Nieuw virus

Hoe China het Wuhan-virus probeert te stoppen? Het land heeft geleerd van de Sars-uitbraak

Beeld Brechtje Rood

Peking kondigt volledige openheid af over de longziekte die is uitgebroken in de stad Wuhan. Dat moet helpen deze nieuwe epidemie te stoppen.

De prijs van mondkapjes is ruim vertienvoudigd, als je ze nog kunt vinden. Verder is het devies: handen goed wassen en zoveel mogelijk binnen blijven. Volgens veel Chinezen op sociale media is dit de beste manier om niet te worden besmet met het Wuhan-virus, zoals de nieuwe ziekte wordt genoemd. Deze vorm van longontsteking wordt veroorzaakt door een virus uit de Corona-familie, die ook verkoudheid en Sars overbrengt.

Thuis blijven is lastig voor vele honderden miljoen Chinezen, juist nu Nieuwjaar op komst is. Virus of niet, ze gaan de komende weken op reis van de stad waar ze werken naar de plaats waar ze vandaan komen en waar familieleden wonen. Al die bezoekjes leiden volgens een schatting van de Chinese overheid tot circa drie miljard binnenlandse reizen.

Reizen afraden durft de partijleiding in Peking blijkbaar niet aan. Wel worden reizigers van en naar Wuhan, de miljoenenstad in Centraal-China waar het virus is uitgebroken, gecontroleerd op ziekteverschijnselen. Dat wordt vooral gedaan met infraroodthermometers, die detecteren of iemand koorts heeft.

Voor eeuwig aan de schandpaal genageld

De Chinese overheid roept bovendien alle ambtenaren op open en eerlijk te zijn over nieuwe ziektegevallen. Alle partijkaders kregen dinsdag de uitdrukkelijke aanmaning om niets onder de pet te houden. Iedere ambtenaar of bestuurder die toch informatie achterhoudt, wordt ‘voor eeuwig aan de schandpaal genageld’, aldus een instructie van president Xi Jinping.

Daarmee probeert Peking te voorkomen wat zeventien jaar geleden gebeurde rond de uitbraak van het Sars-virus. In China was eind 2002 wel duidelijk dat er een nieuw en gevaarlijk virus rondwaarde en er werden maatregelen genomen. Die informatie werd echter niet openbaar gemaakt en ook niet doorgegeven aan de Wereldgezondheidsorganisatie WHO. Toen het Sars-virus begin 2003 ook in het buitenland opdook, was het te laat. Dat leidde tot bijna achthonderd sterfgevallen wereldwijd.

De WHO komt woensdag bijeen om een strategie te bepalen voor de aanpak van het Wuhan-virus. Wellicht ziet de organisatie aanleiding deze uitbraak uit te roepen tot een internationale noodsituatie voor de volksgezondheid. Zo roept de WHO overheden op om maatregelen te nemen, wat ook gebeurde met ebola en het zika-virus.

Wuhan-virus is ook besmettelijk van mens op mens

Voor meer lessen uit het verleden doet China een beroep op longarts Zhong Nanshan, de grote deskundige op het gebied van Sars. Hij mocht maandagavond op de Chinese televisie een gevoelige boodschap brengen: het Wuhan-virus kan wel degelijk van mens tot mens overgedragen worden, in tegenstelling tot wat in eerdere berichten werd gemeld. Dat maakt het risico op een snelle verspreiding, en dus ook op nieuwe sterfgevallen, veel groter dan gedacht.

Tot nu toe ging men ervan uit dat het virus alleen van dieren op mensen besmettelijk zou zijn. De eerste gevallen werden geconstateerd rond een vismarkt in Wuhan. Inmiddels is duidelijk dat zeker vijftien dokters en verpleegkundigen zijn besmet, van wie de meesten nooit in de buurt van die markt kwamen.

Het virus heeft tot nu toe negen levens geëist. Inmiddels zijn meer dan vierhonderd ziektegevallen ontdekt, behalve in de stad van oorsprong ook in Peking, Shanghai, Shenzen, Hongkong en Guangzhou. Het virus heeft in andere landen ook al toegeslagen: Thailand, Zuid-Korea, Japan en Taiwan. Daar neemt de ongerustheid toe. “Neem alstublieft iedere mogelijke voorzorgsmaatregel”, zei de Japanse premier Shinzo Abe dinsdag. Ook in de Verenigde Staten is het virus vastgesteld die vanuit China naar de stad Seattle was gereisd.

Niet alleen mensen lijden onder het virus, ook de beurzen zijn er gevoelig voor. Vooral de aandelen van luchtvaartmaatschappen en reisorganisaties dalen in waarde, net als de Chinese munt. Beleggers vrezen dat toeristen en zakenlieden reizen naar China afzeggen uit angst voor het Wuhan-virus. Producenten van mondkapjes, zoals het Amerikaanse 3M, doen het juist goed op de beurs.

Lees ook: 
Een nieuw virus maakt slachtoffers in China. Dreigt een nieuwe uitbraak à la Sars?

Viroloog aan de Erasmus MC Bart Haagmans en Eric Snijder, hoogleraar moleculaire virologie aan het Leids Universitair Medisch Centrum over een nieuwe, mogelijk wereldwijde uitbraak.

Het huis zit vol vliegend, kruipend en knabbelend leven, en dat is maar goed ook

Honderdduizenden soorten leven zijn er in huis. Ga nu niet meteen boenen, want verreweg de meeste doen meer goed dan kwaad.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden