Werkbezoek

Minister Yeşilgöz: ‘Zogenaamde Italiaanse taferelen vinden nu ook in onze straten plaats’

Vorige maand werd in Italië herdacht dat dertig jaar geleden anti-maffiarechter Giovanni Falcone, zijn vrouw en zijn lijfwachten werden omgebracht door de maffia.  Beeld AFP
Vorige maand werd in Italië herdacht dat dertig jaar geleden anti-maffiarechter Giovanni Falcone, zijn vrouw en zijn lijfwachten werden omgebracht door de maffia.Beeld AFP

De harde aanpak van maffia in Italië maakte tijdens haar werkbezoek in Rome indruk op minister Yeşilgöz-Zegerius. ‘We moeten minder naïef zijn in Nederland.’

Pauline Valkenet

Leren hoe de Italianen de georganiseerde misdaad bestrijden, dat was het doel van het bezoek dat ministers Dilan Yeşilgöz-Zegerius (Justitie en Veiligheid) en Franc Weerwind (Rechtsbescherming) maandag en dinsdag brachten aan het snikhete Rome.

“Italië is daarin uniek”, zegt minister Yeşilgöz tegen de pers voordat ze weer op het vliegtuig stapt. “Er is hier al dertig jaar, na de moorden op onderzoeksrechters Giovanni Falcone en Paolo Borsellino, veel verontwaardiging over wat de maffia aanricht. Dat voedt de ambitie om alles op alles te zetten om de georganiseerde misdaad dwars te zitten.”

Nee, de maffia is niet verdwenen, erkent ze. “Maar het is voor ons beiden nuttig om te zien welke wetten en bestrijdingsmethoden Italië heeft, en hoe die in de loop der jaren worden aanpast aan nieuwe omstandigheden.”

Ook netwerk aanpakken

Beide ministers spraken onder meer met advocaten, politiemensen en juristen. De minister van justitie en veiligheid vertelt geïnteresseerd te zijn in een Italiaanse wet die ervoor zorgt dat mensen die samenwerken met georganiseerde misdaadgroepen, en misdaden misschien alleen maar zijdelings faciliteren, specifiek dáárvoor kunnen worden berecht. Want ‘samenwerken met de georganiseerde misdaad’ is in Italië strafbaar; mensen hoeven niet per se lid van zo’n organisatie te zijn.

Yeşilgöz-Zegerius: “In Italië zijn ze erg gericht op georganiseerde netwerken. Dat zijn wij in Nederland minder. Wij zijn daarin minder effectief, hebben minder strafmogelijkheden. Het is goed om te zien hoe ze hier naar de hele breedte van netwerken kijken.”

Peter R. de Vries

Alles wat de ministers opsteken, kan handig zijn. Zeker nu de noodzaak om ook in Nederland georganiseerde criminelen keihard aan te pakken evidenter is geworden na de moorden op Derk Wiersum, de advocaat van de kroongetuige in het Marengo-proces, op de broer van die kroongetuige en op Peter R. de Vries, die de kroongetuige adviseerde.

“Wij moeten minder naïef zijn. Zogenaamde ‘Italiaanse taferelen’ vinden nu ook in onze straten plaats”, zegt de bewindsvrouw. Meer verontwaardiging daarover zou niet verkeerd zijn, meent ze.

Haar collega-minister is tijdens het werkbezoek vooral onder de indruk geraakt van het superstrenge detentiebeleid van de Italianen. Weerwind: “Ze dragen er hier zorg voor dat de communicatie van zware maffiabazen met de buitenwereld onmogelijk is. Dat wordt helemaal afgekapt.”

Isolatie gevangenen

In de Romeinse gevangenis Rebibbia zag hij hoe het zogeheten ‘41-bis regime’ er in de praktijk uitziet. Maffiabazen zitten er zo goed als geïsoleerd opgesloten. Het contact met familie is minimaal, en contact met andere gevangenen nauwelijks mogelijk.

Zoiets zou in Nederland wellicht ook moeten kunnen, meent Weerwind. “Bij ons is er een groep geharde criminelen die misdaad als hun werk zien. Wij moeten harder tegen zulke gevangenen durven optreden. We moeten voorkomen dat zij hun criminele activiteiten vanuit de cel kunnen voortzetten, en hun misdaadorganisatie kunnen blijven aansturen.”

Dat er aan alle kanten kritiek is op die vrijwel eenzame opsluiting omdat die ‘onmenselijk’ zou zijn, daarvan is Weerwind prima op de hoogte. “Natuurlijk moeten we humaan blijven. Maar het mag bij ons echt wel wat soberder.”

Lees ook:

De van de maffia afgepakte villa kan nu een peuterspeelzaal worden

‘Hier heeft de maffia verloren’, staat met koeien­letters op een spandoek in een Romeinse buitenwijk. Achter het hek ligt een roze villa die onlangs werd geconfisqueerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden