Taalpolitiek

Mongolen protesteren tegen Chinese taalpolitiek

Mongolen protesteren in de hoofdstad Oelan Bator tegen de onderdrukking van hun taalgenoten in de Chinese regio Binnen-Mongolië, net over de grens.Beeld AFP

In de Chinese regio Binnen-Mongolië klinkt protest tegen de opmars van de Chinese taal en cultuur. Nu moeten de scholen meer in het Chinees les gaan geven.

Keurig zien ze eruit, in hun wit met blauwe schooluniformen. Maar de scholieren die eind vorige week gefilmd zijn in de Chinese regio Binnen-Mongolië zijn boos. “Mongools is onze moedertaal! We zijn Mongools tot de dood”, scanderen ze. Het is slechts een van de protesten in de regio tegen de voortgaande opmars van de Chinese taal en cultuur.

De Chinese overheid wil dat een aantal vakken op lagere en middelbare scholen voortaan alleen nog maar in het Mandarijn worden gegeven. Taal en literatuur, politiek en geschiedenis mogen met ingang van dit schooljaar – dat dinsdag begon – niet meer in het Mongools worden onderwezen. Dat heeft geleid tot protesten, waar volgens verschillende media duizenden aan meedoen in de dunbevolkte regio ten noorden van Peking, tegen de grens met buurland Mongolië. 

Een moeder in Binnen-Mongolië zegt tegen de Amerikaanse krant The New York Times dat alles op televisie al in het Chinees is, zelfs de tekenfilms. Haar kinderen leren toch wel Mandarijn, de Chinese taal van de meerderheid van de bevolking, en ze begrijpt niet waarom het Mongools nu op de scholen verder teruggedrongen wordt.

Nieuwe wind onder Xi Jinping

De nieuwe richtlijn is een breuk met het beleid zoals dat jarenlang was: de Mongolen kregen onderwijs in hun eigen taal en leerden op school ook Mandarijn. Dezelfde regels golden eerder ook in de westelijke regio Xinjiang en in Tibet. Maar sinds het aantreden van de Chinese president Xi Jinping in 2012 lijkt er een nieuwe wind te waaien, die nu ook Binnen-Mongolië bereikt.

Het doel van het nieuwe beleid, volgens critici: alle inwoners van het land veranderen in Han-Chinezen, de grote meerderheid van de bevolking. Dit doel is nooit officieel uitgesproken door Peking, dat graag schermt met een rijke schakering van etnische minderheden, die allemaal een plek hebben in het moderne China. Maar het is duidelijk dat de harde onderdrukking van de Tibetanen en de Oeigoeren in Xinjiang ook tegen hun cultuur is gericht.

Dat dit beleid nu ook Binnen-Mongolië bereikt is opmerkelijk. Onder de inwoners van dit gebied ten noorden van Peking leeft geen sterke drang tot onafhankelijkheid, zoals in Tibet, en ze hangen geen geloof aan dat het Chinese leiderschap als bedreigend ziet, zoals de islamitische Oeigoeren.

Binnen-Mongolië is de afgelopen decennia wel sterk veranderd. De traditionele levenswijze van de inwoners, die als herders in tenten rondtrokken over de graslanden, is sterk ontmoedigd. Veel Han-Chinezen zijn de regio binnengetrokken, aangemoedigd door de overheid, en hebben daar geprofiteerd van de economische ontwikkeling. Mensenrechtenorganisaties van Chinese Mongolen in het buitenland spreken van een aanslag op hun manier van leven.

Filmpjes op sociale media en onlinepetities

De recente protesten kregen in eerste instantie veel aandacht op sociale media, waar filmpjes zoals die van de demonstrerende scholieren gedeeld werden. Ook werden onlinepetities ondertekend tegen de maatregel om de positie van de Mongoolse taal op de scholen te beperken. 

Maar sinds maandag zijn bijna al deze verwijzingen naar de onrust in Binnen-Mongolië verdwenen van de verschillende platforms die in China zijn toegestaan. De zeer actieve Chinese internetpolitie heeft alle als opruiend beschouwde uitlatingen inmiddels weggecensureerd.

Lees ook:
‘Tibet is een groot politiekamp, overal hangen camera’s met gezichtsherkenning’

Nederland moet de Chinese onderdrukking van de Tibetanen aankaarten in Peking, zegt Tsering Jampa. ‘China oefent een totalitair regime uit over de 6 miljoen Tibetanen.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden