NieuwsCoalitie Italië

‘Moscopoli’ roept vragen op: won Lega de verkiezingen met Russisch geld?

De Italiaanse premier Giuseppe Conte proost met de Russische president Vladimir Poetin, begin deze maand in Rome. Op de achtergrond (onder de derde boog van links) kijkt lobbyïst Gianluca Savoini toe. Die wordt ervan verdacht Russisch geld naar coalitiepartij Lega te hebben willen sluizen.Beeld AP

Kreeg de Italiaanse regeringspartij Lega wel of niet financiële steun uit Rusland? Justitie onderzoekt het nu. 

Woensdag spreekt premier Giuseppe Conte het parlement toe over wat in Italië ‘Moscopoli’ is gaan heten: de mogelijke financiering van regeringspartij Lega door de Russisische regering. Wat Conte de parlementariërs gaat vertellen, is onbekend. Italiaanse kranten schrijven dat hij in het parlement verschijnt om over de kwestie te praten, omdat vicepremier en Lega-leider Matteo Salvini dat weigert te doen.

Wat is Moscopoli?

Op 10 juli publiceerde de Amerikaanse nieuwswebsite Buzzfeed geluidsopnames van een gesprek dat vorig jaar oktober heeft plaatsgevonden in hotel Metropol in Moskou. Drie Russen – waarschijnlijk gelinkt aan de Russische regering – en drie Italianen voerden dat gesprek.

Het ging over de mogelijke verkoop van olie en kerosine ter waarde van 1,5 miljard dollar door een Russisch staatsbedrijf aan een Italiaanse koper, via tussenhandelaren. De Russen zouden een korting van 4 procent kunnen geven, die door de Italianen zou kunnen worden afgeroomd. Buzzfeed berekende dat het om zo’n 65 miljoen dollar zou gaan.

Het heeft er alle schijn van dat het de bedoeling van de drie Italianen was om dat bedrag stiekem binnen te halen voor de Lega, ter ondersteuning van de campagne voor de verkiezingen van het Europees parlement. Dat is illegaal: het is voor politieke partijen in Italië verboden om financiering uit het buitenland te ontvangen.

Was dat zulk groot nieuws in Italië? Dat dit gesprek had plaatsgevonden was toch al bekend?

Het Italiaanse weekblad L’Espresso had er inderdaad al in februari over bericht. Maar Buzzfeed kwam met geluidsopnames, waarin te horen is hoe de onderhandelingen over de oliedeal precies verliepen. Gianluca Savoini, een voormalige woordvoerder van Salvini en voorzitter van een pro-Russische culturele vereniging, zegt tijdens het gesprek dat ‘het plan dat onze politieke mensen hebben gemaakt simpel is’ en dat de korting ‘een campagne kan ondersteunen’.

Ai, pijnlijk. Hoe heeft Salvini gereageerd? 

Hij ontkent ook maar ‘één dollar, roebel of liter wodka’ van Russen te hebben aangenomen. Maar de Lega-leider heeft de schijn tegen, want hij is een uitgesproken bewonderaar van Vladimir Poetin en pleit voortdurend voor het opheffen van de sancties tegen Rusland. En op de dag van het gesprek in Metropol was Salvini in Moskou. Hij sprak daar, zo bleek later, onder meer met de Russische minister van energie, een ontmoeting die niet op Salvini’s officiële agenda stond. Toen bekend werd dat Gianluca Savoini begin juli in Rome aanwezig was geweest bij een diner van de regering ter ere van Poetin, zei Salvini dat hij niet wist hoe zijn oud-woordvoerder daar terecht was gekomen; híj had hem niet uitgenodigd. Waarop premier Conte prompt met een e-mail kwam waaruit bleek dat de uitnodiging naar Savoini vanuit het kantoor van de vice-premier was verstuurd.

Is bewezen dat die oliedeal ook echt is doorgegaan en dat er geld naar de Lega is gesluisd?

Dat niet. En zolang dat bewijs er niet is, kan Salvini redelijk rustig slapen. Maar het Openbaar Ministerie doet inmiddels onderzoek naar de vermeende ‘internationale corruptie’. Ook de journalisten van L’Espresso spitten verder. Zo meldde het weekblad begin deze week dat er nog tot in februari door de mogelijke tussenhandelaren over de deal is gecorrespondeerd. Het is natuurlijk niet uitgesloten dat er meer, echt schadelijke informatie boven water komt.

Is Moscopoli nu al schadelijk voor de rechts-nationalistische Lega?

Uit de peilingen blijkt dat niet. Integendeel. De partij tikt nu bijna de 40 procent aan. Lega-aanhangers zeggen te geloven in een complot van linkse makelij of denken dat dit een knap staaltje nepnieuws is.

En wat vindt de coalitiegenoot ervan, de Vijfsterrenbeweging die zich altijd verre van smeergeld wil houden?

Deze explosieve kwestie heeft de verhouding tussen de partijen zeker geen goed gedaan. En de coalitie was al fragiel. Ze heeft constant knetterende ruzie: over meer autonomie voor noordelijke gewesten, over een snelle trein door de Alpen, over een vlaktaks, over immigratie. Het vertrouwen tussen de partijen brokkelt af, en Moscopoli versnelt dat proces.

Lees ook:

De Italiaanse premier wordt gek van de heibel in zijn kabinet

Regeringspartijen Vijfsterrenbeweging en Lega ruziën elkaar de tent uit. De premier neemt ontslag als dat niet stopt.

De Italiaanse premier wordt van alle kanten belaagd in Europa

De Italiaanse premier ziet een EU voor zich die de hand reikt naar het volk. Dat pleidooi leverde hem weinig waardering op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden