Jaroslaw Kaczynski.Beeld AP

Rondje EuropaPolen

Jaroslaw Kaczynski, een autoritaire Poolse leider met een voorliefde voor katten

Voor veel Polen is Jaroslaw Kaczynski het vleesgeworden kwaad. De leider van de nationaal-katholieken heeft dankzij een nipte meerderheid in het parlement de afgelopen vijf jaar alles gedaan waar liberale, progressieve en linkse Polen van gruwen. Maar afgelopen week liet hij een heel ander gezicht zien. Kaczynski wil dat Polen een diervriendelijk land wordt. 

Het fenomeen is bekend: autoritaire leiders met een klein hartje voor dieren. In het geval van Kaczynski zijn het katten; hij deelt zijn vrijgezellenbestaan met Fiona, Czarus en Rudy. Maar ook voor andere viervoeters heeft de Poolse leider een zwak, vooral die met een hoge aaibaarheidsfactor. 

Drie jaar geleden werd op zijn initiatief een wetsvoorstel gelanceerd dat het fokken van pelsdieren verbood. Toen was het verzet, ook in eigen partijgelederen, te groot. Kaczynski’s partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) moet het tenslotte hebben van het traditionele platteland, waar dierenknuffelaars dun gezaaid zijn. 

Maar afgelopen donderdag kwam het verbod er alsnog. De Sejm, de Poolse Tweede Kamer, verbood niet alleen het fokken van pelsdieren, maar ook het gebruik van dieren in een circus, honden levenslang aan de ketting leggen - iets wat op het platteland gebruikelijk is - en ritueel slachten voor de export, waarbij dieren zonder verdoving de keel wordt doorgesneden. 

Het begin van het einde

De scheidslijn tussen voor- en tegenstanders loopt dwars door de partijen heen. PiS’ eigen landbouwminister, Jan Krzysztof Ardanowski, steunde de boeren die afgelopen week de straat opgingen met de leuze ‘PiS verraadt de landbouw’. “Als we beweren dat dieren belangrijker zijn dan mensen, is dat het begin van het einde van de christelijke beschaving”, wist de landbouwminister. 

Voor de oppositie daarentegen was het even wennen om het eens te zijn met Kaczynski. “Lang leve Kaczynski, verdediger van de dieren!”, schreef de linkse filosoof Jan Hartman, die normaal een van Kaczynski’s felste critici is. Voor het eerst in jaren is een wet aangenomen dankzij de steun van de oppositie. Een aantal van Kaczynski’s eigen parlementariёrs stemde tegen. 

De onrust duurt nog even voort, want de wet moet nog door de Senaat. Bovendien zijn de financiёle belangen groot. Ritueel slachten is een miljardenbusiness dankzij de export naar het Midden-Oosten. Polen is de derde bontproducent op de wereld. De bontsector betaalt naar eigen zeggen jaarlijks zo’n 200 miljoen euro belasting. 

Zolang PiS een meerderheid heeft, is er in Polen maar één de baas en dat is Kaczynski. De PiS-leider is vastbesloten om zijn imago van kille misantroop te verzachten met dierenliefde.

Lees ook: 

Dat autoritaire van Polen is naar, maar erg modern

Coronavirus of niet, Polen moest stemmen. De EU en de OVSE protesteerden. Filosoof ­Tomasz Sawczuk legt uit waarom ­populisten zich niets aantrekken van kritiek uit Europa.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden