ReportageVerdeeldheid

In India durven moslims soms niet meer naast hindoes te wonen: ‘Met stenen kwamen ze op ons af’

Een demonstratie in Ahmedabad tegen de omstreden immigratiewet waarin moslims van buiten India worden benadeeld.Beeld AFP

Door toenemend hindoe-nationalisme, opgestookt door de regering, groeit in India de tegenstelling tussen hindoes en moslims. Ook in de stad Ahmedabad. “Het is niet oké wanneer een hindoe vastgoed aan een moslim verkoopt.”

“Het begint met Land Jihad, wat daarop volgt is Love Jihad, en voor je het weet zijn er rellen.” Apoorva Shaastri is heel duidelijk. Bij hem in de buurt zijn moslims niet welkom.

Daarom maakte hij onlangs formeel bezwaar, toen dertien islamitische gezinnen woningen wilden kopen in een nieuwbouwflat in zijn middenklasse wijk Paldi, centraal gelegen in de stad Ahmedabad, in de West-Indiase deelstaat Gujarat. “Als ze eenmaal binnen zijn, dan volgen er meer”, zegt hij, in een verklaring van de term Land Jihad. De volgende stap, volgens hem, is Love Jihad: het bekeren van onschuldige hindoeïstische meisjes via liefde en huwelijk. Uiteindelijk vreest hij als hindoeïstische buurtbewoner in de minderheid te raken.

Shaashtri tekende samen met enkele buren bezwaar aan op grond van de Disturbed Areas Act. Deze wet, die in 1991 werd aangenomen en alleen in Gujarat bestaat, is bedoeld om huiseigenaren in ‘onrustige’ wijken en dorpen te beschermen tegen gedwongen verkoop onder de marktprijs. Kopers en verkopers moeten samen toestemming vragen bij de overheid. In 2019 kwam daar nog een wetsartikel bij: de overheid moet bepalen of de koper de balans tussen verschillende religies in de buurt niet zal verstoren. “Het is niet oké wanneer een hindoe vastgoed aan een moslim verkoopt. Moslims moeten in hun eigen wijken kopen”, aldus deelstaatpremier Rupani van de hindoe-nationalistische partij BJP tegen de Economic Times.

“Dit gaat tegen het grondwettelijke recht in om overal in India te mogen wonen”, zegt Danish Qureshi, een activist die bij de rechtbank een petitie tegen de wet indiende. Volgens hem zijn er genoeg andere wetten om eigenaren tegen gedwongen verkoop te beschermen. “De oorspronkelijke wet moest minderheden beschermen en getto-vorming tegengaan. Maar het resultaat is het tegenovergestelde.”

Gujarat kent een lange geschiedenis van segregatie. In de negentiende eeuw woonden welvarende hindoes van hoge kasten al grotendeels aan de westoever van de rivier Sabaramati, en moslims en hindoes van lage kasten aan de oostoever. Religieuze rellen in de jaren tachtig en negentig dreven ook de moslims en hindoes van lagere kasten verder uit elkaar, en na de grote rellen van 2002 was de segregatie bijna compleet.

Brand

“Tot 2002 woonden wij vreedzaam samen met onze hindoeïstische buren”, zegt Mohammed Ishaq Shayed, een kleermaker van in de vijftig. Hij woonde in een dorp op zo’n twintig kilometer van Ahmedabad. Nu woont hij in een flat in Juhapura, een islamitische wijk in het zuiden van de stad met zo’n 500.000 inwoners. Ongeveer de helft kwam hier na 2002 wonen.

“Met stenen kwamen ze op ons huis af. Mijn vrouw probeerde onze kinderen verborgen te houden. De winkel staken ze in brand.” Sayed praat op een afstandelijke, zakelijke toon. Zo heeft hij leren praten over het geweld dat hij meemaakte. Wie het precies waren, weet hij niet. “Maar onze eigen buren hielpen ze. Zij wezen de buitenstaanders op de huizen van de moslims. En alleen die huizen werden aangevallen.” Terugkeren naar het dorp overwoog hij daarom nooit. “We kunnen onze buren niet vertrouwen. Zelfs nu voel ik de angst nog, in mijn hele lichaam.”

Kiesdistricten

Hoewel er sinds 2002 geen grote rel meer is geweest, wordt de lijst ‘onrustige gebieden’ onder de wet nog steeds uitgebreid. Qureshi, de activist, vermoedt een politiek motief. “De BJP heeft meer kans de verkiezingen te winnen, wanneer de meerderheid in bepaalde kiesdistricten hindoe is.” Maar Shaashtri, die bezwaar maakte tegen de komst van moslimgezinnen naar zijn wijk, wijst die suggestie af. “Wij zijn gewoon bezorgde burgers.” Op een tabletcomputer laat hij rechtbankpapieren zien. Hij wijst erop dat de islamitische kopers niet de vereiste toestemming hadden. En daar trekt hij verregaande conclusies uit. “Die mensen willen zich aan geen enkele Indiase wet houden. Ze zijn gewelddadig.”

Ook de islamitische kleermaker Shayed vindt de segregatie overwegend positief, hoewel het Juhapura aan de meest primaire voorzieningen ontbreekt. Geen parken of openbaar vervoer en voor zo’n 200.000 minderjarigen staat er maar één overheidsschool. “Maar we zijn hier veilig”, zegt Shayed. “Omdat er alleen maar moslims wonen.” 

Geweld tegen moslims begon na brand in trein met hindoe-pelgrims

Op 27 februari 2002 kwamen 59 hindoeïstische pelgrims, onder wie 25 kinderen, om bij een treinbrand in Gujarat. De volgende dag begonnen grootschalige aanvallen op moslims in de staat. Huizen en bedrijven werden vernield en in brand gestoken, vrouwen werden verkracht en volledige families werden vermoord. Het geweld hield maandenlang aan, het dodental wordt geschat op ongeveer tweeduizend – waarvan de overgrote meerderheid moslim was. Zeker 150.000 mensen raakten hun huis kwijt. Ooggetuigenverslagen wijzen erop dat de aanval op moslims goed gepland leek, met telefonische coördinatie, bewonerslijsten om de woningen van moslims de identificeren, en vrachtwagens die groepen geweldplegers in bepaalde buurten afleverden. De huidige Indiase premier Modi was destijds premier van Gujarat en zijn rol in de rellen is bekritiseerd. Hij zou hebben geholpen om het geweld aan te wakkeren en de politie zou onder zijn bevel de slachtoffers te weinig hebben beschermd. In 2012 stelde een speciaal onderzoeksteam vast dat Modi niet medeplichtig was.

Lees ook:

‘Humanitaire’ burgerschapswet bedreigt seculiere karakter van India

Door een omstreden aanpassing van de burgerschapswet voelen Indiase moslims zich bedreigd. ‘Het is tegen onze grondwet om te discrimineren op basis van religie.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden