India Illegaal bouwen

In 2028 is Delhi de grootste stad ter wereld. Maar de corrupte bureaucratie kan 't nauwelijks bijbenen, met hele illegale wijken tot gevolg

Vrouwen kijken naar de fabriek waar een dag eerder brand uitbrak en 43 arbeiders om het leven kwamen. Beeld AFP

Volgens de VN zal het Indiase Delhi in 2028 de grootste stad ter wereld zijn. Dat zal nog meer stedelijke problemen opleveren: van kinderarbeid tot onveilige gebouwen.

Het is een komen en gaan van arbeiders die met dozen en machines sjouwen. Om de hoek van het steegje in Noord-Delhi waar zondagochtend bij een fabrieksbrand 43 arbeiders om het leven kwamen, laden ze alles in minibusjes. De spullen komen uit honderden andere illegale fabriekjes in de wijk Anuj Mandi.

“De eigenaren zijn gewaarschuwd”, zegt een van de arbeiders tegen een groepje aanwezige journalisten. “Als ze een overtreding vinden, dan wordt de fabriek verzegeld. Daarom verhuizen ze nu snel.”

De brand in Delhi was de zwaarste qua dodental sinds 1997, toen in een bioscoop 59 mensen omkwamen, en heeft allerlei stedelijke problemen blootgelegd: van kinderarbeid tot illegale en onveilige bouwpraktijken. Deze problemen zullen de komende jaren alleen maar groter worden: volgens de Verenigde Naties zal Delhi in 2028 Tokio voorbij gaan als grootste stad ter wereld, met tegen die tijd bijna 40 miljoen inwoners.

Niet bepaald een oplossing voor de lange termijn

De massale verhuizing van de fabriekjes uit Anuj Mandi naar andere wijken is niet bepaald een oplossing voor de lange termijn. “De autoriteiten worden vaak actief na een ongeluk”, zegt stadsplanoloog Rumi Aijaz van de denktank Observer Research Foundation. “Maar als het stof neerdaalt, vergeten ze het weer.”

Niemand wil zijn naam geven in Anuj Mandi, een buurt die eigenlijk bedoeld is als woonwijk, maar die vol staat met een enorme concentratie fabriekjes die aangetrokken worden door lage huren en nabijgelegen groothandels.

Het is niet moeilijk te zien waar het zondag misging. De steegjes zijn smal, de gebouwen veel hoger dan toegestaan, en overal hangen dikke met elkaar verstrengelde elektriciteitskabels.

Inmiddels is bekend dat de eigenaar van de afgebrande fabriek er illegaal twee extra verdiepingen opbouwde en vijftien verschillende huurders had voor zijn achttien kamers. Elke kamer had zijn eigen elektriciteitsmeter, die met open bedradingen met de hoofdmeter waren verbonden, en waar vaak vonken uitsprongen.

Het laatste stedenbouwkundig toekomstplan voor Delhi komt uit 2001

“Er is niet genoeg inspectie, en juist veel corruptie”, zegt Aijaz. Daarnaast ontbreekt het volgens hem aan langetermijnplanning. “Het laatste stedenbouwkundig toekomstplan voor Delhi dateert van 2001. Daarin werd wel op de groei en toestroom van migranten geanticipeerd, maar vervolgens werd niet gepland hoe en waar al deze nieuwe mensen en bijbehorende commerciële activiteiten gehuisvest moesten worden.”

Het gevolg is grootschalige illegale bouw, in de vorm van de extra verdiepingen en elektriciteitsverbindingen in Anuj Mandi, maar ook in de vorm van volledige woonwijken door de hele stad. Ook daar breken regelmatig brandjes uit, of storten gebouwen in. In 2010 kwamen door het instorten van een overstroomde woonflat 67 arme bewoners om het leven.

Af en toe worden illegale gebouwen gesloopt, maar over het algemeen gaan de bewoners ervan uit dat ze achteraf alsnog eigendomspapieren van de overheid zullen krijgen. Dit gebeurt regelmatig, vooral rondom verkiezingen. Ook nu, voorafgaand aan de verkiezingen in Delhi in februari, heeft de regering een plan goedgekeurd voor het legaliseren van maar liefst 1731 woonwijken, waar in totaal ruim 4 miljoen mensen wonen.

“Dat is goed nieuws voor ons”, zegt Anuj Gupta, een inwoner van de illegaal op verlaten overheidsland gebouwde wijk Sangam Vihar in het zuiden van Delhi. Dit is een van de grootste van dit soort wijken in Azië, met rond de miljoen inwoners.

De onveiligheid spat ervan af, met net als in Anuj Mandi smalle steegjes, overhangende elektriciteitskabels en daarbij ook open riolen. In 2015 stortten hier na een zware moesson meerdere gebouwen in en eerder dit jaar nog zorgde kortsluiting voor brand in een woonhuis, waarbij geen gewonden of doden vielen.

‘Het had niet op deze manier mogen gebeuren’

Gupta, een kantoormedewerker die vijftien jaar geleden in de wijk neerstreek omdat hij zich alleen hier een huis kon veroorloven, denkt niet dat het achteraf legaliseren onveilige bouwpraktijken zal stimuleren. “Niemand wil onveilig wonen. Met officiële papieren kunnen huiseigenaren tenminste een lening krijgen voor reparaties.”

Verder hoopt hij dat de voorzieningen in de wijk zullen verbeteren. Momenteel zijn de inwoners voor hun water en het schoonhouden van de septische tanks die aan hun toiletten zijn aangesloten, afhankelijk van commerciële ondernemers.

Ook planoloog Aijaz vindt het legaliseren van de wijken een goede zet. “Je kunt ontwikkeling niet ongedaan maken. Natuurlijk, het had niet op deze manier mogen gebeuren. Maar nu deze mensen er eenmaal zijn, moeten we op de plek waar ze wonen de levensomstandigheden verbeteren.”

Wel zegt Aijaz dat er tegelijkertijd harder zou moeten worden gewerkt om te voorkomen dat er in de toekomst weer nieuwe illegale wijken ontstaan. “De groei van Delhi is niet te stoppen. Maar er wordt nauwelijks vooruitgedacht.”

Lees ook:

De sloppenwijken van India gaan weg, maar de bewoners niet

India wil in 2022 vrij zijn van sloppenwijken. Er is een plan. Maar de bewoners werken vaak niet mee.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden