NieuwsWestelijke Jordaanoever

Israëlische rechtbank zet streep door omstreden kolonisatiewet

Demonstranten voeren actie tegen annexatieplannen van de Israëlische regering. Beeld AFP

Het Israëlische hooggerechtshof heeft dinsdag een streep gezet door een wet uit 2017, die de legalisatie van Israëlische nederzettingen op Palestijnse grond mogelijk wilde maken.

Acht van de negen rechters stemden in met bezwaren tegen de omstreden kolonisatiewet. Volgens die wet zouden Israëliërs in hun huis kunnen blijven, ook op Palestijnse privégrond, als zij bij de bouw niet wisten dat de grond van een Palestijn was, of als ze bouwden op aanwijzing van de Israëlische staat. Ongeveer vierduizend huizen van kolonisten op de Westelijke Jordaanoever, zouden met die wet met terugwerkende kracht worden gelegaliseerd.

In de gerechtelijke uitspraak schrijven de rechters dat de wet “onrechtmatige daden gepleegd door de ene groep legaliseert, terwijl de rechten van een andere groep daarmee worden geschaad”. Volgens de rechters werd in de wet bovendien onvoldoende gewicht toegekend aan de speciale positie van de Palestijnen, die in bezet gebied leven. 

Een symbolische manoeuvre

De uitspraak komt niet als een verrassing. Ten tijde van de invoering van de wet in 2017, zorgde die al voor veel ophef. Juridisch adviseurs van de regering en het Israëlisch parlement, de Knesset, waarschuwden destijds dat de wet in strijd was met de grondwet, en geen stand zou houden. Dat premier Benjamin Netanyahu desondanks de wet voorlegde aan de Knesset, werd door critici uitgelegd als een symbolische manoeuvre, bedoeld om steun te vergaren onder de kolonisten. Hij wist dat de wet waarschijnlijk door het hooggerechtshof zou worden afgewezen, maar wilde gezien worden als de premier die annexatie steunt. 

Direct nadat de toenmalige rechtse coalitie de wet had geaccepteerd, werd bezwaar gemaakt bij het hooggerechtshof. Daardoor kwam de implementatie van de wet stil te liggen. Nu de wet definitief van tafel is kunnen Palestijnse grondeigenaren hun juridische strijd om de Israëlische kolonisten uit hun huizen te zetten continueren. 

Oplopende spanningen om annexatieplannen

De uitspraak van de hoge rechters komt op een gevoelig moment voor de nieuwe regering van Netanyahu. Zoals afgesproken in het coalitieakkoord dat Netanyahu half april sloot met zijn voormalig rivaal Benny Gantz, werkt de regering momenteel aan plannen om delen van de Westelijke Jordaanoever te annexeren. De plannen zullen na 1 juli aan de Knesset worden voorgelegd. Hoewel nog niet bekend is hoe de annexatie er precies uit zal zien, en om hoeveel nederzettingen het gaat, zorgde de aankondiging ervan de afgelopen weken voor oplopende spanningen tussen Israël en de Palestijnse autoriteiten. 

Of het hooggerechtshof de argumentatie waarmee het dinsdag de wet uit 2017 naar de prullenbak verwees ook zal toepassen op de nieuwe annexatieplannen is nog niet te zeggen. Daarvoor zal de regering eerst meer uitleg moeten geven over de inhoud ervan. Wel denken juristen als Amichai Cohen, van het onafhankelijke Democratie Instituut van Israël,  dat de nadruk die de rechters leggen op het statusverschil tussen Israëlische kolonisten en Palestijnen onder bezetting, gezien kan worden als een waarschuwing aan het adres van eenieder die annexatie nastreeft. 

Premier Netanyahu heeft niet persoonlijk gereageerd op de uitspraak van de rechter. Vicepremier Gantz sprak wel met de pers en zei dat de wet uit 2017 “nooit had mogen worden aangenomen” en dat zijn partij erop zal toezien dat de uitspraak van de rechter zal worden geaccepteerd. “De wet zal niet worden overtreden”, beloofde hij.

Lees ook: 

Pompeo bezoekt Israël om annexatieplannen te bespreken

De Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, Mike Pompeo, bracht woensdag een bezoek aan Israël. Naar alle waarschijnlijkheid besprak hij daar de plannen van de Israëlische regering om delen van de Westelijke Jordaanoever te annexeren

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden