Kruisraketten

Kim Jong-un daagt de VS uit met nieuwe wapentests

Lancering en vlucht van het nieuwe kruisvluchtwapen, op Noord-Koreaanse beelden.  Beeld Reuters
Lancering en vlucht van het nieuwe kruisvluchtwapen, op Noord-Koreaanse beelden.Beeld Reuters

Noord-Korea zet de VS en haar bondgenoten onder druk door nieuwe kruisraketten te testen. De VS moeten nu met Japan en Zuid-Korea tot een gezamenlijk antwoord komen.

Met Noord-Korea valt niet te spotten. Die boodschap gaf het leiderschap in Pyongyang maandagochtend, lokale tijd, luid en duidelijk af. De eerste serieuze tests in maanden laten zien dat de ontwikkeling van militaire technologie gestaag doorgaat.

De nieuwe kruisvluchtwapens (zie kader) vlogen ruim twee uur lang in patronen van ovalen en achtjes, tot ze na een vlucht van 1500 kilometer vooraf gestelde doelen raakten voor de kust van Noord-Korea. Met die afstand kunnen ze heel Zuid-Korea en ook Japan bestrijken.

Japan wil een harde reactie

De Japanse regering liet direct weten dat zij ‘uitermate bezorgd’ is. De Verenigde Staten noemen de tests ‘bedreigend’. Zuid-Korea stelt zich terughoudend op en wil de lanceringen eerst analyseren.

De reacties laten zien dat de drie bondgenoten niet dezelfde positie innemen tegenover Noord-Korea. Japan wil een harde reactie, om duidelijk te maken dat provocaties niet geaccepteerd worden. De regering in Tokio is niet echt geïnteresseerd in gesprekken met Pyongyang.

Zuid-Korea hoopt juist wel een dialoog op gang te brengen. De zuiderbuur heeft direct belang bij ontspanning met het noorden, waar het officieel nog altijd mee in oorlog verkeert. Ondertussen speelt de binnenlandse politiek mee.

null Beeld Brechtje Rood
Beeld Brechtje Rood

Relatie met het noorden verbeteren

President Moon Jae-in heeft bij zijn aantreden beloofd de relatie met het noorden te verbeteren. Na wat eerste contacten met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un is daar echter niets van terecht gekomen. Moon, die bij de presidentsverkiezing volgend jaar niet herkozen kan worden, wil graag alsnog iets bereiken.

Maar de Amerikaanse president Joe Biden is niet geneigd om te gaan praten met Kim, zoals zijn voorganger Donald Trump wel deed. Die toenadering heeft uiteindelijk niets heeft opgeleverd, een top in 2019 in Vietnam tussen Trump en Kim liep op een mislukking uit.

Biden kiest ervoor om Kim voorlopig te negeren. Pas als het regime in Pyongyang bereid is concessies te doen, wil hij weer praten. Hiermee sluit Biden aan bij de aanpak zoals die was onder president Barack Obama.

Dinsdag overleg in Tokio

De VS, Japan en Zuid-Korea overleggen dinsdag in Tokio over een gezamenlijke positie tegenover Noord-Korea. Dit overleg stond al gepland en het lijkt erop dat het noorden met de tests een schot voor de boeg heeft gegeven, met als boodschap: houd rekening met ons.

Noord-Korea heeft zwaar te lijden onder sancties van de VN en de VS. Economisch verkeert het land in ernstige problemen, zoals Kim Jong-un eerder dit jaar toegaf. Het is er dus veel aan gelegen om de sancties te verlichten. Ook de coronacrisis heeft waarschijnlijk ernstige problemen veroorzaakt, al ontkent Pyongyang dat.

Dat Kim met de nieuwste tests een boodschap wil afgeven, blijkt wel uit de relatieve openheid in de staatsmedia. Persbureau KCNA gaf een verklaring uit waarin de afstand en het patroon van de vlucht vermeld worden. Daarin heet de de nieuwe kruisraket ‘een strategisch wapen van grote betekenis’.

Een militaire parade in Noord-Korea in januari dit jaar in de hoofdstad Pyongyang.  Beeld AP
Een militaire parade in Noord-Korea in januari dit jaar in de hoofdstad Pyongyang.Beeld AP

Japan komt binnen bereik

Het woord ‘strategisch’ duidt erop dat Noord-Korea de bedoeling heeft dit wapen met een kernkop uit te rusten. Of het nu al een atoombom kan vervoeren, is niet duidelijk. Kim Jong-un heeft eerder dit jaar gezegd dat de ontwikkeling van kleinere en lichtere kernkoppen een van de doelen is voor de komende tijd.

De afstand van 1500 kilometer is van belang omdat daarmee Okinawa in het uiterste zuiden van Japan binnen bereik komt. Op dat eiland zijn grote bases gevestigd van de marine en luchtmacht van de VS. Bij een eventuele aanval van Noord-Korea op Zuid-Korea of Japan zou Amerikaanse militaire steun grotendeels van Okinawa moeten komen.

Van alle wapenmarkten thuis

Kruisvluchtwapens zijn technisch gesproken geen raketten, maar een soort onbemande straalvliegtuigjes. Ze kunnen snel bochten maken en laag vliegen, zodat ze luchtafweer kunnen ontwijken en moeilijk zichtbaar zijn op radarbeelden. De nieuwe Noord-Koreaanse versie is volgens experts vergelijkbaar met de Amerikaanse Tomahawk, maar minder snel.

Noord-Korea beschikt ook over ballistische raketten, die worden afgeschoten om daarna via een uitgestippelde baan hun doel te raken. Deze wapens bestaan voor verschillende afstanden en kunnen met kernkoppen uitgerust worden.

De korteafstandsraketten bedreigen Zuid-Korea en dan met name de hoofdstad Seoul, die slechts tientallen kilometers van de gedemilitariseerde zone tussen de twee landen ligt. Die middellangeafstandsraketten kunnen heel Zuid-Korea en ook Japan treffen.

Strategische langeafstandsraketten

Noord-Korea heeft eerder laten zien dat het ook strategische langeafstandsraketten heeft, waarmee zelfs de VS bereikt kunnen worden. Maar tests met deze wapens, voor de VS een ernstige provocatie, zijn sinds 2018 niet meer uitgevoerd. De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft Noord-Korea verboden deze wapens te testen. Hetzelfde geldt voor atoomwapens.

Dit weekend werden de tests uitgevoerd vanaf mobiele lanceerinstallaties op vrachtwagens, zoals door Pyongyang vrijgegeven beelden laten zien. Volgens experts is Noord-Korea nog niet in staat om raketten af te schieten vanaf onderzeeërs. Als dat wel lukt, kan het land onverhoeds vanaf onvoorspelbare locaties toeslaan.

Lees ook:

Kim Jong-un vindt raketten belangrijker dan voedsel

Noord-Korea bouwt na de mislukte top met de Verenigde Staten toch weer aan een raketinstallatie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden