Spagaat

Oplaaiend conflict dreigt vredesoverleg over Tigray te ondermijnen

In hongerend Tigray maken vrouwen ruzie over een partij gele spliterwten die een hulporganisatie heeft kunnen afleveren in het stadje Agula.  Beeld AP
In hongerend Tigray maken vrouwen ruzie over een partij gele spliterwten die een hulporganisatie heeft kunnen afleveren in het stadje Agula.Beeld AP

In Tigray werken de basisvoorzieningen al meer dan anderhalf jaar niet. Miljoenen leven op de rand van de dood. Vredesbesprekingen kunnen niet van start zonder verbeteringen.

Erik van Zwam

Het voeren van vredesbesprekingen tussen de opstandige noordelijke deelstaat Tigray en de Ethiopische regering staat onder spanning door het weer oplaaien van het conflict. Ondertussen is er in 89 procent van de huishoudens in Tigray voedselonzekerheid, meldt het Wereld Voedselprogramma.

Sinds het staakt-het-vuren in maart van dit jaar in de uiterst bloedige burgeroorlog om Tigray is er gewerkt aan het voorbereiden van vredesoverleg tussen beide partijen: de Ethiopische regering onder leiding van premier Abiy Ahmed en de leiding van het volksbevrijdingsfront, de TPLF. De woordvoerster van premier Abiy, Billene Seyoum, zei afgelopen donderdag dat de regering met een team het voorstel voor vredesonderhandelingen voorbereidt, en dat die binnen enkele weken kunnen starten. Ze zei erbij dat de regering in Addis Abeba niet deelneemt als er voorwaarden aan het vredesoverleg worden gesteld.

Geen internet, geen stroom

Hier zit meteen een knelpunt. De woordvoerder van de TPLF, Getachew Reda, eiste dat voor het overleg begint de basisvoorzieningen moeten worden hersteld in Tigray, zoals telecommunicatie, waaronder internet, het bancaire systeem en de elektriciteit. Al sinds het begin van de oorlog op 4 november 2020, toen het Ethiopische leger Tigray binnenviel, is de Ethiopische deelstaat met zes miljoen inwoners van al deze diensten afgesloten.

Reda stelde ook als voorwaarde dat het westelijke deel van Tigray, dat nog wordt bezet door milities uit de zuidelijk gelegen buurdeelstaat Amhara, wordt teruggegeven. Juist deze week werden milities in Tigray gebombardeerd bij de stad Dedebit door de Ethiopische luchtmacht. Dedebit ligt op de grens met het bezette deel van het noordwesten van Tigray in de buurt van de grens met Soedan.

In een verklaring liet de TPLF vorige week weten dat door het bombardement op Dedebit nu de enige weg die de Tigrayers overblijft de gewelddadige bevrijding van de bezette gebieden is. Geen vredesbesprekingen voordat West-Tigray weer onder het bestuur is van de TPLF. Het probleem is dat de deelstaat Amhara dit vruchtbare boerenland claimt als onderdeel van Amhara en ook bereid is hiervoor te vechten.

Addis Abeba komt hierdoor in een spagaat terecht. De milities uit Amhara vochten zij aan zij met het Ethiopische leger. Als Abiy West-Tigray in handen laat van Amhara, komen er geen vredesbesprekingen. Geeft de Ethiopische regering het gebied terug aan Tigray, dan ligt er een nieuw gewelddadig conflict met Amhara in het verschiet, waarvan de eerste contouren de afgelopen maanden al te zien waren. Veel prominente inwoners van Amhara zijn de afgelopen tijd gearresteerd omdat ze zich verzetten tegen de teruggave van West-Tigray. Amhara ziet teruggave als een dolkstoot in de rug.

De ergste ramp op aarde

Ondertussen is Tigray afhankelijk van voedseltransporten en noodhulpkonvooien van hulporganisaties en die bereiken het gebied onvoldoende om de ergste humanitaire catastrofe te voorkomen. De topman van de Wereldgezondheidsorganisatie, Tedros Ghebreyesus, zelf een Tigrayer, noemde de situatie daar ‘de ergste ramp op aarde’. Hij vroeg zich af waarom hij al maanden geen enkel staatshoofd heeft gehoord over het drama dat zich in Tigray afspeelt, waar miljoenen mensen op de rand van de dood leven. In een emotionele bui zei hij dat de eenzijdige focus van de wereld op de oorlog in Oekraïne een vorm van racisme is. “Heeft de desinteresse te maken met de donkere huidskleur van de Tigrayers?”

Lees ook:

Ethiopië betaalt een hoge prijs voor de vrede: een nieuwe oorlog.

De Ethiopische premier Abiy probeert vrede te sluiten met de opstandelingen in de provincie Tigray. Maar dat gaat niet zonder slag of stoot. Vrede met de ene Ethiopische bevolkingsgroep betekent ruzie met de ander.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden