Klimaatdoelen

Ooit worden deze plannen wetten, maar eerst volgen lange onderhandelingen

De Nederlandse Eurocommissaris Frans Timmermans tijdens de bekendmaking van de Europese klimaatplannen. Beeld AFP
De Nederlandse Eurocommissaris Frans Timmermans tijdens de bekendmaking van de Europese klimaatplannen.Beeld AFP

De net bekendgemaakte Europese klimaatvoorstellen hebben nog een lange weg te gaan voor ze in de lidstaten in wetgeving vervat zijn.

De Nederlandse delegatie van de SGP in het Europarlement (één man) kan kort zijn over de klimaatplannen van de Europese Commissie: ‘Te veel, te snel, te veel wensdenken’. Zijn collega van GroenLinks zegt juist het omgekeerde: ‘schiet tekort’, en de VVD vindt één onderdeel van de plannen, het nieuwe emissiehandelssysteem ETS, vooral verkeerd.

Als de meningen zo ver uiteen liggen, is het zeker dat het parlement nog wel even met de voorstellen bezig is. Want dit is geen actieplan, waarvan de EU er al zoveel lanceerde. De plannen van de Europese Commissie zullen ooit wetten worden en dan zullen de lidstaten ze in hun eigen wetten moeten overnemen.

Niet zonder slag of stoot

Voordat het zover is, moeten Timmermans en zijn collega-commissarissen behalve het parlement ook de lidstaten in de Europese Raad zover zien te krijgen dat ze hun akkoord geven. Ook dat zal niet zonder slag of stoot gaan, en evenmin van vandaag op morgen. De Raad en ook het parlement krijgen de klachten van de samenleving op hun bord. Zij moeten vechten voor de achterbannen die vrezen voor hun koopkracht, de wanhopige fabrieksdirecteuren.

In Nederland liet KLM bijvoorbeeld al weten dat het liever wil vasthouden aan haar eigen plan (‘destination 2050’) en dat een kerosinetaks zoals Timmermans die wil invoeren precies de verkeerde maatregel is. Wat ze ermee moet doen kan nog niemand vertellen, maar de Nederlandse regering zal op zijn minst serieus naar de bezwaren moeten luisteren.

Zo moet de regering van Duitsland luisteren naar wat de auto-industrie daar te zeggen heeft en heeft de Zweedse regering een hele kluif aan de houtindustrie. Er zal protest zijn van organisaties die windmolens lelijk vinden of gevaarlijk, van transporteurs, van touroperators, staal- en cementmakers, van noem maar op.

De Franse regering en volksvertegenwoordigers vrezen bijvoorbeeld vooral de burgers, het maandenlange protest van de Gele Hesjes in 2018 tegen hogere benzineprijzen liggen daar nog vers in het geheugen.

Verkiezingen spelen een rol

Bij het bepalen van posities in de Europese Raad spelen daarbij ook nationale verkiezingen een rol. Dit najaar zijn er verkiezingen in Duitsland. Daar hebben op dit moment de Groenen de wind in de zeilen. Dat kan voor het Duitse oordeel over de klimaatplannen positief uitpakken. In het voorjaar volgen dan verkiezingen in Frankrijk, waarin president Emmanuel Macron het waarschijnlijk zal opnemen tegen de populist Le Pen. De vraag is of hij het zich in die periode kan veroorloven vergaande klimaatplannen te steunen.

De discussie in de Europese Raad alleen al, zal waarschijnlijk jaren vergen. Dan is het ook nog van belang welk land Europees voorzitter is. Zo’n land kan min of meer de agenda bepalen. Van de huidig voorzitter, Slovenië, verwacht eigenlijk niemand veel actiebereidheid. Net zo min als van de volgende, Frankrijk, dat precies op het moment van zijn voorzitterschap dus die verkiezingen heeft. Zet Frankrijk er niet de sokken in, dan is het aan de volgende, Tsjechië, om de klimaatzaken in een versnelling te brengen. Of het is het wachten op de voorzitter dáárna, Zweden. Dan is het al 2023.

“Als zijn wetten van kracht worden, is Frans Timmermans zelf niet meer in Brussel”, voorspelde de Europese nieuwssite Politico woensdagochtend.

Lees ook:

Waarom de Europese klimaatplannen de formatie kunnen vereenvoudigen

De Green Deal wordt in Den Haag als ‘historisch’ onthaald. Maar over de invulling zal nog genoeg gestreden worden, te beginnen tijdens de formatie.

Milieubeweging uit stevige kritiek op kleine lettertjes in Timmermans’ klimaatpakket

Milieuorganisaties zijn lovend over de inzet van het Europese klimaatplan. Maar over de beoogde aanpak en uitwerking zijn ze niet te spreken.

Eurocommissaris Frans Timmermans loopt voor de groene troepen uit. ‘Dit wordt heel moeilijk en heel zwaar’

Eurocommissaris Frans Timmermans stortte woensdag een hele stapel klimaatwetten over Europa uit. Meteen was er gemor, van alle kanten. Hoewel hij blíjft zeggen dat het gebeuren moet, vreest Timmermans dat de lidstaten en het Europees parlement gehakt maken van de plannen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden