Brexit

Johnson kan op weinig steun rekenen voor Britse Kerstverkiezingen

Nigel Dodds van de Noord-Ierse DUP. Premier Johnson kan bij de stemming maandag niet op de steun van deze gedoogpartij rekenen. Beeld REUTERS

Het Britse Lagerhuis stemt maandag over het verkiezingsplan van premier Boris Johnson. Veel enthousiasme is er niet.

Als een op hol geslagen reuzenrad draait de brexitcirkel steeds sneller om zijn eigen as. Nu, in de laatste dagen voor de geplande EU-uittredingsdatum van 31 oktober, gaat het wiel razendsnel rond. Inmiddels is bijna niet meer bij te houden wie aan wie voorwaarden stelt, en waarvoor.

Premier Johnson wil zijn parlement langer de tijd geven om over zijn EU-uittredingsakkoord met Brussel te praten, op voorwaarde dat er verkiezingen komen. Oppositiepartij Labour wil alleen verkiezingen als een no-dealbrexit uitgesloten is, maar de EU verleent pas morgen officieel uitstel, nadat in Londen een besluit is genomen over verkiezingen.

Maandag stemt het Lagerhuis over Johnsons vraag of er op 12 december verkiezingen gehouden mogen worden. Veel enthousiasme is er niet. In het Verenigd Koninkrijk valt 12 december in of vlak voor de kerstvakantie, wat het een ingewikkelde datum maakt. Politici proberen verder te kijken dan hun weerzin om in koude, donkere wintermaanden dik ingepakt langs de deuren te gaan, maar er zijn meer bezwaren.

Nogal snel

Kiezers blijven half december liever thuis bijvoorbeeld. Maar ook politieke elementen spelen een rol: Labour staat er slecht voor in de peilingen en wil liever geen verkiezingen, al zegt de partij iets anders. Officieel wil Labour geen verkiezingen omdat er donderdag aanstaande nog altijd een no-dealbrexit in de lucht hangt. Het is niet helemaal onwaar – de EU wil wel uitstel verlenen, maar is het niet eens over hoelang. Vooral de Franse president Macron voelt weinig voor uitstel tot 31 januari – hij wil de druk op de ketel houden.

Het Lagerhuis vindt ook dat 12 december nogal snel komt. Dat betekent namelijk dat er maar tot 6 november tijd is om over de uittredingsdeal te praten, daarna is het campagnetijd. Ook al zegt Johnson dat het debat wat hem betreft ook ­’s nachts en in het weekend mag doorgaan, dan nog is het krap.

Johnson heeft een twee derde meerderheid nodig om zijn verkiezingen te kunnen houden. Lukt het hem maandag niet die te krijgen, dan probeert hij het dinsdag, woensdag en donderdag opnieuw, zo lekte uit. Op één van die dagen komt Labour niet meer weg met het EU-argument. De steun van minstens een deel van die partij heeft Johnson des te meer nodig nu hij op zijn voormalige gedoogpartner, de Noord-Ierse Democratic Unionist Party (DUP), voorlopig niet meer kan rekenen.

Onverteerbaar

De DUP hield afgelopen zaterdag een congres in Belfast. Daar liet lijsttrekker Arlene Foster er geen misverstand over bestaan dat er op dit moment weinig over is van de liefde tussen haar partij en de Conservatieven. Wat haar betreft gaat Johnson terug naar Brussel en opnieuw onderhandelen. “Ze zeggen dat dat niet kan, maar dat zeiden ze eerst ook en toen bleek het wel te kunnen.”  

De DUP heeft twee bezwaren: ten eerste de ‘frontstop’, de vervanging van de ‘backstop’. De douanegrens tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk zal nu tussen het Ierse en het Britse eiland komen te liggen. Dat betekent dat voor Noord-Ierland andere regels gaan gelden. Dat is voor de DUP principieel onverteerbaar. Ook de in het akkoord ingebouwde inspraakregeling zint de Noord-Ierse partij niet.

Lees ook: 

De Britten laten ons met brexit zien hoe we ons politieke stelsel níet moeten inrichten

De politieke toestanden in Washington en Londen leveren in elk geval het inzicht op dat een tweepartijenstelsel, een rechtstreeks gekozen president of premier en referenda niet verkieslijk zijn, schrijft columnist Hans Goslinga.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden