Sociale Media

Op onlineplatform Gettr kan niemand gecanceld worden, maar wat doe je als IS ineens lid wil worden?

Gettr zou een vrijheid-van-meningsuiting-walhalla moeten worden. Beeld gettr
Gettr zou een vrijheid-van-meningsuiting-walhalla moeten worden.Beeld gettr

Sinds vorige maand is er een nieuw onlineplatform: Gettr. Niemand kan gecanceld worden, de vrijheid van meningsuiting staat centraal. Maar wat doe je als IS-aanhangers daar gebruik van willen maken?

Het moest het toevluchtsoord worden voor rechts Amerika: Gettr. Een socialmediaplatform waar niet gereguleerd wordt zoals dat bij Twitter en Facebook gebeurt – waar regelmatig berichten worden verwijderd omdat ze aangemerkt worden als haatdragend, of waar gebruikers verbannen worden omdat ze samenzweringstheorieën verspreiden.

Nee, op Gettr moest iedereen kunnen zeggen wat die wil; een waar vrijheid-van-meningsuiting-walhalla. Maar nu blijkt dat zulke beloftes niet alleen een rechts publiek aantrekken, maar ook een heel andere doelgroep: IS-aanhangers. Uit onderzoek van mediaplatform Politico blijkt dat sinds de lancering van Gettr begin juli er ten minste 250 gebruikers zijn die regelmatig IS-propaganda plaatsen, bestaand uit berichten, onthoofdingsfilmpjes en bloedige spotprenten – bijvoorbeeld van een IS-strijder die Trump onthoofdt.

De behoefte om alles te kunnen zeggen

Het lijkt een onbedoeld gevolg van de missie van Gettr om een socialmediaplatform vrij van ‘censuur’ te creëren. Onder veel rechts-conservatieve Amerikanen heerst al een tijd het idee dat hun vrijheid van meningsuiting niet gewaarborgd wordt door techbedrijven als Twitter en Facebook, vooral nadat rechtse figuren als Alex Jones en Milo Yiannopoulos de afgelopen jaren van de platforms verbannen waren wegens het verspreiden van samenzweringstheorieën en het aanzetten tot intimidatie.

En nadat voormalig president Donald Trump in de nasleep van de bestorming van het Capitool begin dit jaar van Twitter en Facebook was gegooid wegens ‘het verheerlijken van geweld’, beschuldigden zijn aanhangers de techgiganten opnieuw van het onderdrukken van het vrije woord. De hunkering naar een onlineplatform waar echt alles gezegd kan worden groeide, en al bestaande platforms als Parler beantwoordden aan deze behoefte. Veel fervente Trump-aanhangers, maar ook volgers van QAnon – die geloven in een satanische bloeddrinkende pedofiele wereldelite – maakten de overstap.

In de nasleep van de bestorming van het Capitool besloot Twitter het account van Donald Trump te schorsen.  Beeld Reuters
In de nasleep van de bestorming van het Capitool besloot Twitter het account van Donald Trump te schorsen.Beeld Reuters

Gettr probeert ook in dit gat te springen, en is tot nu toe het platform dat het meest gelieerd is aan Trump; de oprichter is zijn oud-woordvoerder Jason Miller, en de financiering wordt deels geregeld door miljardair Guo Wengui, lid van Trumps exclusieve club Mar-a-Lago.

Een database aan extremisme

Overigens hebben de grote socialmediabedrijven ook te maken met IS-propaganda, alleen wordt dit op grote schaal bestreden. Zo is op Twitter het ‘verspreiden van terroristisch en extremistisch materiaal’ expliciet verboden, en doet het bedrijf zijn best dit in toom te houden door gebruikers en bots te blokkeren. Alleen al tussen juli en december 2020 zijn er 58.750 gebruikers verbannen wegens dit vergrijp.

Veel van hen worden opgespoord dankzij samenwerking met het Global Internet Forum to Counter Terrorism, dat een grote database beheert van extremistisch materiaal. Doordat Twitter toegang heeft tot deze database, kan het algoritme beter geleerd worden identiek materiaal dat op het socialmediaplatform verspreid wordt te herkennen en te verwijderen.

Andere bedrijven als Facebook, Instagram, LinkedIn, Reddit en YouTube maken ook gebruik van deze database om onder andere IS-propaganda tegen te gaan. Gettr is echter nog geen lid. In de gebruikersvoorwaarden van Gettr staat overigens wel dat beeldmateriaal verspreiden van onthoofdingen verboden is, maar zonder gebruik te maken van de reguleringsmethodes die populair zijn bij de andere techbedrijven lijkt hierop werkelijk toezien moeizaam te gaan.

Daarbij moet Gettr de balans zien te bewaren tussen het hooghouden van een imago als tegenhanger van een uitgebreide regulering en tegelijkertijd te voorkomen dat het een geliefd platform wordt van IS-sympathisanten. Het bedrijf lijkt nog geen duidelijk antwoord te hebben op hoe ze aan beide kan voldoen. Sinds de berichtgeving van Politico is een deel van de genoemde IS-propaganda wel verwijderd, maar nog lang niet alles.

Lees ook:

Dit is Parler, de radicaal-rechtse tegenhanger van Twitter

Steeds meer rechtse Twitteraars nemen de wijk naar het ‘censuurvrije’ Parler. Nu ook Donald Trump van Twitter is verbannen, lijkt de ideologische versplintering van sociale media niet meer te stuiten.

Wie is het nieuwe Hooggerechtshof van Facebook, dat bepaalt dat Trump zijn accounts niet terugkrijgt?

De beslissingen over wat je wel en niet mag zeggen op het grootste platform ter wereld zijn uitbesteed aan de Facebook Oversight Board. Maar wat is dat voor een club?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden