Protest

Ook Franse en Duitse boeren zijn het zat: agrariërs aller landen, verenigt u!

Tractoren woensdag op de rondweg rond Parijs. Beeld AFP

Boerenprotesten in Frankrijk, Ierland en Duitsland zijn vooral gericht tegen regeringen, maar op de achtergrond speelt ook de groeiende tegenstelling tussen agrariërs en milieu- en klimaatactivisten. 

Na hun collega’s in Nederland en Duitsland zijn nu ook de boeren in Frankrijk en Ierland met tractoren opgetrokken naar hun hoofdsteden om te protesteren. Zo’n duizend tractoren reden woensdag vanuit Noord- en Midden-Frankrijk via de snelweg en landwegen naar Parijs en veroorzaakten daar grote verkeersopstoppingen. De boeren demonstreerden voor meer geld en tegen steeds scherpere milieu-, klimaat en dierenwelzijnsvoorschriften, die hen in hun voortbestaan zouden bedreigen. ‘Geen Frans platteland zonder boeren’, had een agrariër op zijn trekker gekalkt. ‘Laat ons ons werk doen.’

De Franse regering voerde begin dit jaar een wet in die supermarktketens moet stimuleren de boeren beter te betalen, maar veel van hen zeggen nog weinig van hogere prijzen te hebben gemerkt. Volgens Franse landbouworganisaties is het gemiddelde inkomen de laatste jaren flink gedaald en staat het water vaak aan de lippen. Een op de drie agrariërs verdient volgens hen minder dan 350 euro per maand. Onder deze omstandigheden hebben heel wat boeren moeite met de almaar strengere milieu- en klimaatmaatregelen. “We eisen een ontmoeting met de president”, riep boerenvoorman Cyril Milard per megafoon. “We zijn bereid hier zo lang te blijven als nodig is.”

De Franse minister van landbouw, Didier Guillaume, toonde begrip voor de woede. “Ik begrijp dat ze het zat zijn”, aldus de minister op radiozender Europe 1. “Wij helpen hen bij de overgang naar een duurzamere landbouw. Ze hebben er genoeg van gekleineerd te worden.”

Ook protest in Ierland

Tegelijk was er woensdag een soortgelijk protest in Ierland, waar tractoren optrokken naar het centrum van de hoofdstad Dublin. Daar legden boeren voor de tweede dag achtereen een deel van het verkeer stil. De agrariërs protesteerden tegen lage vleesprijzen en milieuvoorschriften. “We kunnen niet blijven produceren voor prijzen die onder de productiekosten liggen”, klaagde melkveehouder Nicholas Hughes tegenover persbureau Reuters. “En we kunnen ook niet de schuld blijven krijgen van de klimaatverandering. Zo sterft het Ierse platteland.”

De om zich heen grijpende boerenprotesten in Europa richtten zich tot nu toe vooral tegen regeringen. Maar op de achtergrond speelt ook een toenemende tegenstelling tussen de boeren aan de ene kant en milieuorganisaties aan de andere kant. Veel agrariërs vinden dat milieu- en klimaatactivisten zich schuldig maken aan ‘boeren-bashing’ en dat zij hen ten onrechte tot ‘zondebok’ maken van de opwarming van de aarde. Regeringen zouden hun oren ook te veel laten hangen naar deze activisten en te weinig oog hebben voor de belangen van boerengezinnen en de voedselproductie. ‘Is de boer geruïneerd, dan wordt het eten geïmporteerd’, stond op een spandoek in Berlijn. In Duitsland legden boeren met duizenden tractoren dinsdag het verkeer in de hoofdstad nagenoeg stil. Een boulevard bij de beroemde Brandenburger Tor werd één grote tractorparkeerplaats.

Europese Unie

De Duitse boeren protesteerden tegen aangescherpte regels voor de bescherming van insecten en het milieu. Ook maakten ze bezwaar tegen een beperking van het uitrijden van mest, ter bescherming van het grondwater. De Duitse regering introduceerde die aanscherping in september. De agrariërs klagen dat ze bijna niet meer te kunnen werken door de opeenstapeling van maatregelen, die deels voortkomen uit afspraken binnen de Europese Unie.

“We worden geacht twintig procent minder kunstmest te gebruiken”, mopperde een Beierse boer tegen radiostation Deutsche Welle. “Maar als we dat doen, krijgen onze gewassen elk jaar twintig procent minder voedingsstoffen, wat gevolgen heeft voor onze opbrengsten en inkomens. Ik wil graag dat mijn zoon bij mij in het bedrijf komt, maar als je er in de toekomst niet meer van kunt leven, dan heeft het geen zin mijn zoon er voor te interesseren.”

In de hoop de gemoederen tot bedaren te brengen, heeft bondskanselier Angela Merkel leiders van boerenorganisaties uitgenodigd begin komende maand met haar regering te komen praten. Maar de kanselier zal dan naar verwachting behoorlijk wat weerstand moeten overwinnen. Twee van haar ministers die dinsdag alvast een poging deden om het beleid aan de demonstrerende boeren uit te leggen, werden door hen luidkeels uitgejouwd.

Lees  ook:

Groot boerenprotest verstopt Berlijn

Boeren hebben dinsdag met hun trekkers de Duitse hoofdstad Berlijn nagenoeg lamgelegd. De agrariërs zijn massaal naar Berlijn gekomen om te protesteren tegen het landbouwbeleid van de Duitse regering.

Verenigde boeren komen met een eigen stikstofplan

Landbouw Collectief wil minder uitstoot van ammoniak. Maar dat kost geld, een kleine drie miljard euro, én de boeren stellen daarnaast nog wat eisen.

Stikstofplan van boeren gaat nog lang niet ver genoeg, vinden milieuorganisaties

In plaats van alleen maar de uitstoot van stikstof aan te pakken, zou de hele landbouw moeten hervormen. Dat stellen milieuorganisaties in reactie op het plan van boerenorganisaties.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden