Repressie

Junta in Myanmar legt hulporganisaties verder aan banden

De junta in Myanmar kondigde in november amnestie aan voor 6000 politieke gevangenen die op onduidelijke rechtsgronden waren gearresteerd. Familieleden wachten op bussen met vrijgelaten verwanten.   Beeld AFP
De junta in Myanmar kondigde in november amnestie aan voor 6000 politieke gevangenen die op onduidelijke rechtsgronden waren gearresteerd. Familieleden wachten op bussen met vrijgelaten verwanten.Beeld AFP

Hulporganisaties in Myanmar slaan alarm over de nieuwe verplichting om zich te laten registreren. Hierdoor kan de junta hun werk controleren.

Erik van Zwam

De militaire junta in Myanmar voert de repressie in het land verder op. Sinds eind oktober moeten non-gouvernementele organisaties zich laten registreren en daarmee worden zij onder controle van de coupplegers gebracht. Het bureau van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de Verenigde Naties (OHCHR) slaat alarm.

Het is volgende stap in het systematisch intimideren en vervolgen van criticasters van het leger, dat anderhalf jaar geleden een staatsgreep pleegde. De nieuwe regels beperken de ruimte voor hulporganisaties om goederen en diensten te leveren aan burgers in het land. Ongeveer een kwart van de inwoners is afhankelijk van noodgoederen om te overleven.

In feite wordt het recht op vereniging uitgeschakeld, zegt een woordvoerder van een van de grote internationale ngo’s. Hij wil anoniem wil blijven, anders is het risico om in de cel te belanden erg groot.

Door de militairen gescreend

De lokale en internationale ngo’s moeten zich voor eind van dit jaar laten registreren, anders opereren ze illegaal en kunnen ze aangepakt worden. “We moeten opgeven wie onze stafleden en medewerkers zijn, die worden dan door de militairen gescreend. Ook moeten we elke drie maanden onze boekhouding overleggen, wie we betalen en aan wie hulpgoederen worden geleverd”, aldus de zegsman van de ngo.

De junta bepaalt in Myanmar wat wel en niet is toegestaan en beperkt daarmee de hulpverlening. Het land is verdeeld in gebieden. De junta heeft vooral in de grote steden de macht, andere delen zijn in handen van van de vele rebellengroepen of zijn redelijk autonome etnische regio’s. En dan is er een groot gebied in Myanmar waar het leger en guerrillagroepen afwisselend de baas zijn en waar gevechten aan de orde van de dag zijn. De nieuwe registratiewet zal ertoe leiden dat noodhulp niet langer terechtkomt in gebieden die de junta niet controleert.

Ngo’s zwijgen, omdat ze anders meteen worden aangepakt. Het is onduidelijk of ze zich laten registreren. Vooral lokale hulporganisaties ontkomen er nauwelijks aan, omdat regionale autoriteiten hun werkzaamheden kennen.

In de gevangenis

De organisaties moeten eind december geregistreerd zijn, wat er daarna gaat gebeuren is onduidelijk. De kans is groot dat veel ngo’s worden verboden, medewerkers in de gevangenis zullen belanden en buitenlanders het land uit worden gezet.

Het is een volgende stap in het onderdrukken van elke vorm van kritiek op de junta. Veel inwoners van Myanmar durven niet eens meer met hun telefoon de straat op te gaan. Bij wegversperringen worden op hun telefoon apps en inhoud gecontroleerd. Als iemand via Facebook contact heeft met een persoon of organisatie die eens kritisch was op de junta, is dat reden voor arrestatie.

Sinds de coup in februari 2021 zijn vele duizenden mensen in Myanmar opgepakt en in de cel beland op basis van een vage aanklacht. Internationaal is het land een paria geworden. Het wordt geweerd van internationale bijeenkomsten, zoals onlangs van die van Aziatische landen, de Asean.

Willekeurige arrestaties

De junta heeft daarom twee weken geleden aangekondigd 6000 gevangenen te zullen vrijlaten. De woordvoerder van de ngo is er sceptisch over. Het gebeurde als gebaar van goede wil, om uit het internationale isolement te komen, maar niemand weet of er ook 6000 mensen zijn vrijgelaten. “Ondertussen gaan de willekeurige arrestaties van opposanten gewoon door.”

De naam van de anonieme bron is bekend bij de hoofdredactie.

Lees ook:

Een jaar na de coup is de positie van de junta in Myanmar alleen maar zwakker aan het worden.

De eerste verjaardag van de militaire coup in Myanmar ging gepaard met grote problemen voor de junta. De situatie begint de vorm van een burgeroorlog aan te nemen.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden