Satellietbeveiliging

Navo bereidt zich voor op oorlog in de ruimte

Secretaris-generaal Jens Stoltenberg (rechts) spreekt met de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Mike Pompeo tijdens de Navo-bijeenkomst waar ruimteoorlog op de agenda stond. Beeld AFP

Verschillende landen werken al aan manieren om satellieten van tegenstanders neer te schieten. De Navo als geheel wil eerst plannen maken om de eigen communicatiesatellieten te beveiligen.

De ruimte gaat voor de Navo als oorlogsgebied gelden. Ministers van buitenlandse zaken van de lidstaten besloten gisteren tijdens een bijeenkomst in Brussel een vijfde domein toe te voegen aan de al erkende gebieden land, zee, lucht en cyber.

Dit betekent vooral dat bondgenoten nu gezamenlijk plannen kunnen maken voor de beveiliging van hun satellieten. Want die satellieten, die bijvoorbeeld worden gebruikt voor gps-navigatie, communicatie, afluisteren of het observeren van de aarde, zijn in handen van lidstaten zelf.

Het is niet de bedoeling wapens in de ruimte te plaatsen, zo benadrukte secretaris-generaal Jens Stoltenberg. “Maar we moeten zorgen dat we onze missies en operaties kunnen ondersteunen.”

Rusland is in staat gps-signalen te blokkeren

De Navo-leden vrezen dat ze in toekomstige conflicten wellicht niet meer op die steun kunnen rekenen. Tijdens de oorlogen in Irak en Afghanistan hadden westerse militairen altijd de beschikking over moderne middelen voor communicatie en navigatie, maar Rusland is bijvoorbeeld in staat gps-signalen te blokkeren.

Landen oefenen ook op het uitschakelen van vijandelijke satellieten. In maart 2019 schoot India met een raket een satelliet uit de ruimte. Een maand eerder betitelde de Amerikaanse militaire inlichtingendienst Rusland en China als de twee gevaarlijkste tegenstanders in de ruimte. Peking zou beschikken over raketten en krachtige lasers om Amerikaanse satellieten neer te schieten. Ruimtevoertuigen voor het onderhoud aan eigen satellieten zouden gebruikt kunnen worden om die van de tegenstander te saboteren.

Sommige Navo-bondgenoten hebben vergelijkbare plannen. In 2006 gebruikten de VS hun systeem voor verdediging tegen ballistische raketten met succes om een satelliet uit de lucht te schieten. President Donald Trump pleit ook voor een ‘ruimtemacht’ binnen de Amerikaanse strijdkrachten die de eigen satellieten moet beveiligen. Als satellieten vaak hun koers wijzigen zijn ze bijvoorbeeld moeilijker te raken met raketten. Frankrijk kondigde dit jaar ook een nieuwe ‘ruimtemacht’ binnen de luchtmacht aan. Die moet bewapende satellieten naar de ruimte sturen, om in oorlogstijd vijandelijke satellieten mee uit te schakelen.

Het is mogelijk dat de Navo als geheel in een later stadium overgaat tot offensieve plannen in de ruimte. Zo ging het ook met cyber. In juli 2016 erkenden de leden dat als oorlogsdomein, en benadrukten dat het ging om de beveiliging van eigen netwerken tegen hacken. Maar dit jaar stelden verschillende landen hun eigen hackerteams beschikbaar voor Navo-operaties. Dat is overigens niet anders in bijvoorbeeld het zeedomein. De Navo heeft geen eigen marine, maar leunt op lidstaten die hun oorlogsschepen voor missies aanbieden.

Lees ook:

Robot op het slagveld kan nog niet veel

Militairen experimenteren met robotwapens om tijdens bezuinigingen verloren vuurkracht terug te brengen bij het Nederlandse leger. Van ‘killer robots’ lijkt nog lang geen sprake. Voordat de wapens zelfstandig taken kunnen uitvoeren, is een doorbraak in kunstmatige intelligentie nodig

Poolse garageknutselaars willen de ruimte veroveren

Kleine bedrijven zijn in de race om snelle goedkope ruimtelanceringen uit te voeren. Zo sleutelt SpaceForest in het Poolse Gdynia aan raketten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden