Trump-supportes in Harrisburg, de dag nadat Joe Biden is uitgeroepen tot de nieuwe president.

ReportagePennsylvania

President Biden? Trumpstemmers voelen er weinig voor. ‘Democraten willen onze democratie slopen’

Trump-supportes in Harrisburg, de dag nadat Joe Biden is uitgeroepen tot de nieuwe president.Beeld AP

In Pennsylvania likken de Trump-stemmers hun wonden. Ze verwachten geen rellen, maar hebben er weinig vertrouwen in dat Joe Biden Amerika beter zal maken.

“Op de dag nadat Joe ­Biden door de grote Amerikaanse nieuwsmedia is uitgeroepen tot de volgende president van de Verenigde Staten, staan er nog enkele demonstranten op de trappen voor het staatscapitool in Harrisburg, Pennsylvania. Met vlaggen in hun handen kijken ze trots om zich heen. Voorbijrijdende Trump-supporters toeteren, wie tegen Trump is draait het raampje open en roept: “Ga naar huis. Hij heeft verloren”, om lachend verder te rijden.

Na de drukte van voorgaande dagen lijkt dit het moment dat het besef begint in te dalen. Het land moet verder, onder president Joe Biden en vicepresident Kamala Harris. Onder een regering waarvan Trump en zijn campagneteam maandenlang hebben geroepen dat die Amerika de vernieling in zal helpen en een vorm van communisme zal invoeren.

De 47-jarige Jonathan Fischer komt aangelopen met zijn hond, verbaasd dat er nog maar zo weinig demonstranten staan. Opgegroeid in een familie van amish, stemde hij zelf pas voor het eerst nadat hij op zijn dertigste uit de gesloten geloofsgemeenschap was vertrokken. “Eenmaal op mezelf raakte ik gefascineerd door wapens. Vooral om te jagen”, zegt Fischer. “De National Rifle Association waarschuwde dat de Democraten erop uit zijn wapenwetgeving aan te passen. Sindsdien stem ik.”

Beeld Thijs van Dalen

Hij kijkt naar de laatste demonstranten, twee forse mannen met baarden en baseballpetjes, die met grote Amerikaanse vlaggen staan te zwaaien. “Kamala wil onze wapens afpakken”, zegt Fischer. Hij verwijst naar beloftes die Harris deed toen zij zelf nog presidentskandidaat was, om strengere controles door te voeren bij wapenaankopen. Fischer is bang dat de overheid vuurwapens zal innemen. “Zodra ze bij ons op de deur kloppen, gaat het echt mis in dit land. Er komt een punt dat de mensen zeggen: genoeg is genoeg.”

Nog nooit haalde een Amerikaanse presidentskandidaat zoveel stemmen binnen als Joe Biden. Vrijwel alle stemmen zijn nu geteld en hij staat op ruim 77 miljoen. En, zoals Trump tweette, nog nooit behaalde een zittend president zoveel stemmen: ruim 72 miljoen.

Trump-supporters demonstreren voor een gebouw in Philadelphia waar stemmen worden geteld.Beeld Getty Images

Ook in Pennsylvania, een van de swing states, was de opkomst nog nooit zo hoog. Bij de vorige twee presidentsverkiezingen togen ongeveer zes miljoen mensen naar de stembussen, nu bijna zeven miljoen.

Het land vergaat met de ander aan het roer

Het is het resultaat van miljarden dollars die zijn besteed aan campagnes. Geld dat is uitgegeven aan zichtbaarheid, maar vooral ook aan negatieve reclame over de tegenstander. Daardoor hebben vele Amerikanen nu het gevoel dat hun land zal vergaan als de andere partij aan het roer staat.

Rijdend door het heuvelachtige platteland van Pennsylvania, is het moeilijk voorstelbaar dat de eenheid van het land nu weggevallen zou zijn. De bomen zijn herfstachtig oranje, de vrijstaande huizen met hun veranda’s staan er fris bij. Dit is steenkolengebied, wat je terugziet in namen als Carbondale en Minersville – gehuchtjes die pittoresk liggen in het geplooide landschap.

Beeld Peter van Agtmael, Magnum Photo

In dat laatste dorpje zit de 61-jarige Rick Seager op de stoep voor zijn huis een aanhangkarretje te schuren en verven. Lange grijze baard, nicotinevlekken in de snor, een vaal legerjasje. “De mensen hadden Trump zijn gang moeten laten gaan”, zegt hij. “Hij kwam met de beste bedoelingen, om de wereld echt beter te maken. Maar in alles hebben ze hem tegengewerkt.”

Seager verwacht niet dat er een Amerika onder Biden komt. Niet omdat hij gelooft dat er nog bewijs komt voor massale stembusfraude, maar omdat hij zoals de meeste Trump-supporters in het gebied denkt dat Biden een sokpop is voor wat Trump de deep state noemde. “Hij zal terugtreden en die zwarte vrouw die wil het ook niet. De macht gaat naar de Democratische leider in het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi.”

Drie kwartier rijden door het glooiende heuvelgebied verderop ligt Freeland met pakweg 3500 inwoners. Daar hangt op een veranda een vlag met Trump als zwaarbewapende Rambo. No more bullshit. De 21-jarige Dakota Waldron, medewerker bij een printzaak en vader van een eenjarige dochter, zegt dat hij zich immense zorgen maakt om een tirannieke regering onder Biden.

“Democraten proberen ons nu al het zwijgen op te leggen”, zegt Waldron, staand voor zijn huis, een vroegere arbeiderswoning voor de steenkolenmijnen. “Ze roepen de overwinning uit, voordat alle beschuldigingen van fraude onderzocht zijn. Dat belooft weinig goeds.”

‘Dat is toch net Noord-Korea’

De jonge vader heeft een vlassig baardje en een petje met de Amerikaanse vlag. Hij zegt: “We moeten van hen klakkeloos achter een leider staan die niet rechtmatig is verkozen, zonder te klagen. Dat is toch net Noord-Korea?” Dakota Waldron kijkt naar zijn moeder Kelly Waldron, een dame met grijs krullend haar die naar buiten is gekomen om een sigaretje te roken. Hij zegt: “Ach, misschien vergis ik me en valt het ­allemaal mee”. Zijn moeder schudt haar hoofd. “Reken maar van niet. Er komt hogere belasting op diesel en benzine.”

Een Trump-aanhanger in Olyphant, Pennsylvania.Beeld Peter van Agtmael, Magnum Photo

Moeder Waldron, met een grote eczeemplek over haar neus en wang, is chauffeur op de lokale schoolbus. Door de pandemie zit ze al maandenlang thuis. Lessen worden via Zoom gegeven. Haar werkloosheid, zegt ze, is een voorproefje van wat Amerika wacht onder Biden. “Alles wat je in de winkel ziet, ligt daar dankzij olie”, zegt ze. “Dus maak de olie duurder en alles in het leven wordt duurder.”

Luzerne County, het bestuurlijke gebied waarin Freeland ligt, gold lang als graadmeter voor de verkiezingsuitslag in Pennsylvania. Sinds 1932 was de kandidaat die in deze county het beste uit de stembus kwam ook de kandidaat die de staat won – met uitkomsten die bijna op de procent overeenkwamen. In 2016 kleurde het hier rood voor Donald Trump. Het was een aankondiging dat de hele staat naar Trump ging en daarmee werd de befaamde ‘blauwe muur’, genoemd naar het blauw van de Democraten, doorbroken.

Statige villa’s

Maar dit jaar lijkt er iets anders aan de hand: aan de borden in de voortuinen is te zien dat Luzerne County nog altijd Trumpland is. Hier haalde hij 57 procent van de stemmen, terwijl Pennsylvania als geheel toch naar de Democraten is gegaan.

Als je de inwoners spreekt, blijkt al snel dat deze Trump-supporters niet alleen tot de groep behoren die Hillary Clinton de deplorables noemde, de witte arbeidersklasse die gefrustreerd in trailerparks woont. Langs de rand van het meer Harvey’s Lake vind je vele statige villa’s, uitkijkend over het water. In een daarvan woont de 64-jarige Susan Jones – verzorgd zilvergrijs haar, zachtaardige uitstraling, welbespraakt. En een Trump-supporter in hart en nieren.

Een medewerker van het postbedrijf leegt een brievenbus omgeven door pro-Trump protestborden.Beeld AP

Ze vertelt dat ze zich grote zorgen maakt over de toekomst van het land. “De Democraten willen onze democratie slopen: meer rechters in het Hooggerechtshof plaatsen, het kiescollege afschaffen. Dan worden we simpelweg geregeerd door de staten met de grootste bevolking: Californië en New York. Dat zou vergelijkbaar zijn met de situatie dat de wereld wordt geleid door China en ­India, simpelweg omdat daar de meeste mensen wonen. Dat wil je toch niet?”

Opsteker voor de economie

In het verleden stemde Jones soms Democratisch, zegt ze. “Maar toen Trump aan de macht kwam, zag ik hoe CNN en andere hun best deden om hem kapot te maken. Ze trokken stukken speech uit de context. Het is vreemd, want Trump wilde de positie van de middenklasse en de arbeiders verbeteren. Het lijkt wel of de Republikeinen nu staan waar vroeger de Democraten voor stonden.”

Jones denkt dat Luzerne County nog steeds in Trump gelooft, juist omdat hij de economie een slinger gaf. Door milieuwetgeving te versoepelen, gaf hij meer ruimte aan een industrie die in deze staat goed is voor tienduizenden banen.

Hoe het nu verder moet onder Biden, daar wil Jones nog amper aan denken. Voor zaterdag staat er een grootschalig protest gepland in Washington DC, waarvan Jones verwacht dat het ordelijk zal verlopen. “Trump-supporters zijn geen relschoppers. Voor ons hoefden ze de winkels niet dicht te timmeren. We zullen Biden uiteindelijk wel erkennen als president.”

Rijdend rondom het meer en nog een uur verder slingerend de beboste berg op, kom je in het zeer dunbevolkte Evans Falls. Daar staat de 45-jarige Pamela Nurse haar trailerwoning op te ruimen – kleurrijk gebatikt shirt, blond haar in een knotje boven op haar hoofd. “Sorry voor de rotzooi”, zegt de vrouw, die blijkt te werken voor een olie- en gasbedrijf. Ze is er recent in geslaagd rampzalige huurders uit haar woning te krijgen. Ze lacht en zegt: “Ik heb een beetje moeten dreigen”.

Het hoofdkantoor van de plaatselijke Republikeinen in Wilkes-Barre.Beeld Peter van Agtmael, Magnum Photo

Trump heeft Joe Biden constant neer­gezet als de antikandidaat voor olie en gas, wat je merkt als je met iemand als Nurse spreekt. Ze vreest dat haar industrie nu zal verdwijnen, dat Bidens energietransitie veel sneller zal verlopen dan hij beloofde. “En wat het ergste is”, zegt Nurse terwijl ze op haar achterveranda een sigaret opsteekt, “wij produceren zelf geen lithium, wat in die elektrische auto’s gaat. Dus dan zijn we weer afhankelijk van andere landen. Kijk, daar was het Trump nou juist om te doen, dat wij onafhankelijk en zelfvoorzienend konden zijn. America first.”

Tijdens zijn campagne noemde Joe Biden geregeld zijn geboorteplaats Scranton. Het is de stad die beneden in de vallei ligt, waar de Lackawanna-rivier overgaat in de Susquehanna. Maar volgens Nurse heeft Biden daar helemaal niet zo veel stemmen mee ­gewonnen als hij dacht. “Natuurlijk wilde hij laten zien dat hij een van ons is”, zegt ze. “Maar het was een misser. Want iedereen die hier woont, weet dat Scranton intussen een beerput van stedelijke ellende is ge­worden.”

Lees ook: 

Trump krijgt ruggensteun van het ministerie van justitie in zijn aantijgingen van verkiezingsfraude

De rechtszaken van president Trump over de verkiezingsuitslagen lijken weinig kansrijk. Nu krijgt hij toch een duwtje in de rug van de minister van justitie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden