Olievervuiling

Milieuorganisaties vieren feest na vonnis over Shell, ook in Nigeria

Donald Pols van Milieudefensie en advocaat Channa Samkalden juichen vrijdag na de veroordeling van Shell wegens tot een schadervergoeding wegens de vervuiling van de Nigerdelta. Beeld EPA
Donald Pols van Milieudefensie en advocaat Channa Samkalden juichen vrijdag na de veroordeling van Shell wegens tot een schadervergoeding wegens de vervuiling van de Nigerdelta.Beeld EPA

Milieu-activisten in Nigeria gingen van pure vreugde de straat op nadat de Nederlandse rechter Shell tot een schadevergoeding had veroordeeld.

In Port Harcourt, zo’n beetje de oliehoofdstad van Nigeria, trokken groepjes mensen de straat op om hun vreugde te uiten, nadat het gerechtshof in Den Haag geoordeeld had dat Shell schadevergoeding moet betalen voor olielekkages in de Nigerdelta. De uitspraak werd vrijdag live gestreamd en gevolgd in kantoren van milieuorganisaties verspreid over de delta. En daarna was het feest.

“Deze uitspraak schept precedenten”, reageert activist Celestine Akpobari, telefonisch uit Port Harcourt. “Niet alleen in Nederland, maar ook in andere landen waar de thuisbases zijn van internationale oliemaatschappijen die hier actief zijn.”

Het is de eerste keer dat individuele boeren in de regio, die door milieuvervuiling hun bronnen van inkomsten verloren, schadevergoeding krijgen toegekend. Zes jaar geleden betaalde Shell weliswaar ruim 80 miljoen euro uit, maar dat was aan een groep van 15.600 vissers in de Nigerdelta.

Gerechtigheid voor Saro-Wiwa

Shell, de oudste en grootste internationale oliemaatschappij in Nigeria, staat voor velen in de Nigerdelta symbool voor de negatieve aspecten van de oliewinning. Het bedrijf krijgt vaak de schuld van de enorme milieuvervuiling in het gebied en wordt ervan beticht te weinig hulp te bieden aan de bewoners die ondanks de oliewelvaart arm zijn gebleven.

De lekkages worden veroorzaakt door ouderdom van een deel van de oliepijpleidingen, maar ook door illegaal aftappen en sabotage. “Shell schermt vaak met het excuus van sabotage. Dat is deze keer niet gelukt”, zegt Akpobari. “Er is gerechtigheid na dertien jaar, ook voor Ken Saro-Wiwa.”

Een vrouw loopt langs een bord dat waarschuwt voor vervuiling in dit gebied in de olierijke Nigerdelta.  Beeld EPA
Een vrouw loopt langs een bord dat waarschuwt voor vervuiling in dit gebied in de olierijke Nigerdelta.Beeld EPA

Met Saro-Wiwa is meteen de pijnlijkste episode uit de geschiedenis van Shell in Nigeria genoemd. Deze schrijver en milieuactivist werd in 1995 samen met acht anderen opgehangen door de militaire dictatuur van Sani Abacha. Die eigende zich tijdens zijn bewind vele miljoenen toe van de olie-inkomsten. Maar de bevolking van de Nigerdelta vermoedt dat ook Shell een rol heeft gespeeld bij de executie – de naam van Saro-Wiwa wordt nog steeds vaak in één adem genoemd met Shell.

Nieuwe energie

Tegenwoordig is Nigeria officieel een democratie, maar het justitiële apparaat is, ondanks enkele verbeteringen de laatste jaren, nog altijd niet onafhankelijk. Een rechtszaak aanspannen door gedupeerden tegen de Nigeriaanse tak van Shell zou weinig zin hebben.

“Klagen is een ding, maar compensatie krijgen is een heel ander verhaal”, meent Prince Chima Williams van de milieuorganisatie Environment Right Action en als advocaat betrokken bij de rechtszaak van de boeren en Milieudefensie in Nederland.

Hij klinkt schor. De afgelopen dagen heeft hij talloze interviews gegeven aan de Nigeriaanse media die uitgebreid berichtten over de uitspraak. “Dat vonnis geeft hoop en nieuwe energie om te blijven knokken voor de rechten van de gemarginaliseerde bevolking in de Nigerdelta.”

Een jongen staat op de zwaar vervuilde oever van een rivier bij Goi, NIgeria. Beeld EPA
Een jongen staat op de zwaar vervuilde oever van een rivier bij Goi, NIgeria.Beeld EPA

Lees ook:

Nigeriaanse boeren winnen zaak tegen Shell over olievervuiling

Shell heeft een zorgplicht in Nigeria en moet zijn olieleidingen beter beschermen, zegt het gerechtshof in Den Haag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden