Linksboven: Stacey Abrams en naast haar Kamala Harris. Linksonder Val Demings en rechts Keisha Lance Bottoms.

Verkiezingen VS

Joe Biden kiest deze week zijn running mate. Hier moet ze aan voldoen

Linksboven: Stacey Abrams en naast haar Kamala Harris. Linksonder Val Demings en rechts Keisha Lance Bottoms.Beeld AFP

Joe Biden maakt deze week zijn running mate bekend. Het wordt in ieder geval een vrouw. Wat is nog meer van belang?

Als je president van Amerika wil worden, mag je niet te veel zwakte tonen; kiezers moeten er vooral van overtuigd raken dat je in alle mogelijke onverwachte situaties raad weet. Maar er is één moment tijdens een presidentscampagne dat een kandidaat, al is het omfloerst, moet laten zien waar zijn of haar kwetsbaarheden liggen: bij de selectie van een running mate. De keuze voor een kandidaat-vicepresident is vaak een manier om de flanken af te dekken. 

Neem Barack Obama, die in 2008 een jonge, zwarte kandidaat zonder jarenlange ervaring in Washington was. Joe Biden, politiek dier met een decennialange staat van dienst, was destijds een perfecte aanvulling. 

Naar verwachting deze week zal Joe Biden op zijn beurt zijn keuze bekendmaken, en zijn status als partijdinosaurus is er in de afgelopen twaalf jaar niet minder op geworden. En dat terwijl veel Democratische kiezers de invloed van witte oude mannen in Washington juist graag wat zouden zien afnemen. Om zulke kiezers te paaien, heeft Biden al in een vroeg stadium beloofd dat zijn ‘veep’ in ieder geval een vrouw zal zijn. 

De keuze lijkt nog verder te zijn ingeperkt

Inmiddels lijkt de keuze nog iets verder ingeperkt. Want, zo klinkt het in sommige kringen in Washington, na twee maanden Black Lives Matter-protesten, die in brede lagen van de bevolking op steun kunnen rekenen, kun je het eigenlijk niet maken om als een wit koppel de verkiezingen in te gaan. Bovendien wil Biden zich nog weleens onhandig uitdrukken over ras en etniciteit; met een zwarte partner zijn relletjes daarover sneller in de kiem gesmoord.

Dus worden de lijstjes met kansrijke kandidaten in Washington vooral bevolkt door vrouwen van kleur. Maar niet uitsluitend, want de lijst van afwegingen is schier eindeloos. Een kandidaat uit een cruciale swing state kan je helpen om daar net de winst te behalen, en dat zijn bonuspunten voor iemand als gouverneur Gretchen Whitmer uit Michigan. Een kandidaat van de linkerflank kan het gebrek aan enthousiasme voor middenkandidaat Biden in die kringen wellicht compenseren. Dat biedt een opening voor iemand als Elizabeth Warren, die eerder in de running was als presidentskandidaat.

Een kandidaat met een achtergrond in justitie of politie kan Biden helpen om de campagne van president Trump onschadelijk te maken, die Biden momenteel afschildert als iemand die radicale anti-politie-activisten hun zin gaat geven en Amerika onveilig zal maken. Dat biedt kansen aan oud-aanklager Kamala Harris, tegenwoordig senator, of oud-politiechef Val Demings, tegenwoordig lid van het Huis van Afgevaardigden.

Er is dit jaar nog een andere zwakte om te compenseren en die Democraten niet graag hardop uitspreken, maar die zeker een rol speelt. Als Biden inderdaad verkozen wordt, dan zal hij op zijn 78ste worden ingezworen, als oudste president in de Amerikaanse geschiedenis. Amerikanen moeten dus meer dan andere jaren rekening houden met de mogelijkheid dat de vicepresident op enig moment het roer moet overnemen. Dat is misschien minder goed nieuws voor de kansen van Keisha Lance Bottoms, die momenteel populair is, maar de vraag is of Biden vindt dat de huidige burgemeester van Atlanta genoeg bestuurservaring meebrengt.

Enkele topkandidaten

1. Kamala Harris

Wie? Senator uit Californië, daarvoor openbaar aanklager. Deed het in de peilingen een tijdje zelf goed als presidentskandidaat.
Sterk punt: Ze heeft de reputatie dat ze als aanklager misdaad hard aanpakte, terwijl Trump daar een campagnethema van wilde maken.
Zwak punt: Ze ligt niet zo goed bij linkse Democraten.

2. Karen Bass

Wie? Afgevaardigde uit Californië, leider van het verband van zwarte parlementsleden.
Sterk punt:  Ze is een vechter, en ligt goed bij alle flanken van de partij.
Zwak punt: Ze is in het verleden op bezoek geweest in Cuba en zal door de Trump-campagne als gevaarlijke communist worden neergezet.

3. Susan Rice

Wie? Expert op buitenlands beleid, die onder Obama nationaal veiligheidsadviseur was.
Sterk punt: Ze is inhoudelijk superdegelijk, en kan heel goed samenwerken met Biden.
Zwak punt: Ze is meer beleidsvrouw dan politica, en heeft nog nooit echt campagne gevoerd.

4.  Elizabeth Warren

Wie? Senator uit Massachusetts, voormalig hoogleraar rechten die zich op relatief late leeftijd als links politica ontpopte.
Sterk punt: Ze heeft een helder links-populistisch economisch verhaal nu Amerika in een crisis zit.
Zwak punt: Ze kan de gematigde Republikeinen afschrikken die voor één keer op Biden willen stemmen om van Trump af te komen.

Lees ook:

Waarom de geplaagde Trump een plotwending nodig heeft

De suggestie van president Trump om de presidentsverkiezingen uit te stellen heeft geen praktische consequenties en vestigt zo vooral de aandacht op hoe slecht hij er politiek voorstaat.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden