Kongsberg

Politie was op de hoogte van mentale problemen dader pijl-en-boogaanval in Noorwegen

Politie in Kongsberg na de aanval woensdagavond.  Beeld AP
Politie in Kongsberg na de aanval woensdagavond.Beeld AP

Bij een aanval met een pijl en boog in de Zuid-Noorse stad Kongsberg zijn zeker vijf doden gevallen, meldt de Noorse politie. Twee anderen raakten gewond. Volgens Noorse media werd een agent in zijn rug geschoten. De verdachte schutter is aangehouden en de autoriteiten gaan ervan uit dat die persoon alleen handelde en geen andere wapens gebruikte.

Over een motief was enkele uren na de daad nog niets bekend. De politie onderzoekt of het een terreurdaad was. De nationale politie heeft agenten opgeroepen zich goed te bewapenen na het “ernstige incident.” Doorgaans zijn Noorse agenten onbewapend. De autoriteiten hebben nu besloten agenten tijdelijk van vuurwapens te voorzien.

“De informatie die wij uit Kongsberg binnen krijgen is afschuwelijk”, vertelde de Noorse minister-president Erna Solberg woensdagavond laat in een persconferentie. “Ik begrijp dat mensen angstig zijn, maar ik wil benadrukken dat de politie de situatie onder controle heeft”, aldus Solberg.

In een persconferentie benadrukte de Noorse politiechef Ole Bredrup Sæverud dat er nog niets bekend is over het motief van de aanval van woensdag. De Deen heeft volgens Sæverud al wel bekend.

Op de persconferentie werd ook bekendgemaakt dat vier van de slachtoffers vrouwen waren. Het vijfde slachtoffer was een man. Ze waren allemaal tussen de 50 en 70 jaar.

Geradicaliseerd

De 37-jarige Deen die wordt verdacht van het doden van vijf mensen in de Noorse stad Kongsberg was eerder in beeld bij de veiligheidsdiensten, omdat hij volgens de Noorse politie mogelijk zou zijn geradicaliseerd na zijn bekering tot de islam. De politie heeft eerder contact met hem daarover gehad, maar niet dit jaar.

In een interview met de krant Verdens Gang zegt het hoofd van de afdeling terrorismebestrijding Arne Christian Haugstøyl dat de politie in 2015 voor het eerst over de man werd getipt.

Volgens Haugstøyl wees toen niets erop dat de 37-jarige man die zich tot de islam had bekeerd een terroristische bedreiging vormde. Wel leek hij geestesziek te zijn. Omdat de vrees bestond dat hij zou radicaliseren werd hij in de jaren daarna in de gaten gehouden. Naar aanleiding van een video die hij in 2017 op YouTube publiceerde werd hij ook ondervraagd. Omdat zijn gedrag verband leek te houden met mentale problemen, lichtte de politie in 2018 de gezondheidsdiensten in.

“Op basis van zijn geestelijke gezondheid zagen we een lage drempel om geweld te plegen en dat er een mogelijkheid was dat hij met eenvoudige middelen een kleinschalige aanslag in Noorwegen zou kunnen plegen”, aldus Haugstøyl. Daarna verdween hij voor de politie van de radar. Volgens Haugstøyl loopt er een onderzoek naar de gang van zaken.

Toerekeningsvatbaar

De aanslag lijkt volgens de politie een terroristische daad te zijn, maar dat is nog niet zeker. De Deen handelde naar alle waarschijnlijkheid alleen. Politiechef Ole Bredrup Sæverud zei tijdens een persconferentie donderdagochtend dat het motief nog wordt onderzocht.

De verdachte komt vrijdag voor het eerst voor de rechter, die oordeelt over het verlengen van het voorarrest. Forensische psychiaters gaan de man onderzoeken om te kijken of hij toerekeningsvatbaar is.

Sæverud zei dat de eerste melding over een man met pijl en boog om 18.12 uur binnenkwam. Agenten waren om 18.18 uur bij de Deen. Doordat hij pijlen op de agenten afschoot, wist hij te ontkomen. Alle vijf slachtoffers zijn daarna gedood, aldus de politiebaas. Rond 18.45 uur wisten agenten de verdachte in te rekenen.

Aanval begonnen bij supermarkt

Een deel van het centrum van Kongsberg was woensdagavond nog afgezet. De schutter heeft zich over een groot gebied verplaatst, en daar worden nu sporen onderzocht. Volgens de politie moet de man zijn aanval rond 18.30 uur zijn begonnen in of bij een supermarkt.

Kongsberg ligt 80 kilometer ten westen van de hoofdstad Oslo. Ongeveer 70 kilometer ten noordoosten van de getroffen stad ligt het eiland Utoya, waar ruim tien jaar geleden de rechtse terrorist Anders Behring Breivik 69 mensen, voornamelijk tieners en jonge volwassenen, doodschoot. Kort daarvoor had hij in Oslo een bom laten ontploffen, waarbij acht mensen om het leven kwamen. Het geldt als de tot nu toe zwaarste terroristische aanslag in het land. Breivik werd in 2012 veroordeeld tot een lange gevangenisstraf.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden