Hongkong

Maskerverbod Hongkong lokt juist meer protest uit

Demonstranten dragen maskers tegen traangas en om onherkenbaar te blijven voor de autoriteiten. Beeld Todd R. Darling / Polaris

Het maskerverbod in Hongkong lijkt averechts te werken. De protesten worden gewelddadiger.

Bussen stonden klaar om gearresteerde demonstranten mee af te voeren. De politie in Hongkong mocht onder de noodwet die regeringsleider Carrie Lam vrijdagavond invoerde, iedereen arresteren die met een masker op de straat op ging. Bij demonstraties zondag maakte de politie daarvan gretig gebruik.

Van alle kanten kreeg Lam kritiek op haar beslissing de noodtoestand uit te roepen. Het verbod op maskers, een vast onderdeel van de uitrusting van de demonstranten in Hongkong – tegen het traangas, en om niet herkenbaar in beeld te komen – sprong het meest in het oog.

Zondag negeerden talloze demonstranten dat verbod. Ze riskeerden een boete van ruim drieduizend euro en een jaar gevangenisstraf. De protesten, die begonnen tegen een beoogde uitleveringswet, hebben er nu een doel bij: weg met het maskerverbod.

Stemming wordt grimmiger

De noodwet heeft de stemming grimmiger gemaakt dan die al was. Vrijdagavond werd een 14-jarige jongen in zijn been geraakt door een politiekogel. Een taxichauffeur die de politie steunt, reed in op demonstranten en werd vervolgens in elkaar geslagen. Het metronet werd stilgelegd, winkelcentra bleven gesloten.

De politie voerde extra controles uit in stadsbussen. Het Chinese Volksleger hield vanaf het dak van zijn barak de situatie op straat in de gaten. Chinese militairen mogen niets doen, zonder nadrukkelijke hulpvraag van de regering van Hongkong.

Een noodwet zoals Carrie Lam die heeft uitgeroepen, werd meer dan vijftig jaar geleden voor het laatst gebruikt, toen de Engelsen nog de dienst uitmaakten in de stadstaat. Het riekt dan ook naar typisch, koloniaal bewind, zeggen critici.

Robuuste rechtsstaat 

De noodwet beperkt de vrijheden van inwoners van de autonome regio Hongkong misschien wel méér dan de bemoeienis uit Peking, waartegen demonstranten zich zo verzetten. Inwoners van Hongkong koesteren hun robuuste rechtsstaat en de vrijheid de straat op te gaan als ze het niet met hun regering eens zijn. Een paar kilometer verderop, in hetzelfde land, hebben Chinezen die vrijheid niet, en dat weten de Hongkongers heel goed.

Wie in Hongkong in het openbaar Mandarijn spreekt – de taal van vasteland-Chinezen – kan worden aangesproken op zijn afkomst. Zo slaan activisten ruiten in van Chinese staatsbanken, metrostations en winkels die hun loyaliteit met de overheid hebben uitgesproken.

Geen duidelijke leider

Woedende demonstranten richten hun verontwaardiging steeds vaker op de politie. Zo raakte een agent die buiten diensttijd werd aangevallen, bijna zijn pistool kwijt aan een betoger. Activisten lijken regelmatig hun woede niet onder controle te hebben. Metrostations vernielen en onder water zetten, zoals gisteravond gebeurde, doet hun zaak weinig goed.

Toch blijven veel inwoners achter de demonstranten staan, omdat ze vinden dat de overheid onder Carrie Lams leiding de situatie niet goed aanpakt. Veel mensen menen dat de agressieve reactie is uitgelokt door ingehuurd tuig of door agenten die zich vermommen als activisten, in zwarte kleding en met een masker voor hun gezicht. 

Het protest heeft geen duidelijke leider, dat maakt het lastig om de groep ter verantwoording te roepen. Ondertussen groeit de afkeer tegen de politie en tegen Carrie Lam. De dialoog die ze zou aangaan met inwoners, levert tot nu toe weinig concreets op. De noodwet zal weinig uithalen, denkt China-kenner Willy Lam (geen familie). “Met dertigduizend politiemensen heeft Hongkong niet de capaciteit om massaal demonstranten te arresteren.”

Lees ook:

Hongkong en de spraakverwarring over één-land-twee-systemen.

Hongkong heeft meer vrijheden dan China, zo is dat geregeld bij de machtsoverdracht in 1997 door de Britten aan China. Dat conflicteert nu. Hongkong wil meer vrijheid. China veel minder. 

Hongkong pakt belangrijkste gezichten van volksprotest op.

Joshua Wong en Agnes Chow, twee protestleiders in Hongkong, werden vrijdag gearresteerd. Later op de dag kwamen ze op borgtocht vrij, maar de autoriteiten zijn nog niet bereid tot concessies

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden