Vesuvius

Misschien worden deze verbrande papyrusrollen uit Herculaneum weer leesbaar

Een van de papyrusrollen uit Herculaneum. Beeld Reuters

Wetenschappers van de universiteit van Kentucky hopen honderden papyrusrollen uit de stad Herculaneum, die tijdens de uitbarsting van de vulkaan de Vesuvius in het jaar 79 zijn verkoold, met behulp van nieuwe röntgenapparatuur en kunstmatige intelligentie te kunnen lezen. 

Maar een fractie van de boeken uit de hoogtijdagen van de Griekse en Romeinse beschaving is bewaard gebleven. Boekverbrandingen, het niet tijdig kopiëren van geschriften en simpele onachtzaamheid hebben bijgedragen aan de grote lijst van verloren werken.

Eerder lukte het ook

Hoogleraar computerwetenschap Brent Seales en zijn team hebben in het verleden al veel succes geboekt met hun uitleesmethode. Zo slaagden zij er in 2015 in om een circa 1500 jaar oude Hebreeuwse perkamentrol, die in 1970 in Israël verkoold was gevonden, met speciale röntgentechnologie te ontcijferen. Het bleek te gaan om fragmenten van Leviticus uit de Bijbel. 

Seales hoopt nu weer op een succes, hoewel er een belangrijk verschil is: veel papyrusrollen uit Herculaneum bevatten een inkt die is samengesteld uit onder meer houtskool. De letters zijn daarom moeilijk te onderscheiden van de verkoolde papyrus.                

De epicureïsche filosofie 

Seales hoopt dat artificiële intelligentie uitkomst biedt: computers zullen tijdens het proces gevoed worden met informatie, waardoor die in staat moeten zijn om de letters te onderscheiden. 

Historici en classici hopen uiteindelijk op een mooie vangst van zowel Griekse als Latijnse geschriften. In het gebied was ten tijde van de uitbarsting vooral de epicureïsche filosofie in zwang. Vorig jaar is ook een Latijns geschrift ontcijferd uit Herculaneum; het bleek toen te gaan om een nog onbekend historisch werk van Seneca de Oudere.

Lees ook:

Wetenschappers ontcijferen bijbeltekst die altijd onleesbaar was

Hij is eeuwenoud, opgerold en bijna helemaal verkoold. Toch weten we nu wat erin staat. Amerikaanse en Israëlische wetenschappers zijn erin geslaagd een stuk bijbeltekst uit de eerste eeuwen na Christus uit te lezen, ook al is het perkament daarvan bijna compleet verbrand.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden