Financiering

Omstreden deal tussen Universiteit van Cambridge en Verenigde Arabische Emiraten

Een mogelijke deal tussen de Universiteit van Cambridge en de Verenigde Arabische Emiraten zorgt voor ophef onder wetenschappers.  Beeld AFP
Een mogelijke deal tussen de Universiteit van Cambridge en de Verenigde Arabische Emiraten zorgt voor ophef onder wetenschappers.Beeld AFP

De Universiteit van Cambridge wil mogelijk een samenwerking aangaan met de Verenigde Arabische Emiraten. ‘Een gevaarlijk precedent.’

Het zou de grootste donatie zijn die de Universiteit van Cambridge ooit heeft gekregen. Een bedrag van 400 miljoen pond (468 miljoen euro), verspreid over een periode van tien jaar. Maar verschillende wetenschappers en mensenrechtenorganisaties roepen de universiteit op het geld niet aan te nemen, vanwege de gulle schenker die erachter zit: de Verenigde Arabische Emiraten. De donatie zou onderdeel zijn van een verdere samenwerking met de VAE. Een samenwerking met Cambridge zou volgens critici enkel een manier zijn om de niet al te beste reputatie van de Emiraten op te vijzelen.

De deal met Cambridge moet een samenwerking tussen de universiteit en “verschillende onderwijs, regerings- en zakenpartners in de Emiraten” tot stand brengen die zeker tien jaar moet duren, zo blijkt uit interne documenten van de universiteit die de Britse krant The Guardian heeft ingezien. Ook moet er een speciaal instituut worden opgericht dat gevestigd zou worden in de Emiraten en zich zou moeten richten op islamitische kunst en cultuur, techniek en alternatieven voor fossiele brandstoffen. Mogelijk zullen ook medewerkers van Cambridge hier les gaan geven.

‘Uiteindelijk draait het allemaal om geld’

Cambridge is zich goed bewust van de mogelijke ophef die rondom de deal kon ontstaan, zo blijkt uit de documenten. Hierin wordt opgemerkt dat er sprake is van een ‘verschil in waarden’ tussen Cambridge en de Emiraten, en dat er zorgen zijn over de academische vrijheid in de VAE.

Die zorgen zijn niet ongegrond. Zo werd de Britse PhD-student Matthew Hedges in 2018 gearresteerd toen hij in de Emiraten was voor onderzoek. Hedges werd beschuldigd van spionage en veroordeeld tot levenslang, maar werd na een golf van internationale verontwaardiging na zeven maanden vrijgelaten.

In die zeven maanden werd hij langdurig geïsoleerd en gedrogeerd, wat uiteindelijk leidde tot een zelfmoordpoging. Hedges spreekt zich nu fel uit tegen de mogelijke deal, die volgens hem een “gevaarlijk precedent” schept. Maar het verrast hem niet. “Het draait uiteindelijk allemaal om geld”, vertelt hij aan de universiteitskrant van Cambridge.

Een andere context

Ondanks het feit dat de universiteit verschillende scrupules rondom de deal met de Emiraten opsomt in de interne documenten, lijkt dit een uiteindelijke samenwerking niet in de weg te zitten. “We zijn ons volkomen bewust van hoe de VAE recent is omgegaan met Britse wetenschappers en andere bezoekers”, is te lezen.

“Dit is een drastisch andere culturele en juridische context waar onze medewerkers en studenten misschien niet gewend aan zijn. We zullen voor genoeg ondersteuning zorgen om ervoor te zorgen dat onze medewerkers voorbereid zijn, voordat hun werk in de VAE begint.”

Hedges twijfelt aan die steun: “Vanaf het moment dat je daar bent, val je niet onder het gezag van je universiteit, maar onder de rechtsmacht van een autoritaire staat die herhaaldelijk mensenrechten schendt”.

Het Algemeen Bestuur van de universiteit moet nog instemmen met de plannen, maar volgens de documenten die The Guardian heeft ingezien staat de rector-magnificus Stephen Toope volledig achter de deal. De verwachting is dan ook dat die er komt.

Meer discutabele donaties

De ophef rondom een mogelijke deal tussen Cambridge en de VAE komt op een moment dat de rector-magnificus van de universiteit, Stephen Toope, het vorige brandje rondom discutabele donaties nog aan het blussen is. Cambridge - met Toope als eindverantwoordelijke - ligt al langer onder vuur vanwege het aannemen van donaties van Chinese bedrijven en zakenlui die nauw verbonden zijn met de Chinese regering.

Twee maanden geleden werd bekend dat Peter Nolan, de directeur van het Cambridge China Centre dat onderdeel is van het gerenommeerde Jesus College, zich actief heeft verzet tegen het organiseren van een evenement dat zich zou focussen op de genocide van de Oeigoeren in China. Volgens de krant The Times wordt de aanstelling van Nolan aan de universiteit gefinancierd met een donatie van 3,7 miljoen pond die de universiteit kreeg van de dochter van de vroegere Chinese premier Wen Jiabao.

Lees ook:

Matthew Hedges is een spion, zeggen de Emiraten, maar ze laten hem toch vrij

Ze blijven erbij dat hij een spion is. Maar om de relatie met het Verenigd Koninkrijk niet te veel te schaden, hebben de Verenigde Arabische Emiraten vandaag Matthew Hedges vrijgelaten.

Willen de Emiraten ‘positief burgerschap’ belonen, of meer surveillance?

De Verenigde Arabische Emiraten willen punten gaan uitdelen aan burgers als beloning voor goed gedrag. Het lijkt een uitbreiding van het al ontwikkelde surveillancesysteem van de staten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden