De Taiwanese president Tsai Ing-wen reageert op de verkiezingsuitslag afgelopen zondag: ze werd met een record aantal stemmen herkozen.

Verkiezingsuitslag

Met de keuze voor Tsai als president drijft Taiwan verder weg van China

De Taiwanese president Tsai Ing-wen reageert op de verkiezingsuitslag afgelopen zondag: ze werd met een record aantal stemmen herkozen. Beeld EPA

Taiwan heeft gekozen: voor president Tsai en dus tegen Peking. Wat betekent dit voor het eiland voor de kust van communistisch China? 

De Taiwanese president Tsai Ing-wen is zondag met een recordaantal stemmen herkozen. Ze kan haar progressieve beleid van de afgelopen vier jaar voortzetten. Niets aan de hand? Toch wel, want de kiezer heeft met deze uitslag de middelvinger opgestoken naar Peking en dat wordt daar niet gewaardeerd.

Toch hebben de Taiwanezen niets onwelvoeglijks gedaan. Ze zijn vreedzaam gaan stemmen in eerlijke verkiezingen, de opkomst was hoog en de uitslag duidelijk: Tsai krijgt nog vier jaar als president van de eilandstaat. Niemand heeft de onafhankelijkheid van Taiwan uitgeroepen, wat voor China onacceptabel zou zijn.

Klap in het gezicht

Maar vanuit Peking gezien is de verkiezingsuitslag wel degelijk een klap in het gezicht. “Zij die het land willen splitsen zijn gedoemd om een stank achter te laten voor tienduizend jaar”, zei de Chinese minister van buitenlandse zaken Wang Yi in een weinig subtiel commentaar.

Volgens Peking is er maar één China en Taiwan is in die visie niet meer dan een opstandige provincie, sinds de verliezende partij in de burgeroorlog zich daar in 1949 terugtrok. Alle andere landen zijn sindsdien gedwongen in diplomatieke betrekkingen te kiezen tussen Peking en Taiwan.

De opstandige Taiwanezen moeten volgens de communistische bestuurders in Peking op een dag wel terugkeren naar het vaderland. De Chinese president Xi Jinping heeft dat herhaaldelijk beklemtoond en geweld ook niet uitgesloten. Minister Wang zei maandag: “Hereniging is een historische onvermijdelijkheid”.

Niemand verwacht dat het Chinese Volksbevrijdingsleger binnenkort oprukt naar het eiland voor de kust, maar de mogelijkheid wordt uitdrukkelijk niet uitgesloten. Ondertussen voert Peking de druk op, niet alleen op Taiwan zelf maar ook op de weinige landen die het eiland nog erkennen. De Taiwanese publieke opinie wordt bewerkt met ‘fake news’, vooral via sociale media.

Hongkong als schrikbeeld

Die beïnvloeding heeft weinig uitgehaald. Tsai’s tegenkandidaat Han Kuo-yu, die betere banden met China wil, kreeg veel minder stemmen. Dat is opmerkelijk omdat zijn partij, de traditionele Kuomintang, het in de landelijke kieskring voor het parlement niet slecht deed. Die behaalde daar bijna evenveel zetels als Tsai’s DPP. Haar binnenlandse beleid was ook bij lang niet alle Taiwanezen populair.

Tsai heeft veel kiezers over de streep kunnen trekken door te wijzen naar Hongkong. Die stad met een autonome status binnen China is nu al meer dan een half jaar het toneel van grote en soms gewelddadige demonstraties. Veel Hongkongers vrezen de toenemende invloed van Peking in hun traditioneel vrije stad, ondanks de voortdurende steunbetuiging van de Chinese regering aan het motto ‘een land, twee systemen’.

Aanhangers van de herkozen president Tsai Ing-wen wachten op de verkiezingsuitslag in de hoofdstad Taipei. Beeld Getty Images

Dat motto houdt Peking ook Taiwan voor: het eiland kan terugkeren onder de vleugels van de Chinese Communistische Partij en ondertussen zijn eigen vrijheden behouden. Maar de Taiwanezen geloven daar weinig van, zeker als ze kijken naar wat er in Hongkong gebeurt. Tsai kon haar tegenkandidaat Han gemakkelijk afschilderen als iemand die de verworven vrijheden aan Peking zou verkwanselen. Vooral de jonge Taiwanezen, die in groten getale gingen stemmen, waren daar gevoelig voor.

In een democratisch bestuurd land met een rol voor de oppositie zou Peking nu bij zichzelf te rade moeten gaan: hoe is de weerzin in Taiwan en Hongkong te verklaren? Maar in de centralistische dictatuur die China is, staat het eigen gelijk voorop. Hereniging blijft het doel, goedschiks of kwaadschiks. President Tsai gaat nog een lastige tweede termijn tegemoet, waarbij ze haar eigen koers moet varen zonder Peking al te zeer voor het hoofd te stoten.

Lees ook: 

Taiwan wil geen pro-Chinese president

Taiwan kiest een nieuwe president en een nieuw parlement. De zittende president Tsai ligt voor op haar rivaal Han, die nauwere banden met China wil.  

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden