Diplomatie

Macron beschuldigd van oppoetsen imago Saudische kroonprins Mohammed bin Salman

De Franse president bracht zaterdag een bezoek aan Riyadh.  Beeld VIA REUTERS
De Franse president bracht zaterdag een bezoek aan Riyadh.Beeld VIA REUTERS

Het bezoek van president Macron aan Saudi-Arabië wordt flink bekritiseerd. Volgens mensenrechtenorganisaties helpt hij zo het imago van de kroonprins Mohammed bin Salman op te poetsen.

Isabel Bolle

Met zijn bezoek aan Riyadh dit weekend was de Franse president Emmanuel Macron de eerste grote westerse leider die naar Saudi-Arabië is afgereisd voor een ontmoeting met kroonprins Mohammed bin Salman sinds de moord op de Saudische journalist Jamal Khashoggi.

Khashoggi werd in 2018 vermoord in het Saudische consulaat in Istanbul, toen hij daar zijn scheidingspapieren wilde ophalen. De CIA publiceerde eerder dit jaar een rapport waarin ze stelt dat Bin Salman de moord op de journalist persoonlijk goedkeurde.

Voor de publicatie van het rapport waren er al sterke vermoedens dat de kroonprins er meer mee te maken had, en sindsdien hebben de meeste westerse leiders – behalve de Griekse premier Kyriakos Mitsotakis die vorig jaar al op bezoek ging bij Bin Salman – een soort cordon sanitaire ingesteld rondom de Saudische kroonprins. In ieder geval als het ging om publiekelijke ontmoetingen.

Sinds de moord op Jamal Khashoggi bleven westerse leiders liever weg uit Riyadh.  Beeld VIA REUTERS
Sinds de moord op Jamal Khashoggi bleven westerse leiders liever weg uit Riyadh.Beeld VIA REUTERS

Nu Macron als eerste grote westerse leider die isolatie doorbreekt wordt hij door verschillende mensenrechtenorganisaties hard op de vingers getikt. In een interview met de Franse krant Le Monde vertelt secretaris-generaal van Amnesty International, Agnès Callamard, dat ze zich zorgen maakt. “Dit is onderdeel van een beleid om de Saudische kroonprins te rehabiliteren...Het doet me verdriet dat Frankrijk, als ‘land van de mensenrechten’, gebruikt wordt als instrument in dit beleid”, zegt ze.

G-20

Macron verwerpt echter alle kritiek. Tijdens zijn bezoek aan Saudi-Arabië benadrukte de president dat hij tijdens zijn gesprek met Bin Salman mensenrechten ter sprake heeft gebracht. Verder zegt Macron het vooral praktisch te benaderen: “Wij zijn een groot land en we moeten samenwerken binnen de gemeenschap van landen, dat is hoe het altijd heeft gewerkt”, vertelde hij aan de aanwezige pers.

“Ik wil er graag op wijzen dat Saudi-Arabië ook de G20-top organiseerde... niet veel landen gingen over tot een boycott van de G-20.” Macron doelt op de G-20 van vorig jaar, die werd georganiseerd door Saudi-Arabië. Overigens werd de top vanwege de pandemie virtueel gehouden; de aanwezige wereldleiders – onder anderen Angela Merkel en Boris Johnson – reisden hiervoor niet af naar Saudi-Arabië. Een jaar eerder was er in Nederland nog ophef na de ontmoeting van koningin Máxima met Bin Salman op de G20 van 2019. Dat was negen maanden na de moord op Kashoggi.

Mensenrechtenorganisaties hebben al langer kritiek op Frankrijk omdat het land preekt over democratische waarden en tegelijkertijd autocratische regimes stut met onder andere grote wapendeals. Zo ook Saudi-Arabië, dat in 2020 de grootste afnemer was van wapens uit Frankrijk, dat hier 704 miljoen euro aan verdiende.

Imago oppoetsen met sport en muziek

Hoewel Macron als een van de eerste westerse leiders publiekelijk de politieke banden nu weer aanhaalt, profiteert Bin Salman al langere tijd van andere sectoren die hem helpen zijn eigen imago en dat van Saudi-Arabië op te poetsen. Zo werd er in Jeddah dit weekend ook de Grand Prix gereden, de eerste Formule 1-wedstrijd die Saudi-Arabië ooit mocht organiseren. Het is niet de enige sport waar het land zich mee profileert: zo gaf het veel geld uit om in augustus een internationaal prestigieuze bokswedstrijd te organiseren en kocht het in oktober de Engelse voetbalclub Newcastle United.

Ook de muziek blijft niet achter: na afloop van de Grand Prix dit weekend trad de Canadese popster Justin Bieber op voor duizenden Saudische fans, ondanks een oproep van de weduwe van Khashoggi om zijn optreden af te zeggen. Artiesten als Mariah Carey, Black Eyed Peas, DJ Tiësto en Backstreet Boys gingen Bieber voor. Enkele jaren geleden waren zulke shows nog ondenkbaar; met het toelaten van zulke evenementen geeft Bin Salman zijn imago niet alleen internationaal een boost, maar ook in eigen land.

Lees ook:

Over lijfstraffen hoor je Verstappen niet na de race in de woestijn, over tijdstraffen wel

In een chaotische race heeft Max Verstappen zijn voorsprong in het WK-klassement verspeeld. Hij is boos op de wedstrijdleiding, maar niet omdat die Saoedi-Arabië als locatie heeft uitgekozen.

De Premier League bekommert zich niet om mensenrechten, blijkt uit de overname van Newcastle United

Mensenrechtenorganisaties hebben de overname van Newcastle United door een Saudisch-geleid consortium scherp veroordeeld. Maar in Newcastle wordt die kritiek overstemd door de blijdschap van de supporters.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden