Malta

Maltese minister stapt op wegens moordzaak journaliste

Een foto van Daphne Caruana Galizia tijdens een protest tegen de inmiddels vertrokken Maltese premier Joseph Muscat.Beeld REUTERS

De Maltese minister Justyne Caruana stapt na vijf dagen op omdat haar man banden zou hebben met het vermeende brein van de moordaanslag op onderzoeksjournaliste Daphne Caruana Galizia. De minister benadrukte in haar ontslagbrief “dat zij niets te maken heeft met de moord”.

De Maltese krant The Times of Malta berichtte zondag dat Silvio Valletta, de man van de minister, samen met zakenman Yorgen Fenech naar een voetbalwedstrijd in Engeland was geweest. Fenech is aangeklaagd voor betrokkenheid bij de moord op Galizia, die in 2017 stierf nadat haar auto ontplofte door een autobom. De journalist schreef vooral over corruptie binnen de overheid en de zakenwereld. Valletta was als plaatsvervangend politiecommissaris betrokken bij de moordzaak.

Caruana werd woensdag ingezworen als minister van het eiland Gozo, dat onderdeel uitmaakt van Malta. Zij bekleedde deze functie ook in het vorige kabinet. Dat viel nadat premier Joseph Muscat opstapte, vanwege de moordzaak. Hij zou het onderzoek verstoord hebben. Robert Abela volgde hem op als premier.

Corruptie en witwassen

Een rapport van de Raad van Europa constateerde vorig jaar dat de rechtsstaat niet naar behoren functioneert op Malta, de premier te veel macht heeft en verantwoordelijk is voor alle belangrijke benoemingen. De organisatie die witwassen onderzoekt (de FIAU) doet veel te weinig, klokkenluiders worden niet goed beschermd en de ombudsman wordt gehinderd in zijn functioneren, omdat het parlement te weinig informatie ter beschikking stelt.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt werd door de drie zonen van Caruana Galizia (Paul, Matthew en Andrew) gevraagd om dit onderzoek namens de Raad van Europa te doen naar haar moord. De journaliste die op haar blog corruptie in hoge politieke kringen blootlegde, kwam in 2017 om het leven door een autobom. Lang bleef onduidelijk wie de opdracht gaf voor de moord. “Ik kon geen nee zeggen”, vertelde Omtzigt eerder aan Trouw.

Omtzigt bedong dat zijn mandaat zich niet zou beperken tot de moord. Hij deed ook onderzoek naar de Maltese rechtsstaat. Zijn conclusie: de premier heeft veel te veel macht omdat hij verantwoordelijk is voor alle belangrijke benoemingen.

“Eén van de ministers (Konrad Mizzi, red.) en de stafchef (Keith Schembri, red.) kwamen voor in de Panama Papers, maar in tegenstelling tot andere landen waar politici opdoken in diezelfde documenten, werden de Maltese politici niet ontslagen door de premier. Ik wist dus dat er iets heel erg miszat.”

Vorige maand werd dat duidelijk. Het was een half jaar nadat Omtzigt zijn rapport publiceerde en twee maanden na de door hem afgedwongen onafhankelijke enquête naar de moord. Zakenman Yorgen Fenech werd in staat van beschuldiging gesteld. Hij noemde tijdens de verhoren zijn vriend Keith Schembri, stafchef van de premier, als medeplichtige. Schembri en Mizzi namen ontslag en premier Joseph Muscat vertrok een week geleden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden