AnalyseImpeachment

Republikeinen kijken vooruit na impeachment-proces – en zien daar Trump

Mitch McConnell, de leider van de Republikeinen in de Senaat. Beeld U.S. Senate TV via REUTERS
Mitch McConnell, de leider van de Republikeinen in de Senaat.Beeld U.S. Senate TV via REUTERS

Ex-president Trump is vrijgesproken door de Amerikaanse Senaat. Maar de Republikeinse partij is nog niet van hem af.

Nauwelijks was Donald Trump ontsnapt aan verbanning uit de Amerikaanse politiek, of hij maakte aanstalten de leiding van de Republikeinse partij weer op zich te nemen.

“We zullen spoedig voor de dag komen met een visie voor een stralende en onbegrensde toekomst van Amerika”, beloofde de ex-president na afloop van de stemming over zijn afzetting-achteraf in de Senaat.

Historisch grote meerderheid

Maar zijn vrijspraak was van het magerste soort. Van de honderd senatoren stemden er 57 voor ‘schuldig’. Een historisch grote meerderheid bij een impeachment-proces, maar niet de benodigde tweederde.

Trump was vlak voor het einde van zijn termijn voorgedragen voor afzetting door het Huis van Afgevaardigden, vanwege zijn rol in de bestorming van het Capitool op 6 januari. Die onderbrak de vaststelling van de door hem ontkende verkiezingsoverwinning van Joe Biden. Er vielen vijf doden bij.

McConnell liet geen spaan van Trump heel

Naast alle vijftig Democraten verklaarden ook zeven Republikeinen Trump schuldig. Hun fractieleider, Mitch McConnell, was daar niet bij. Na de stemming nam hij echter het woord en liet geen spaan van de ex-president heel: “De leider van de vrije wereld kan geen weken lang met donderende stem roepen dat schemerige machten ons land aan het stelen zijn, en dan verbazing veinzen als mensen hem geloven en roekeloze dingen doen”, zei McConnell.

Hij had toch tegen afzetting van Trump gestemd omdat de Grondwet nu eenmaal geen afzetting zou toelaten van een president die al weg is. Maar, bezwoer hij, Trump komt nergens mee weg: “We hebben strafrecht in dit land. En civiele rechtszaken.”

Trump hard afvallen zou niet worden geaccepteerd door de achterban van de ex-president

McConnell zal ook strategische redenen hebben gehad voor zijn dubbele opstelling. Trump hard afvallen zou niet worden geaccepteerd door de achterban van de ex-president. Dat merkte een Republikeinse senator die zaterdag wel het ‘schuldig’ uitsprak. Bill Cassidy uit Louisiana kreeg diezelfde middag nog een motie van afkeuring van het partijbestuur in zijn staat om de oren.

In een interview met tv-netwerk ABC zei Cassidy dat hij zich daar niet zoveel zorgen over maakt: “Ik denk dat Trumps invloed aan het slinken is. De Republikeinse partij is er een van ideeën. De Amerikanen willen die ideeën, maar ze willen een leider die verantwoordelijkheid aflegt, die ze kunnen vertrouwen. Ik denk dat we door zullen gaan met andere leiders.”

‘Zijn daden waren het probleem, niet de oplossing’

Maar zijn collega Lindsey Graham, die ‘onschuldig’ stemde, is daar niet zo zeker van. Kort na de bestorming van het Capitool, en nog zwaar geschokt, zei Graham dat “het mijn hart breekt dat mijn vriend, een president die veel tot stand heeft gebracht, dit heeft laten gebeuren. Zijn daden waren het probleem, niet de oplossing.”

Maar zondag benadrukte Graham in een interview met de conservatieve zender Fox News dat de vaste aanhang van de Republikeinen nog altijd op de hand van de ex-president is. En zelf gaat hij komende week met hem golfen. “Als je wilt winnen, en de socialistische agenda blokkeren, moeten we dat met president Trump doen. Zonder hem lukt het niet.”

McConnell lijkt te denken dat kritiek op Trump over een paar jaar geen vloeken in de kerk meer zal zijn

Volgens Graham gaan de Republikeinen bij de eerstvolgende verkiezingen last hebben van de felle veroordeling van McConnell – de beelden zullen ongetwijfeld in Democratische campagnespots opduiken.

McConnell lijkt echter te denken – of te gokken – dat kritiek op Trump over een paar jaar geen vloeken in de kerk meer zal zijn. Zeker als, zoals hij suggereerde, de strafrechter doet wat de Senaat naliet.

Lees ook:

‘Maak het kort’, zeggen Republikeinen en Democraten over ‘berechting’ Trump

Trump zal niet veroordeeld worden, maar Democraten hebben wel iets te winnen bij het impeachmentproces, dat vandaag begint.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden