Myanmar

Myanmar voert oorlog tegen critici: tegenstanders via schijnprocessen ter dood veroordeeld

Activist Kyaw Min Yu (links) en oud-parlementariër Phyo Zeya Thaw zijn de eersten die op de lijst staan om geëxecuteerd te worden. Beeld AFP
Activist Kyaw Min Yu (links) en oud-parlementariër Phyo Zeya Thaw zijn de eersten die op de lijst staan om geëxecuteerd te worden.Beeld AFP

De Myanmarese junta laat politieke tegenstanders via schijnprocessen ter dood veroordelen.

Ghassan Dahhan

In Myanmar is het regime een juridische oorlog begonnen tegen zijn opponenten. Verschillende tegenstanders van de militaire junta hoorden de afgelopen maanden een doodvonnis tegen zich uitspreken en de verwachting is dat er snel meer zullen volgen. Hoewel de doodstraf al decennia niet meer is uitgevoerd in het land (de laatste keer was in 1976), zegt de militaire junta dat de executies nu zullen worden voltrokken.

De eersten die op de lijst staan voor executie zijn oud-parlementariër Phyo Zeya Thaw en de activist Kyaw Min Yu. Een regeringswoordvoerder liet weten dat de doodvonnissen onherroepelijk zijn, omdat al hun zaken in hoger beroep zijn gestrand. Ze worden opgehangen nadat het regeringshoofd zijn akkoord heeft gegeven.

Myanmar trekt zich niets aan van de internationale kritiek en de oproepen van de Verenigde Naties om de doodstraffen op te schorten. De VN noemden de doodvonnissen een ‘grove schending’ van het recht op leven en beschouwen de terdoodveroordeelden als politieke gevangenen. Voor een veroordeling is weinig nodig: de beruchte antiterrorismewetgeving, die de junta heeft ingevoerd, stelt bijna alle vormen van kritiek strafbaar.

‘Geheime financiële informatie’

De junta is vrijdag ook begonnen met de vervolging van de Australische econoom Sean Turnell. Hij was een adviseur van voormalig regeringshoofd Aung San Suu Kyi, die op 1 februari 2021 door het leger werd afgezet en sinds 6 februari 2021 in de gevangenis zit. Het proces tegen Turnell is onderdeel van dezelfde zaak als die tegen Suu Kyi en drie andere oud-ministers.

Turnell wordt vervolgd voor een misdrijf tegen de veiligheid van de staat. De junta verdenkt hem ervan dat hij zich als financieel adviseur toegang verschafte tot ‘geheime financiële informatie van de staat’ en dat hij zou hebben geprobeerd het land te ontvluchten. Om die laatste reden wordt hij ook vervolgd voor overtreding van de immigratiewetgeving. Hij riskeert een gevangenisstraf van veertien jaar als hij schuldig wordt bevonden.

Het proces tegen de Australiër vindt, net als de meeste zaken, achter gesloten deuren plaats en informatie over het proces wordt niet gedeeld met de buitenwereld. Mensenrechtenorganisaties noemen het om die reden dan ook schijnprocessen.

De Australische regering hekelt de vervolging van Turnell. De minister van buitenlandse zaken Penny Wong zei vrijdag dat haar regering er alles aan zal doen om hem weer veilig thuis te krijgen.

Ook dodelijk geweld

De militaire junta heeft sinds de staatsgreep in februari 2021 al aan 114 mensen de doodstraf opgelegd, onder wie twee kinderen. Daarnaast pleegt het regime dodelijk geweld tegen burgers op straat. Sinds de coup zijn bij regeringsacties al minimaal 1887 burgers gedood, stelt de organisatie Hulpbeweging voor Politieke Gevangenen (AAPP), die arrestaties en dodelijk geweld van de regering bijhoudt.

Daarnaast woedt er een gewapende strijd tussen het leger en rebellen, met name op het platteland en in de grensgebieden. Beide zijden plegen veel geweld, maar het regime is verantwoordelijk voor de meeste doden. Volgens de VN zijn er al meer dan een miljoen mensen ontheemd in Myanmar, waarvan 500.000 alleen al in het afgelopen jaar.

Lees ook:

Blijven of vertrekken? De coup in Myanmar stelt kledingmerken voor groot dilemma

Kunnen Westerse kledingmerken wel nieuwe orders plaatsen nu de militairen in Myanmar weer de baas zijn? ‘Het zal moeilijk zijn om transacties met het regime te vermijden’, aldus Alexander Kohnstamm van de Fair Wear Foundation.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden