Denemarken

In Denemarken rijst de vraag: hoe kon de schutter met psychische problemen aan een wapen komen?

Mensen reageren op de schietpartij in het winkelcentrum Field’s in Kopenhagen. Beeld AP
Mensen reageren op de schietpartij in het winkelcentrum Field’s in Kopenhagen.Beeld AP

De aanslag in Kopenhagen werd uitgevoerd door een eenling met psychische problemen; een terroristisch motief is onwaarschijnlijk.

Freek Dijkstra

Volgens de Deense politie wijst niets erop dat de 22-jarige schutter in Kopenhagen terroristische motieven had. Dat meldde politiechef Soren Thomassen maandagochtend, toen de politie de schutter al ruim tien uur vasthield. De man die op zondag drie mensen doodde en meerdere mensen verwondde, was een bekende van Deense psychiatrische instanties, aldus Thomassen. Hoe iemand met psychische problemen aan een geweer kon komen, blijft vooralsnog een groot vraagteken.

Denemarken werd zondag opgeschrikt doordat een jonge Deense man in het winkelcentrum Field’s in een buitenwijk van Kopenhagen het vuur opende op omstanders. Op videobeelden, gemaakt met mobiele telefoons, is te zien hoe de schutter rustig rondloopt in het winkelcentrum. Het geweer rust op zijn schouder, de loop ervan torent in de lucht boven hem uit.

De schutter rende rond

De beelden werden gemaakt vlak nadat de eerste schoten waren gelost, de man bevond zich toen in een nagenoeg lege ruimte waar alle mensen al waren weggevlucht. Tijdens de schietpartij rende de schutter rond, op zoek naar slachtoffers, maar volgens ooggetuigen liep de man er voordat hij begon met schieten net zo bij als op de camerabeelden; het wapen open en bloot bij zich dragend, en ogenschijnlijk rustig. Naar verluidt vertelde hij omstanders dat het een nepwapen was.

Mensen rennen weg van het Field’s winkelcentrum in Kopenhagen, waar een schietpartij plaatsvond. Beeld AFP
Mensen rennen weg van het Field’s winkelcentrum in Kopenhagen, waar een schietpartij plaatsvond.Beeld AFP

De Deense journalist Lone Thelis stelt dat de Denen in de greep zijn van de vraag: hoe kwam deze man aan het wapen waarmee hij rondliep? Denemarken heeft vrij strikte wapenwetgeving. Semi-automatische geweren zijn toegestaan voor de jacht, en in schietverenigingen mogen leden die langer dan twee jaar actief zijn een eigen pistool bezitten.

Maar om een wapen aan te schaffen moet je een antecedentenonderzoek ondergaan, waarbij criminele feiten of psychische problemen redenen zijn om de vergunning af te wijzen. Nu de politie bekend heeft gemaakt dat de schutter een verleden heeft als psychiatrisch patiënt, vragen velen zich af of het systeem heeft gefaald.

Noodsituatie in en rond Kopenhagen

De schietpartij veroorzaakte zondag een noodsituatie in en rond Kopenhagen. Denen werden verzocht alleen in gevallen van absolute nood gebruik te maken van het nationale alarmnummer, zodat de lijnen open konden blijven voor slachtoffers van de schietpartij. In het grootste ziekenhuis van Kopenhagen kwamen gedurende de avond kleine groepen patiënten binnen.

Op iets meer dan een kilometer afstand van het winkelcentrum zou zondagavond een concert van de populaire Britse zanger Harry Styles plaatsvinden. Het concert werd afgelast en de vele duizenden fans geëvacueerd. Ook lastte het Koninklijk Huis een Tour de France-bijeenkomst af, waarvan dit jaar enkele etappes in Denemarken plaatsvonden.

Anders dan de aanslag in Oslo afgelopen juni, waarbij een islamistische terrorist het vuur opende op lhbti+’ers in een homoclub, is de schietpartij in Kopenhagen geen gerichte aanslag geweest, aldus politiechef Thomassen. De schutter koos zijn dodelijke slachtoffers, twee 17-jarige Denen en een 47-jarige Rus, willekeurig en zonder bekend terroristisch motief. Ook bij de overige slachtoffers is geen sprake van een patroon. De Deense premier Mette Frederiksen spreekt van een wrede daad van een eenling; de politie heeft geen aanwijzing dat de schutter hulp heeft gehad van anderen.

Lees ook:

Noorwegen onderzoekt of inlichtingendienst faalde bij aanslag in Oslo

De Noorse veiligheidsdienst schatte het risico op een aanslag op de gaypride mogelijk verkeerd in.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden