Versoepelingen

Johnson heropent de pubs, vertrouwend op het gezond verstand van de Engelsen

Bezoekers van Engelse pubs hoeven maar een meter afstand te houden. Schotland en Wales zijn behoudender.Beeld EPA

De Britse premier Boris Johnson versoepelt de regels voor onder meer kappers en cafés. Maar het risico bestaat dat hij te hard van stapel loopt. 

Nergens in Europa moesten ze zo lang wachten om weer naar de kapper te kunnen. Of de pub weer in te mogen. Maar na drieënhalf maand is het zo ver. Vanaf zaterdag 4 juli zullen kappers, pubs, restaurants en hotels hun deuren weer openen; de grootste versoepeling die de Britse regering sinds de invoering van de lockdown heeft aangekondigd.

Want ook in het zwaar getroffen Verenigd Koninkrijk is eindelijk een forse daling van het aantal coronadoden te zien. Daar waar enkele weken geleden nog geregeld meer dan driehonderd doden per dag te betreuren waren – waarmee de Britten soms zelfs meer doden op een dag registreerden dan alle 27 EU-landen samen – zijn dat er nu voortdurend minder dan honderd.

“Aan onze lange winterslaap komt langzaam een einde”, zei premier Boris Johnson bij de presentatie van de plannen in het Lagerhuis. “Er komt weer leven in onze straten.” 

De druk op Johnson om tot deze versoepelingen over te gaan werd groter en groter, zelfs vanuit zijn eigen partij. Met name in de horeca dreigen steeds meer restaurants en cafés kopje onder te gaan als gevolg van de lange lockdown. En met drie miljoen werknemers is het de op twee na grootste sector van het land.

Afstandsregel verkort als tegemoetkoming aan de horeca

Daarnaast besloot de premier om de twee-meter-afstandsregel te verkorten tot de een-meter-plus-regel, ook een tegemoetkoming aan de horeca. Op plekken waar het ondoenlijk is om twee meter afstand tot elkaar te houden, is vanaf nu een meter voldoende. Veel pubs en restaurants vreesden dat een heropening alsnog tot de ondergang zou leiden als alle bezoekers minimaal twee meter van elkaar verwijderd moeten blijven. 

Dat de Britten dit doen is niet uitzonderlijk. Ook China, Frankrijk en Denemarken hanteren een afstand van een meter. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) adviseert ‘minimaal een meter’. 

Johnsons laconieke houding aan het begin van de virusuitbraak achtervolgt hem nog steeds. Mede als gevolg van de late afkondiging van de lockdown vielen er volgens wetenschappers duizenden doden meer. En doordat het aantal besmettingen eind maart zo uit de hand liep, moesten de Britten abrupt overschakelen naar een extreem strenge lockdown, iets wat de economie genadeloos hard raakte.

Daarom wil Johnson de teugels snel laten vieren nu het gevaar in zijn ogen beheersbaar is geworden. Zo kondigde hij ook aan dat het niet naleven van de regels omtrent afstand houden niet langer boetes zullen opleveren. “De Britse bevolking weet goed hoe het met die verantwoordelijkheid om moet gaan. We vertrouwen op het gezond verstand”, aldus Johnson.

Een reuzestap voor een land dat wereldwijd op de derde plaats staat wat betreft coronadoden in absolute aantallen: ruim 42.000. Alleen in de Verenigde Staten (122.000) en Brazilië (51.000) kwamen meer mensen om. 

Elke dag duizend nieuwe besmettingen

En daarom is er ook kritiek. Verschillende gezondheidsexperts vinden dat Johnson hiermee de economie verkiest boven de volksgezondheid. Ondanks dat het dodenaantal fors is teruggelopen, komen er nog wel elke dag rond de duizend nieuwe besmettingen bij. Dat is twee keer zoveel als in Frankrijk en Duitsland, vier keer meer dan in Italië. 

“Het baart zorgen dat de regering besloten heeft om wetenschappelijk advies hieromtrent te negeren. Dat advies zegt dat de tijd nog niet rijp is om van twee naar een meter terug te gaan”, zei David King, voormalig gezondheidsadviseur van de regering. “Dit virus is nog niet onder controle.”

Ook Schotland en Wales hebben besloten Engeland niet te volgen in deze golf van versoepelingen. De afgelopen maanden hebben beide gebiedsdelen voortdurend hun eigen plan getrokken – iets waar ze toe bevoegd zijn – en zijn daarin steeds een stuk voorzichtiger geweest dan Johnson. “In Schotland blijven onze regels hetzelfde. Wij adviseren nog steeds om twee meter afstand te houden”, zei Nicola Sturgeon, eerste minister van Schotland. 

Toch wilde Johnson niet langer wachten. Hij zag de economie in april met 20 procent krimpen ten opzichte van een jaar eerder. Ook de cijfers van mei zullen naar verwachting dramatisch zijn. 

Tegelijk waarschuwde de premier wel dat hij gebruik kan maken van een ‘terugdraaiknop’. Als blijkt dat het aantal besmettingen weer omhoog schiet, zal hij de versoepelingen alsnog terugdraaien. Al zal hij zich absoluut niet populair maken als hij de nu beloofde vrijheden weer moet inperken.

Lees ook: 

Boris Johnson moet meteen aan de bak

De Britse premier Johnson wil bij zijn terugkeer laten zien dat hij weer vol energie is. Hem staat direct een aantal flinke dilemma’s te wachten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden