VerkiezingenKenia

Nipte overwinning voor Ruto bij Keniaanse verkiezingen. ‘Hij komt op voor de hosselaars’

Aanhangers van Ruto wachten op de resultaten.  Beeld AFP
Aanhangers van Ruto wachten op de resultaten.Beeld AFP

William Ruto is uitgeroepen tot winnaar van de presidentsverkiezingen in Kenia. De verliezende partij noemt de bekendmaking echter ‘ongeldig’ en spreekt van verkiezingsfraude.

Andrea Dijkstra

Dramatische scènes voltrokken zich al in de uren vóór de bekendmaking van de winnaar van de Keniaanse presidentsverkiezingen. Terwijl de Kenianen al zes dagen met spanning zaten te wachten op de resultaten, werd de bekendmaking opnieuw enkele uren uitgesteld.

Politici gingen vervolgens met elkaar op de vuist in het nationale telcentrum in de hoofdstad Nairobi, nadat het team van oppositiekandidaat Raila Odinga de verkiezingscommissie openlijk beschuldigde van gesjoemel met stemmen. De politie en de ME moesten eraan te pas komen om sommige politici uit het verkiezingscentrum te verwijderen.

Tot verbijstering van velen, distantieerden vier van de zeven leden van de verkiezingscommissie zich vervolgens van de nog bekend te maken uitslag. “Wij kunnen niet achter deze uitslag staan omdat de laatste fase van deze presidentsverkiezingen niet transparant was”, zei de vicevoorzitter van de verkiezingscommissie in een op alle nationale tv-zenders uitgezonden persconferentie vanuit een hotel in de buurt van het verkiezingscentrum.

Overwinning voor Ruto

Alsof er geen vuiltje aan de lucht was, ging de bekendmaking een half uur later gewoon door. De 55-jarige Ruto won de stembusgang met een nipte 50,49 procent terwijl zijn opponent Odinga 48,5 procent van de stemmen kreeg. Daarmee slaagt de 77-jarige Odinga er voor de vijfde keer niet in om de presidentsverkiezingen in het Oost-Afrikaanse land te winnen.

Direct na de bekendmaking vulden juichende menigten de straten van Eldoret, Kapsabet en andere steden in de Rift Vallei, de geboortegrond van vicepresident Ruto. In Kisumu, de geboorteregio van Odinga, staken boze aanhangers van de oud-vicepremier autobanden in brand en gooiden stenen naar de politie. Ook in sloppenwijk Kibera, waar tevens veel Odinga-aanhangers wonen, braken rellen uit.

De woordvoerder van Odinga heeft de bekendmaking van de uitslagen van de presidentsverkiezingen ondertussen als ‘ongeldig’ aangemerkt, omdat de voorzitter van de kiescommissie niet de goedkeuring zou hebben van voldoende leden van zijn commissie om een plenaire vergadering te houden en zo’n gewichtige beslissing te nemen.

Odinga vocht al drie keer eerder presidentsverkiezingen aan, die in 2007 uitmondden in een geweldsexplosie waarbij meer dan 1200 mensen omkwamen. De vorige keer, in 2017, gaf de rechter hem gelijk en moesten de verkiezingen twee maanden later over.

Partijen hebben nu zeven dagen de tijd om een petitie in te dienen bij de Hoge Raad die vervolgens beslist of er onregelmatigheden waren en of de verkiezingen over moeten. Het is vrijwel zeker dat één of meer partijen bij de Hoge Raad de verkiezingen zullen aanvechten.

James Maina Beeld Jeroen van Loon
James MainaBeeld Jeroen van Loon

James Maina (24): ‘Hij wil opkomen voor mensen zoals ik, hosselaars die geen vaste baan hebben’

“Ik heb op William Ruto gestemd omdat hij de problemen van het gewone volk zal aanpakken. Zowel [huidig president, red.] Kenyatta als [de verliezend kandidaat, red.] Odinga zijn allebei afkomstig uit de politieke elite. Ze komen uit rijke, politieke families die we dynastieën noemen.

Maar Ruto niet. Hij was vroeger ook arm en verkocht kippen langs de kant van de weg. Hij snapt ons en maakt zich oprecht zorgen over de problemen van de jeugd. Hij wil opkomen voor mensen zoals ik, hosselaars die geen vaste baan hebben maar er elke dag opnieuw op uit moeten om betaalde klusjes te vinden. Zo verdien ik geld door in iemands tuin te werken of vrachtwagens in- en uit te laden. Maar sommige dagen verdien ik niets.

Ruto belooft meer werk te creëren in deze informele sector en het leven van mensen in deze sector te verbeteren met bijvoorbeeld een voor iedereen betaalbare maar ook goede zorgverzekering. Ook wil Ruto universiteiten goedkoper en toegankelijker maken voor iedereen.

Na mijn middelbare school ging ik ICT studeren maar in het tweede jaar moest ik stoppen omdat mijn ouders het collegegeld niet langer konden betalen. Nu Ruto president wordt, kan ik mijn studie misschien wel hervatten.”

Judy Njoki Beeld Jeroen van Loon
Judy NjokiBeeld Jeroen van Loon

Judy Njoki (35): ‘Met hem gaat het leven beter worden’

“Ik ben groot fan van Ruto. Hij is nederig en geduldig. Zo heeft hij tien jaar als vicepresident onder de huidige president gediend voordat hij zich kandidaat heeft gesteld voor deze presidentsverkiezingen. Ik heb op hem gestemd omdat ik geloof in zijn bottom-up benadering.

Hij zegt dat hij de massa, de onderste laag van de samenleving, gaat verstevigen om vanuit daar heel Kenia sterker te maken. Negentig procent van de Kenianen zijn hosselaars, mensen die geen vaste baan hebben maar met informele baantjes en winkeltjes proberen geld te verdienen. Ook ik. Ik run sinds drie jaar een klein informeel groentewinkeltje.

Van de inkomsten kan ik amper genoeg eten kopen voor mezelf en mijn drie kinderen van 13, 15 en 16 jaar. Ik heb moeite om hun schoolgeld te betalen. En het lukt me niet om het winkeltje te laten groeien omdat ik nergens een lening kan krijgen. Bij een bank vragen ze een onderpand dat ik niet heb.

Ruto belooft echter het makkelijker te maken voor kleine bedrijfjes om een lening te krijgen. Ik geloof daarom oprecht dat met hem het leven beter gaat worden.”

Lees ook:

Gierende inflatie zet Keniaanse verkiezingen op scherp

Meer dan 22 miljoen Kenianen kiezen dinsdag een nieuwe president. De geëxplodeerde voedselprijzen zijn hot topic bij de stembusgang.

In Kenia kijken schuldeisers mee in je telefoon. ‘Hoe kwamen ze aan die nummers?’

Kenianen lenen massaal via hun mobieltje. Hoewel dit kansen biedt, brengt het ook veel mensen diep in de problemen. Schuldeisers gaan nogal ver om geld terug te krijgen.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden