45 graden

Klimaatverandering zorgt voor ongekende hittegolf in India

Een jongen en een man  lopen over de droge bedding van de Yamnuna rivier. De enorme hitte verschroeit het land.  Beeld AP
Een jongen en een man lopen over de droge bedding van de Yamnuna rivier. De enorme hitte verschroeit het land.Beeld AP

De hittegolf in India van afgelopen april was ongekend, niet alleen door de extreme temperaturen, maar ook door de lengte en intensiteit ervan.

Aletta André

Hanisha Malhotra’s zesjarige dochtertje worstelt elke dag met de hitte op school. Het was tegen de 45 graden in Delhi de afgelopen week. Nu is het ietsje koeler, maar dat is in het weekend alweer voorbij. Hoe dan ook is het rond een uur ’s middags buiten niet te doen. En dat is precies het tijdstip waarop Hanisha’s dochtertje uit school komt. De kinderen moeten vaak wel een kwartier op het schoolplein wachten om een voor een aan hun ouders of de schooltaxi te worden overgedragen. Ze staan in de zon, met een zware rugzak om.

Hanisha’s dochtertje is lang niet de enige. Andere kinderen moeten in de brandende middagzon naar huis lopen. Een vereniging van ouders verzoekt de regering van Delhi daarom de zomervakantie, die eigenlijk pas de derde week van mei begint, vervroegd in te laten gaan. Een aantal andere deelstaten in het noorden deed dit al. In Delhi twijfelt de regering, omdat kinderen juist na twee jaar onafgebroken online onderwijs vanwege de pandemie nu weer naar school gaan, en veel hebben in te halen. De oudervereniging vraagt om dan in elk geval de tijden aan te passen, zodat alle kinderen voor het middaguur thuis kunnen zijn.

Een bouwvakker steekt door een luchtspiegeling de weg over in de Indiase hoofdstad Delhi. Zo heet is het daar.  Beeld AP
Een bouwvakker steekt door een luchtspiegeling de weg over in de Indiase hoofdstad Delhi. Zo heet is het daar.Beeld AP

Een groot deel van India gaat sinds eind april gebukt onder een hittegolf, wat een stuk eerder in het jaar is dan gemiddeld. Voor het noordwesten en het midden van India was dit de heetste aprilmaand sinds de officiële temperatuurmetingen, 122 jaar geleden. Ook maart dit jaar brak datzelfde hitterecord, en in mei worden weer hoger dan gemiddelde temperaturen verwacht, vooral in regio’s waar het weinig regent die maand. Regen- en onweersbuien werken verkoelend, maar in maart en april regende het nauwelijks. Dit had weer te maken met minder wind vanuit het Middellandse Zeegebied.

Hittegolven als nationale ramp

India is een van de landen, die volgens het klimaatpanel IPCC het meest onder klimaatverandering zal lijden. Het aantal hete dagen per jaar stijgt consistent in India. Volgens een rapport van Indiase meteorologen stierven er in 50 jaar tijd 17.000 mensen door de hitte. Alleen al tussen 2010 en 2018 waren dat er 6.000, en in 2015 was met 2.081 het dodelijkste jaar. Dat jaar werden hittegolven officieel een nationale ramp met bijbehorend actieplan. Zo is er een waarschuwingssysteem, worden er water en zoutoplossing uitgedeeld, moeten zonnige werkplekken zoals bouwplaatsen in de middaguren sluiten en worden kwetsbare mensen in de gaten gehouden.

Hoeveel mensen er dit jaar al aan de hitte bezweken in heel India is niet bekend. De deelstaat Maharashtra telde er officieel 25, het hoogste aantal in zes jaar. Zeker is dat het de komende jaren niet beter gaat worden, en dat de huidige hitteplannen niet volstaan. Ziekenhuizen kampen nu al in de zomermaanden met serieuze watertekorten, waardoor zelfs simpele behandelingen riskant kunnen worden. Urenlange stroomstoringen zijn ook normaal, wat de kans op zonnesteken vergroot.

Hanisha wacht het besluit van de regering niet af. “Dit kan niet nog twee weken doorgaan. Ik hou mijn dochtertje thuis, vakantie of niet.”

Hitte in Pakistan

Ook het naburige Pakistan kampt met grote hittegolven. De gemiddelde temperatuur in maart was voor Pakistan de heetste in 61 jaar, en in april en in mei stegen de temperaturen naar gevaarlijke hoogten. De elektriciteitsonderbrekingen die het land gewend is, maakte de hittegolf nog moeilijker te verdragen. Daar kwam nog bij kwam dat de lange periode van extreme temperaturen samenvielen met de Ramadan. De meeste Pakistanen moesten daarom de hittegolf verdragen op een lege maag en zonder regelmatige vochtinname. De regering kondigde vorige week een hittewaarschuwing af voor de hele bevolking.

De Pakistaanse minister van klimaat, Sherry Rehman, vertelde aan de Britse krant The Guardian dat haar land wordt geconfronteerd met een ‘existentiële crisis’ en dat de gevolgen van klimaatverandering voelbaar zijn in alle regio’s van Pakistan. Door de hoge temperaturen dreigen niet alleen de oogsten te mislukken, maar loopt ook de drinkwatervoorziening gevaar. “Watervoorraden drogen op”, waarschuwde Rehman. De waterstand in de grootste dammen van het land hebben hun laagste punt bereikt.

Gletsjes in de Himalaya, het Hindoekoesj- en Karakoram-gebergte smolten de afgelopen weken in snel tempo , waardoor in Noord-Pakistan duizenden kleine gletsjermeertjes zijn ontstaan. Ongeveer 30 daarvan dreigen te overstromen, aldus de minister. De regering heeft de rampenbestrijdingsdiensten opdracht gegeven om zich voor te bereiden op overstromingen.

Lees ook:

India heeft last van overstromingen én droogte, en dat heeft dezelfde oorzaak

In India gaan droogte en overstromingen hand in hand. De oorzaak is dezelfde: de ‘sponzen’ verdwijnen onder beton.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden