Afghanistan

Militairen zijn verontwaardigd over het achterlaten van Afghaanse tolken nu de macht van de Taliban toeneemt

Nederlandse troepen op weg naar Tarin Kowt, in Uruzgan. Archiefbeeld.  Beeld Gerben van Es
Nederlandse troepen op weg naar Tarin Kowt, in Uruzgan. Archiefbeeld.Beeld Gerben van Es

Nederland laat Afghaanse tolken in de steek, zeggen de militaire vakbonden. ‘Mensen moeten zo snel mogelijk met militaire helikopters worden geëvacueerd.’

Defensie moet tientallen Afghaanse tolken zo snel mogelijk naar Nederland brengen, eisen militaire vakbonden, veteranen en Vluchtelingenwerk. Desnoods door hen met helikopters uit gevaarlijk gebied te halen. Nu de Amerikanen hebben aangekondigd het land te verlaten, neemt de macht van de Taliban toe en tikt de klok door om mensen in veiligheid te brengen.

Nederland beloofde in 2019 om Afghaanse tolken in veiligheid te brengen als zij in gevaar verkeren omdat ze hebben samengewerkt met westerse troepen. Sindsdien lijkt dat echter maar mondjesmaat te gebeuren. Dat terwijl de Taliban actief jacht maken op de tolken, die zij beschouwen als verraders en ongelovigen.

De militaire vakbonden AFMP en VBM roepen het kabinet op de tolken die nog in Afghanistan zitten eigenhandig uit gevaarlijk gebied te halen. Ze ondersteunen een door burgers gestarte petitie met eenzelfde oproep. Nu moeten de tolken nog een procedure door bij de ambassade in Kaboel. Die duurt lang, en daarbij is het voor veel mensen lastig dat zij meermaals met originele documenten op en neer moeten naar de ambassade in Kaboel. De militairen en veteranen vinden dat de procedure in dit geval in Nederland moet plaatsvinden.

“Als het niet heel snel gaat, weten we één ding zeker: dan worden ze vermoord”, zegt voorzitter Jean Debie van de Vakbond voor burger en militair defensiepersoneel (VBM). “Dan hebben we als Nederland alleen maar mooie woorden. En met mooie woorden red je geen levens.”

Onrust en verontwaardiging

De opstelling van het kabinet zorgt onder militairen en veteranen voor onrust en verontwaardiging. Leave no man behind – we laten niemand achter – is een mantra dat veelvuldig terugkomt. “Militairen vinden het heel erg cru om de Afghaanse tolken achter te laten”, zegt voorzitter Ton van den Berg van vakbond AFMP. “Die mensen hebben ons geholpen. Hen in veiligheid brengen is het minste wat we kunnen doen.”

Om hoeveel mensen het precies gaat en hoeveel er al naar Nederland zijn gehaald, is niet duidelijk. Het ministerie van defensie wil om veiligheidsredenen geen aantallen noemen en de IND houdt de cijfers niet bij. Vluchtelingenwerk heeft geteld hoeveel tolken het zag in het aanmeldcentrum in Ter Apel en komt uit op maximaal dertig, Defensie heeft het over ‘tientallen’. Verder zou er een lijst zijn van 86 tolken die in aanmerking komen voor een verhuizing naar Nederland. Of dat alle tolken zijn met wie Nederland heeft samengewerkt is echter ook niet duidelijk. De vakbonden en Vluchtelingenwerk gaan ervan uit dat er nog meer dan vijftig tolken en hun gezinnen in gevaar verkeren.

‘Besodemieterd’

Ook die onduidelijkheid zorgt voor wrijving. Anne-Marie Snels, die recent haar functie als voorzitter van de AFMP heeft neergelegd maar zich nog wel bezighoudt met de Afghaanse tolken, voelt zich door het ministerie ‘besodemieterd’. “Het gaat er bij mij niet in dat niemand zicht heeft op het aantal tolken dat voor Nederland gewerkt heeft en dat hiernaartoe wil komen. Je moet als Tweede Kamer toch democratische controle kunnen uitoefenen op de afspraken die in 2019 met het Kabinet zijn gemaakt?”

Het ministerie laat weten dat de tolken zijn ‘speciale aandacht’ hebben. “Over exacte gegevens als nog aan te komen tolken, namen en data doen we juist door de moeilijke omstandigheden uit veiligheidsbelang van de tolken geen uitspraken.”

Lees ook:

Tolken in Afghanistan: ‘het levende bewijs van het mislukken van de oorlog’.

Mustafa Neamati was tolk voor de troepen in Afghanistan. Nu moet hij zijn leven opnieuw opbouwen in Leek. Hij is een van de tolken die al wel in Nederland is, zijn oud-collega's leven ondergedoken.

Kabinet versoepelt asielprocedure voor Afghaanse tolken

Het kabinet versoepelt de asielprocedure voor tolken die in Afghanistan voor buitenlandse militaire missies hebben gewerkt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden