Europese Commissie

Hongarije is zijn Europese subsidies over negen maanden mogelijk kwijt

De Hongaarse premier Viktor Orban na zijn herverkiezingen op 6 april 2022.  Beeld REUTERS
De Hongaarse premier Viktor Orban na zijn herverkiezingen op 6 april 2022.Beeld REUTERS

Hongarije zal voor februari 2023 een deel van zijn Europese subsidies kwijtraken. Gisteren begon de klok te tikken.

Romana Abels

De tijd dat Viktor Orbán, de onlangs herkozen premier van Hongarije, de Europese regels ongestraft aan zijn laars kon lappen, komt misschien nog dit jaar ten einde. Woensdag is de Europese Commissie officieel begonnen met een procedure die er na maximaal negen maanden toe kan leiden dat Hongarije geen of minder Europese subsidies ontvangt. De EU vertrouwt er niet meer op dat het geld in de juiste zakken belandt.

De Commissie weigert het een ‘straf’ te noemen, maar spreekt over een ‘administratieve maatregel’. Zo staat het immers in de regels: de Commissie mag maatregelen nemen als ze ervan uit kan gaan dat de situatie in een land het financiële belang van de Europese Unie kan schaden. Maar hoe het ook heet, Orbán zal het waarschijnlijk wel als straf ervaren.

De Commissie zegt dat ze geen enkele andere mogelijkheid meer ziet dan om deze procedure te beginnen. Hongarije, waar Orbán al sinds 2010 de scepter zwaait, krijgt al langer dan tien jaar brief na brief uit Brussel over zaken die er niet goed geregeld zijn. Het helpt niets. Hongarije verandert niets aan zijn procedures voor openbare aanbesteding, aan zijn methoden om fraude op te sporen en te bestrijden, of aan de wijdverbreide corruptie in het land.

Nieuwe mogelijkheid

Commissievoorzitter Von der Leyen kondigde het begin deze maand al aan. Nu gaat de Commissie daadwerkelijk het zwaarst mogelijke middel inzetten: het zogenaamde ‘conditionaliteitsmechanisme’. Dat is een nieuwe mogelijkheid die sinds 1 januari 2021 bestaat. De Commissie kan daarmee subsidies inhouden als ze vreest dat een land er verkeerd mee omspringt.

De Commissie kan ook subsidies die Hongarije al ontving terugvragen. Alle betalingen vanaf 2021 vallen onder de regeling. Mocht Hongarije met die betalingen overtuigend de mist in zijn gegaan, dan kan het gevolg zijn dat het geld terug naar Brussel moet. Of dat ook zal gebeuren is de vraag. “Het gaat om de toekomst”, heet het nu in commissie-wandelgangen.

Voordat er echt iets gaat gebeuren volgt nog een compleet spel van formele brieven en antwoorden dat een paar maanden in beslag neemt. Daarna moeten de lidstaten een besluit nemen, in een gekwalificeerde meerderheid. Ook daarvoor is een termijn afgesproken. Volgens de Europese Commissie wordt het daardoor onmogelijk dat de lidstaten het besluit eindeloos voor zich uit schuiven. “Het kan korter duren dan negen maanden, maar niet langer”, zegt een hoge EU-ambtenaar.

Het is nog onbekend welk deel van de Europese subsidies aan Hongarije zal worden tegengehouden. Dat vergt een specifieke en soms ingewikkelde berekening per subsidie, zegt de Commissie. Eerst hoopt ze, tegen beter weten in, dat Hongarije zijn leven nog zal beteren.

Lees ook:

Hongarije kan niet langer rekenen op Europees geld; premier Orbán heeft te veel regels geschonden

De Europese Commissie gaat de subsidies aan Hongarije terughalen. Het land heeft zich te veel onttrokken aan de Brusselse regels.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden