Verkiezingen

In Arizona neemt een oud-astronaut het op tegen een oud-gevechtspiloot, wie gaat winnen?

Iedereen die van deur tot deur gaat, moet via een app bijhouden wie ze hebben gesproken en op wiedie persoon van plan is te gaan stemmenBeeld Eline van Nes

Krijgen de Democraten de Senaat in handen? Dan zullen ze races als in Arizona moeten winnen,  waar de Democratische kandidaat Mark Kelly, voormalig astronaut, het opneemt tegen Martha McSally, voorheen gevechtspiloot. Zelfs vanuit andere staten komen Democraten zijn campagne helpen.

De eerste stop is een housing project, een appartementencomplex voor lagere inkomens. Angela Fisher klopt met een steentje, om haar knokkels te sparen. Pas bij een derde deur wordt er daadwerkelijk open­gedaan: een mollige man die nog niet helemaal wakker uit zijn ogen kijkt. De 59-jarige Fisher stelt zichzelf voor en zegt: “Wij steunen Mark Kelly bij de aanstaande verkiezingen. Kunnen we ook op jou rekenen?” In reactie steekt de man zijn vuist in de lucht en zegt: “Trump.”

Een gesprek tussen doven volgt: Fisher legt uit waarom zij de Democratische senaatskandidaat Kelly steunt. “Altijd heb ik met mijn handen gewerkt, tot de coronapandemie werkte ik in een kantine. Daardoor weet ik hoe belangrijk een sociaal vangnet is. En daar staat Kelly voor.” Ze is zelfs helemaal vanuit het Californische Los Angeles naar Arizona getogen om voor de senaatskandidaat te pleiten.

De man, de 56-jarige Gustavo ­Sias, gelooft dat na de verkiezingen de Apocalyps zich zal voltrekken. “God zal al het kwaad wegspoelen en Trump is zijn rechterhand. Die kandidaat van jou is even slecht als alle Democraten.” Fisher knikt ­beleefd en zegt: “Bedankt dat u toch even wilde praten.”

Senatoren zijn soms belangrijker dan de president

Op 3 november kiezen Amerikanen niet alleen een nieuwe president, maar wordt in 35 staten ook gestemd over een senaatszetel. Senatoren, die zes jaar aanblijven, zijn soms belang­rijker dan de president: zij kunnen lokale onderwerpen in het verre Washington D.C. op de agenda krijgen. Dat in 2018 één van de twee ­zetels in Arizona werd gewonnen door een Democraat, was al uitzonderlijk, nu bestaat een reële kans dat ook de tweede zetel ‘blauw’ kleurt – wat meer dan een halve eeuw niet is voorgekomen. Kelly ligt in de peilingen flink voor op zijn Republikeinse tegenstander.

“Met Mark Kelly hebben we een aansprekende kandidaat. Een oud-astronaut, een veteraan”, zegt ­Rachele Smith, een 32-jarige project-assistent bij vakbond Unite ­Here Local 11, opgericht voor werknemers in Californië en in Arizona. De vakbond heeft met Mark Kelly rond de tafel gezeten voor duidelijke beloftes voor sociale steun en ziekenzorg. In ruil gaan zij voor hem de straat op. Smith: “Kelly is iemand die bruggen bouwt, die bereid is ook met Republikeinen te werken. Iedereen ziet dat hij de volgende John McCain kan zijn.”

Dat is een sleutelwoord in Arizona: vanaf 1987 tot zijn overlijden in 2018 was McCain Republikeins ­senator voor de staat, geliefd door velen vanwege zijn handreikingen aan de Democratische partij. In 2008 was McCain de Republikeinse presidentskandidaat tegenover ­Barack Obama.

‘Nepperd’ Kelly

Senaatskandidaat Mark Kelly is geen onbekende in Arizona. Hij is de echtgenoot van Gabrielle Giffords, een politica die in 2011 tijdens een politieke bijeenkomst in Tucson door het hoofd werd geschoten. Wonderlijk genoeg overleefde ze de aanslag en sindsdien is zij prominent gezicht van de anti-vuurwapen­beweging in de VS. Smith ziet daarin wel een risico: “De Republikeinen verspreiden de leugen dat Kelly hun wapens wil afpakken. Daarom leggen wij persoonlijk aan mensen uit dat hij alleen beschermende maat­regelen wil invoeren, zoals een strengere controle op iemands ­criminele verleden.”

De huidige Republikeinse ­kan­didaat is Martha McSally, de ­eerste Amerikaanse vrouw die een ­gevechtsvliegtuig vloog in een ­oorlogssituatie. Ze is sterk pro-Trump en noemt haar tegenkandidaat ‘nepperd’ Kelly. In 2018 verloor ze bij de vorige senaatsrace in Arizona; vervolgens ging ze alsnog naar Washington D.C. om de zetel van de overleden John McCain voor de laatste twee jaar over te nemen. Vooral Democraten, maar ook gematigde Republikeinen, waren daar niet blij mee; ze zien het als verraad tegen de democratie.

Terwijl Smith vertelt, komt Fisher lachend aangelopen, samen met haar deur-tot-deurpartner Marilyn Wilbur, 48 jaar oud. Bij het laatste appartement vroeg een bewoner ­bozig waarom Wilbur dacht het recht te hebben hem lastig te vallen met een politiek verhaal. “Ik vertelde hem dat ik twintig jaar in het ­leger heb gezeten”, zegt Wilbur tussen het lachen door. “Waarna ik hem vroeg wat hij eigenlijk voor ons land heeft gedaan. Hij liet zijn hoofd ­hangen als een jochie dat door zijn moeder is terechtgewezen.”

Lees ook: 

Kleurt rood Arizona deze verkiezingen blauw?

De laatste jaren verandert het voormalige Republikeins bolwerk Arizona in een Democratische staat. Hierdoor zou Joe Biden weleens de elf kiesmannen van deze woestijnstaat kunnen winnen op 3 november.

.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden