ervaring met opstanden. De regering sloot daarom al eerder een veiligheidsdeal met Australië: net als China, mag ook Australië ordetroepen sturen naar de Salomonseilanden.

De premier van de Salomonseilanden, Manesseh Sogavare, zegt dan ook dat er geen reden is voor zorg. “We proberen niet ons niet te distantiëren van Australië, maar zoeken meer samenwerking met China.” Hij zei dat de komst van Chinese politieagenten nodig is, omdat de deal met Australië ‘ontoereikend’ zou zijn om de orde en stabiliteit te bewaren. De komst van een Chinese basis sloot Sogavare uit.

Toch zijn er zorgen over de stationering Chinese politieagenten, omdat deze op dezelfde wijze zouden kunnen optreden op de eilandengroep als bijvoorbeeld in afvallige regio’s van China. “We zullen ons best doen om ervoor te zorgen dat wat er gebeurt in andere landen, zoals in Hongkong, niet gebeurt in ons land”, aldus Sogavare.

De premier lijkt de Australische en Amerikaanse zorgen ook in zijn voordeel te gebruiken. Willen de VS en Australië dat de Salomonseilanden buiten de Chinese invloedssfeer blijven, dan zullen ze de eilanden ook tegemoet moeten komen. Sogavare zei dinsdag bijvoorbeeld dat Australië de relaties kan ‘verbeteren’ als het zijn visumbeleid voor inwoners van de Salomonseilanden versoepelt. Australië heeft drieduizend visa verstrekt aan Salomonseilanders om te werken op het Australische platteland, maar Sogavare eist dat zijn burgers ook toegang krijgen om te werken in de Australische steden.

‘VS en Australië moeten zich niet aanstellen’

Premier Sogavare trekt zich weinig aan van de Australische en Amerikaanse kritiek dat de veiligheidsdeal met China onnodig geheimzinnig zou zijn. Hij wijst naar de controversiële veiligheidsalliantie Aukus, die Amerika, Australië en het Verenigd Koninkrijk vorig jaar met elkaar sloten. Daarin werd afgesproken dat Amerika voor miljarden dollars aan onderzeeboten zou leveren aan Australië. De drie landen lichten bij de alliantie hun bondgenoten niet in. Veel landen, waaronder Frankrijk, waren woedend over de schimmige deal.

Sogavare zei dat hij, als bondgenoot van Amerika en Australië, ook het nieuws over de oprichting van de veiligheidsalliantie uit de media moest vernemen. “Toen Australië ondertekenaar werd van Aukus stelden wij ons niet aan en deden we niet hysterisch over de gevolgen die dit voor ons zou hebben. We respecteerden het besluit van Australië”, aldus Sogavare. Hij voegde daar op enigszins ironische wijze aan toe: “En ik ben blij om te kunnen zeggen dat Australië, de Verenigde Staten en Japan ook onze soevereiniteit respecteerden om deze veiligheidsdeal met China aan te gaan”.

Lees ook:

Australië schrikt van Chinese opmars in de regio

De Salomonseilanden halen de banden met China aan. Australië en de VS vrezen nu voor de aanleg van een Chinese marinebasis in de Stille Oceaan.

Militairen moeten de orde op de Salomonseilanden herstellen

Australië en andere landen in de regio sturen militairen naar de Salomonseilanden, om te helpen daar de orde te herstellen.

Nieuw defensiepact tegen China zet kwaad bloed

Amerikanen, Britten en Australiërs sluiten een nieuwe militaire overeenkomst. China reageert furieus, net als Frankrijk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden