Palestina

Hulporganisaties in Gaza willen dat Israël helpt corona-uitbraak te voorkomen

Palestijnse koks bereiden eten voor de ruim achttienhonderd uit het buitenland teruggekeerde Palestijnen die verplicht drie weken in quarantaine verblijven om verspreiding van het virus te voorkomen. Beeld AFP

Als bezettende macht moet Israël zijn verantwoordelijkheid nemen en Gaza helpen een grootschalige corona-uitbraak te voorkomen, stellen hulporganisaties in de regio. Maar of Israël de Palestijnen te hulp schiet, is nog maar de vraag. 

Terwijl het aantal coronabesmettingen in de dichtbevolkte Gazastrook langzaam oploopt, klinkt de roep om hulp vanuit Israël steeds luider. De Palestijns-Israëlische hulporganisatie Physicians for Human Rights, die medische zorg verleent in de Palestijnse gebieden, wil dat het ministerie van volksgezondheid in Israël de bewoners van de Gazastrook gaat helpen de virusuitbraak te beteugelen.

“Als bezettende macht is Israël volgens internationale verdragen verplicht om voorzorgsmaatregelen te nemen bij besmettelijke ziektes en epidemieën”, zegt Dana Ross, woordvoerder van de medische ngo. “Wij roepen Israël op om hulpgoederen te sturen, of op z’n minst geen blokkades op te werpen wanneer de internationale gemeenschap wil helpen.”

De helft van Terschelling

In de Gazastrook werden twee weken geleden de eerste besmettingen gemeld. Twee uit Pakistan teruggekeerde Palestijnen werden positief getest op Covid-19. Inmiddels zijn bijna vijftienhonderd mensen getest op het virus. Het aantal bevestigde patiënten is opgelopen tot twaalf. Ondanks die relatief kleine toename maken de autoriteiten en de hulporganisaties zich grote zorgen.

Geweld door kolonisten op de Westelijke Jordaanoever neemt toe

Sinds op 22 maart een lockdown werd afgekondigd op de Westelijke Jordaanoever zijn in de Palestijnse gebieden meer geweldsincidenten door kolonisten gemeld. Dat zeggen zowel de Israëlische veiligheidsdiensten als mensenrechtenorganisaties tegen de Israëlische krant Haaretz.

Op de Westelijke Jordaanoever zijn tot nu toe 225 mensen besmet geraakt met het virus. Alle publieke gebouwen, zoals scholen en universiteiten, restaurants en de meeste winkels zijn gesloten. Ook Israël sloot drie weken geleden de scholen. Volgens experts zou dat de reden zijn dat het geweld van kolonisten is toegenomen.   

In Gaza wonen twee miljoen mensen opeengepakt in een gebied dat ongeveer twee keer zo groot is als het landoppervlakte van het waddeneiland Texel. Het virus zou zich er razendsnel kunnen verspreiden en dat zou uitdraaien op ‘een regelrechte ramp’, zegt Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). “In normale omstandigheden kent de gezondheidszorg in Gaza al veel uitdagingen”, vertelt Abdelnaser Soboh, hoofd van de lokale afdeling van de WHO. “Variërend van tekorten aan medicijnen en materialen, tot tekorten aan werkende medische apparaten en personeel.” Een grootschalige corona-uitbraak is een last die de gezondheidszorg in Gaza niet aankan, vreest de organisatie.

In een poging het virus in te dammen worden uit het buitenland terugkerende Palestijnen sinds half maart verplicht drie weken in quarantaine geplaatst in omgebouwde scholen en hotels. Verspreid over 27 quarantainecentra verblijven inmiddels ruim achttienhonderd mensen. 

Dertien jaar blokkades

De grote tekorten aan middelen en mensen in de ziekenhuizen in de Gazastrook zijn grotendeels te wijten aan de blokkades van Israël en Egypte, die sinds dertien jaar van kracht zijn. Sinds terreurorganisatie Hamas in 2007 de macht greep in de Gazastrook gelden strenge restricties voor de toevoer van goederen en mensen. De gezondheidszorg en de economie hebben zwaar te lijden onder die blokkades.

Meer dan de helft van de bevolking in Gaza leeft onder de armoedegrens. In de gehele Gazastrook zijn zeventig IC-bedden beschikbaar, en ziekenhuizen worden gerund met behulp van generatoren, omdat er maar een beperkt gedeelte van de dag elektriciteit is. Voor gecompliceerde zorg, zoals de behandelingen tegen kanker, moeten patiënten nu al afreizen naar Israël. Iets wat volgens Physicians for Human Rights nu nauwelijks nog mogelijk is omdat de grenzen vrijwel volledig op slot zitten. 

Het is dus noodzakelijk dat Israël bijspringt, vindt de hulporganisatie, maar vanuit de Israëlische regering klinken nog weinig toezeggingen. De WHO kreeg weliswaar toestemming om beschermende kleding, mondkapjes en voedselpakketten naar de Gazastrook te brengen, de roep om extra beademingsmachines vindt tot nu toe nog geen gehoor.

‘Ook Israël heeft humanitaire behoeften’

Tegen persbureau Reuters zei Naftali Bennet, de Israëlische minister van defensie: “Er wordt nu gesproken over de situatie in Gaza, maar ook Israël heeft humanitaire behoeften.” Daarmee doelde hij op het terughalen van de lichamen van twee soldaten die vermoedelijk in 2014 in Gaza zijn gesneuveld. “Ik vind dat er een brede dialoog moet worden aangegaan over de humanitaire behoeften van Gaza, en die van ons. Het zou onjuist zijn om die dingen van elkaar te scheiden.”

De hulporganisaties hopen dat die terughoudende houding snel verandert. Ross benadrukt dat het virus namelijk niet alleen een bedreiging vormt voor de gezondheid van de Palestijnen in Gaza, maar ook voor die van Israëliërs. “Als dit virus iets heeft duidelijk gemaakt, dan is het wel hoe verbonden we met elkaar zijn. Dit heeft impact op iedereen.”

Correctie 07/04: In een eerdere versie van dit artikel stond vermeld dat de Gazastrook ongeveer half zo groot is als het Waddeneiland Terschelling. Echter, hoewel Terschelling inderdaad 674 km2 bedraagt, tegenover de 365 km2 van Gaza, is slechts 85km2 van Terschelling landoppervlakte, de rest bestaat uit water. Een betere vergelijking is dus dat Gaza ongeveer 4,5 keer zo groot is als het landoppervlakte van Terschelling, of ongeveer twee keer dat van Texel. 

Lees ook: 

In uitzichtloos Gaza geldt: krijg kinderen en nog meer kinderen

Het water is verontreinigd, de brandstof duur, stroom is er vaak niet en veel inwoners zijn volledig afhankelijk van humanitaire hulp. Maar in de ivf-klinieken is het druk. Want hoe hopeloos de situatie in de Gazastrook ook is, de druk om kinderen te krijgen, blijft groot.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden