Immigratie

Mensenrechtenactivisten woedend over Deens plan om asielzoekers in Rwanda op te vangen

Een Koerdische Irakees gaat een uitzetcentrum voor afgewezen asielzoekers binnen in het Deense Jutland. Beeld REUTERS
Een Koerdische Irakees gaat een uitzetcentrum voor afgewezen asielzoekers binnen in het Deense Jutland.Beeld REUTERS

De VN, de EU en mensenrechtenclubs reageren uiterst kritisch op een Deens plan om asielzoekers op te vangen buiten Europa. ‘Dit is gestoord, dit is absurd.’

Het parlement in Denemarken heeft donderdag een wet aangenomen die het mogelijk maakt om asielzoekers over te brengen naar een opvangcentrum buiten Europa om hun asielverzoeken daar af te handelen. De Deense regering onderhandelt intussen al met het Afrikaanse Rwanda over het opzetten van een opvangcentrum daar. De regering in Kopenhagen hoopt hiermee asielzoekers te ontmoedigen om naar Denemarken te komen.

“Als je asiel aanvraagt in Denemarken, weet je zo dat je wordt teruggestuurd naar een land buiten Europa”, aldus regeringswoordvoerder Rasmus Stoklund donderdag. “We hopen dat mensen geen asiel meer aanvragen in Denemarken.”

De Deense regering benadrukte met het plan de soms gevaarlijke mensensmokkel, waarbij jaarlijks duizenden doden vallen, terug te willen dringen. Maar de Verenigde Naties en de Europese Commissie reageerden verontrust. De Commissie wees erop dat uitbesteding van de asielprocedure aan niet-Europese partners mogelijk in strijd is met verdragen. “Het is niet mogelijk onder bestaande EU-regels”, aldus een woordvoerder.

‘Niet alleen gewetenloos, ook in potentie onrechtmatig’

Mensenrechtengroepen reageerden eveneens zeer kritisch. “Niet alleen gewetenloos, ook in potentie onrechtmatig”, noemde Amnesty International de wet. Mensenrechtenactivisten vrezen dat legitieme vluchtelingen minder toegang krijgen tot asiel en dat zij buiten Europa minder bescherming zullen genieten.

Volgens de Deense organisatie Refugees Welcome, die asielzoekers juridisch bijstaat, is het plan ook ‘onzin’ omdat migranten hun eerste asielaanvraag niet zullen mogen doen in het buitenlandse opvangcentrum. Daarvoor moeten ze nog steeds naar de Deense grens komen. “Dit is gestoord, dit is absurd”, aldus een woordvoerder tegen persbureau AP. “Dit gaat er alleen maar om dat Denemarken van vluchtelingen af wil.”

De wet is typerend voor de steeds striktere opstelling van Denemarken tegenover immigratie. Veel Denen hebben het gevoel dat zij hun sociale model alleen overeind kunnen houden als de komst van niet-westerse immigranten wordt beperkt. De huidige centrumlinkse regering, die sinds 2019 aan de macht is, heeft daarom de harde lijn van radicaal-rechts voor een flink deel overgenomen. De sociaaldemocratische premier Mette Frederiksen herhaalde in januari nog haar campagnebelofte dat zij streeft naar “nul asielzoekers” in Denemarken. Het Scandinavische land – ruim 5 miljoen inwoners – zag het aantal asielaanvragen de laatste jaren overigens al gestaag dalen, van meer dan 21.000 in 2015 naar ruim 1500 afgelopen jaar.

Een definitieve deal zou in de maak zijn

Denemarken heeft momenteel nog geen overeenkomsten met landen buiten Europa waar asielzoekers kunnen worden opgevangen. Maar immigratieminister Mattias Tesfaye, zelf zoon van een Ethiopische immigrant, bracht in april al wel een bezoek aan Rwanda, wat resulteerde in een niet-bindend memorandum of understanding over samenwerking op het gebied van asiel. Een definitieve deal zou in de maak zijn. En volgens de Deense krant Jyllands-Posten wordt ook overlegd met Ethiopië, Egypte en Tunesië. Minister Tesfaye verzekerde eerder dat elke transfer van asielzoekers “in overeenstemming moet zijn met onze internationale verplichtingen”.

Lees ook:

Rasha Keirout (38) kreeg een verblijfsvergunning, maar moet van Denemarken nu toch terug naar Syrië. ‘Damascus is veilig’

Denemarken wil als eerste Europees land gevluchte Syriërs gedwongen terugsturen, omdat de situatie in delen van Syrië veilig zou zijn. Vooral vrouwen worden getroffen door dit besluit.

Het regeerakkoord in Denemarken is links en anti-migratie

Denemarken heeft een nieuwe regering van alleen sociaaldemocraten. Die gaat flink besteden aan onderwijs en zorg, maar blijft een streng immigratiebeleid voeren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden