ReportageVerkiezingen Emilia-Romagna

Lukt het de rechtse Salvini van Lega om te winnen in meest linkse gewest van Italië?

Matteo Salvini (rood jack) maakt een selfie met Lega-aanhangers tijdens een campagne-bijeenkomst. Beeld Getty

Lega maakt kans zondag te winnen in het gewest Emilia-Romagna, sinds de Tweede Wereldoorlog bestuurd door links. 

Op het zonnige Piazza Grande van het middeleeuwse Modena beginnen de mensen te juichen. “Matteo, Matteo!”, roepen ze wanneer Matteo Salvini – in spijkerbroek en blauw windjack – opduikt. De aanvoerder van de rechts-nationalistische oppositiepartij Lega springt het kleine podium op en zegt tegen de paar honderd Modenesi die hun lunchpauze met zijn bezoek vullen: “Ik was net bij het station, waar moeders uit de buurt klagen over verkrachtende en drugsdealende immigranten. Ik beloof geen wonderen.

“Maar als Lega de regionale verkiezingen wint, gaan wij ons hier 365 dagen per jaar voor jullie veiligheid inzetten.” Tijdens zijn praatje van een kwartier speelt Salvini zijn klassieke en belangrijkste troefkaart uit: die van de ‘minder immigratie = meer veiligheid’. 

Dit prachtige plein in provinciestad Modena is een van de ontelbare etappes van Salvini’s campagne voor de verkiezingen die hier, in gewest Emilia-Romagna, worden gehouden. Vrijdagochtend was hij al in Piacenza en Parma, ’s avonds is hij in Bologna. 

Meest linkse gewest van Italië

De Lega-leider wil zijn gezicht overal laten zien in dit Noord-Italiaanse gewest – met ruim 4 miljoen inwoners de thuisbasis van succesnummers als parmaham, Parmezaanse kaas, Ferrari en Lamborghini – omdat er zo veel op het spel staat. Want Emilia-Romagna is het meest linkse gewest van Italië.

Het is sinds de Tweede Wereldoorlog onafgebroken door socialisten, communisten en sinds de jaren negentig van de vorige eeuw door sociaal-democraten bestuurd. Een zege voor de zeer rechtse Lega zou daarom historisch zijn. 

Een kilometer van het plein vandaan, in een grijze hoge flat, zit Lucio Ferrari beduusd achter zijn bureau. “Salvini op ons Piazza Grande, dat is zo vreemd”, zegt hij. Ferrari (70) is de voorzitter van de Vereniging van Partizanen. De 120 Partizanen die nu nog in deze stad leven krijgen in dit kantoor praktische hulp. Emilia-Romagna is de duizenden vrouwen en mannen die zich vooral hier tegen het fascistische regime van Benito Mussolini, en later ook tegen de Duitse nazi’s, verzetten nog altijd erkentelijk.

Lange rijen van mensen die met Matteo Salvini op de foto willen. Beeld Getty

‘Woorden respect en solidariteit ken Salvini niet’

Ferrari draait zelfs elke drie maanden de nieuwskrant Verzet & antifascisme vandaag (oplage: 6000) in elkaar. Het doet hem pijn dat Salvini’s Lega ook in deze streken veel kiezers aanspreekt. “De traditionele waarden van de Modenesi zijn democratie, respect en solidariteit. Die woorden komen in Salvini’s vocabulaire niet voor. Hij predikt verdeeldheid en haat.”

Maar Lega ligt hier zelfs zó goed, dat het zondag echt spannend wordt. Lega-senator Lucia Borgonzoni neemt het op tegen Stefano Bonaccini, de huidige gouverneur van de Democratische Partij (PD). In de peilingen, die tot twee weken geleden mochten worden gepubliceerd, stond Bonaccini een of twee procentpunten voor op Borgonzoni. De Vijfsterrenbeweging, die landelijk samen met de PD regeert, zet opvallend genoeg een eigen kandidaat in. Maar die antisysteempartij zit in een diepe identiteitscrisis en is hier nu kansloos. “Verwacht maandagochtend een aardbeving, want wij gaan de Democratische Partij verslaan”, zegt Salvini vrolijk tegen Trouw nadat hij van het podiumpje is gestapt.

Onder links bewind doet de economie het goed

Dat nationalistisch rechts in dit rode bolwerk oprukt – vorig jaar al won Lega hier de Europese verkiezingen met 34 procent van de stemmen – is des te opmerkelijker omdat het in Emilia-Romagna op papier zo goed gaat. Onder de linkse politici is het een van de meest welvarende regio’s van Italië en Europa geworden. De economie groeit lekker, de mensen hebben er een hoger dan gemiddeld Italiaans inkomen en de werkloosheid is met 6 procent relatief laag. De Democratische Partij wijst daarnaast trots op de efficiënte gezondheidszorg en het kwalitatief goede onderwijs.

Maar voor veel kiezers blijkt dat niet genoeg. Een eindje van het podium in Modena staat Luca Maestroni, een fysiotherapeut van 23 jaar. Hij gaat op Lega stemmen. “In mijn wijk hangen sinds een jaar of vijf veel Noord-Afrikanen en Nigerianen rond. Ze zijn permanent dronken. Ze stelen onze fietsen, en zelfs onze kleren van de wasrekken. En de gemeente doet helemaal niets. Ik hoop dat Lega wél iets onderneemt.”

‘Politiek: respecteer stem van het volk’

Als Lega in Emilia-Romagna wint, is dat het negende gewest op rij dat de partij sinds medio 2018 verovert. De populistische Matteo Salvini vindt dat er dan onmiddellijk landelijke verkiezingen moeten worden gehouden. Op de vraag van Trouw waarom de landelijke regering zou moeten vertrekken als het zondag om een regionale verkiezing gaat, antwoordt hij: “De PD en Vijfsterrenbeweging verliezen álle regionale verkiezingen. En Emilia-Romagna is de brandkast van de PD. Als die partij zelfs hier niet wint, moet de politiek respect voor de stem van het volk hebben en vervroegde verkiezingen organiseren.”

Afgelopen augustus is Lega uit de regering met de Vijfsterrenbeweging gestapt. Salvini gokte daarmee op nieuwe parlementsverkiezingen, en gokte mis. Want om hem buiten de deur te houden, vormde de Vijfsterrenbeweging in september een ongemakkelijke en wankele coalitieregering met de PD, onder leiding van premier Giuseppe Conte. Uit peilingen blijkt dat Lega landelijk nog altijd de populairste partij is; 32 procent van de Italianen zou erop stemmen. De PD is tweede met 19 procent.

Lees ook:

‘Italianen eerst’, vindt Matteo Salvini en dus kan hij geen boterham met Nutella meer eten

Lega-leider Matteo Salvini was donderdag in Ravenna toen een bewonderaarster informeerde naar zijn enthousiaste consumptie van Nutella. Hij zei: “Weet mevrouw dat ik die heb veranderd? Want ik heb ontdekt dat er Turkse hazelnoten voor Nutella worden gebruikt.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden