Voorverkiezingen VS

Het is dringen in de kopgroep van Democratische kandidaten

Elizabeth Warren (links) en Bernie Sanders (rechts) na het debat. Beeld REUTERS

Joe Biden mag dan oud zijn, blank en geen vrouw, de Democraten zijn pragmatisch: voorlopig heeft hij de beste papieren om het op te nemen tegen Trump. 

Met minder dan drie weken te gaan voor de eerste voorverkiezing van een presidentskandidaat, lijken de Democratische kiezers in de VS er nog niet uit te zijn. In landelijke peilingen gaat voormalig vice-president Joe Biden duidelijk aan kop. Maar in de eerste twee staten waar gestemd wordt, zitten de senatoren Bernie Sanders en Elizabeth Warren, en Pete Buttigieg, de voormalige burgemeester van de stad South Bend in Indiana, hem dicht op de hielen. Die staten zijn Iowa op 3 februari en New Hampshire op 11 februari – staten die vaak grote invloed uitoefenen op het verloop van de strijd. 

Om die reden hadden de Amerikaanse media tumult en venijn in het vooruitzicht gesteld voor het tv-debat in Iowa dat dinsdagavond werd gehouden, en waar behalve de vier koplopers ook senator Amy Klobuchar en miljardair Tom Steyer aan meededen. Maar een echte aanvaring vond alleen plaats tussen de twee kandidaten van de linkervleugel, Sanders en Warren.

Donald Trump verslaan

Dat zat er aan te komen. Campagnemedewerkers van Sanders bleken de opdracht te hebben gekregen om Warren af te schilderen als een kandidaat die alleen welgestelde, goed opgeleide kiezers enthousiast kon maken en daardoor niet in staat zou zijn bij de presidentsverkiezingen in november Donald Trump te verslaan. Omgekeerd liet Warren weten dat Sanders in 2018 tegen haar zei dat een vrouw die verkiezingen nu eenmaal niet kan winnen.

Tijdens het debat werd naar dat laatste natuurlijk gevraagd. Sanders ontkende de uitspraak bij hoog en laag. Toen de presentatoren Warren vroegen wat haar reactie was ‘toen hij dat zei’, antwoordde ze kortweg “Ik was het daarmee oneens.” Om daarna het idee te ontkrachten: “Kan een vrouw Donald Trump verslaan? Kijk naar de mannen op dit podium. Met elkaar hebben ze tien verkiezingen verloren. De enigen op dit podium die alle verkiezingen hebben gewonnen waar ze aan meededen, zijn de vrouwen, Amy en ik.”

Bij het afscheid nemen na het debat, weigerde Warren de uitgestoken hand van Sanders.

Dat een van de meest in het oog springende discussies ging over kunnen winnen van zo veel mogelijk stemmen, niet over beleid, is tekenend voor de afwegingen die de Democratische kiezers aan het maken zijn. Warren en Sanders vertolken linkse wensen, zoals een algemene zorgverzekering van de staat. De andere vier kandidaten op het podium zijn veel gematigder. Maar bij veel kiezers staat voorop dat de kandidaat Trump moet kunnen verslaan.

Blanke kandidaten

Dat is mogelijk de reden dat de kansrijkste kandidaten, die dinsdag op het podium mochten staan, allemaal blank zijn. Deze week staakte de Afro-Amerikaanse senator Cory Booker zijn campagne. Een andere niet-blanke kandidaat, Andrew Yang, zoon van immigranten uit Taiwan, had te weinig aanhang om mee te mogen doen.

Een vrouw of niet-blanke kandidaat is niet kansloos. Dat bewees Barack Obama door in 2008 de presidentsverkiezingen te winnen. En dat bewees Hillary Clinton door in 2016 meer stemmen te halen dan Trump, ook al waren die voor haar ongunstig verdeeld over de verschillende staten. Maar nu het erom gaat te voorkomen dat Trump nog vier jaar president blijft, lijken de Democratische kiezers het zekere voor het onzekere te nemen. En ook al is hij behoorlijk oud en schittert hij niet in debatten, voor de grootste groep Democratische kiezers heet die veilige keus voorlopig Joe Biden.

‘Zoek de gehaktbal’: kandidatuur Bloomberg geen grap

‘Test je politieke kennis: zoek de gehaktbal die het meest op Mike lijkt’. De campagnestaf van Michael Bloomberg, miljardair, oud-burgemeester van New York en kandidaat voor het presidentschap, stuurde tijdens het debat van dinsdagavond een serie grappen de wereld in. En waarom ook niet, hun kandidaat debatteerde niet mee, hij doet zelfs niet mee met de voorverkiezingen in de eerste vier staten.

Bloomberg wil toeslaan op 3 maart, als een groot aantal staten tegelijk stemt, waaronder giganten als Californië en New York. Daar zijn veel meer afgevaardigden te verdienen voor de conventie die de presidentskandidaat van de Democraten kiest. Hij besteedt miljoenen aan tv-advertenties in die staten.

Mocht hij het niet halen, zo heeft Bloomberg beloofd, dan zal hij het geld dat hij aan zijn campagne had willen spenderen, mogelijk een miljard dollar, toch uitgeven om de Democratische genomineerde te steunen. Want ook voor hem is Trump wegkrijgen het belangrijkste doel.

Impeachment-proces begint volgende week

De Democratische voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, heeft haar partijgenoot Adam Schiff voorgedragen als hoofdaanklager in het afzettingsproces tegen president Donald Trump. Schiff leidde eerder het onderzoek naar Trump. De verwachting is dat het Huis, waarin de Democraten een meerderheid hebben, zal instemmen met Schiffs aanstelling. “Dit is een belangrijke dag”, aldus Pelosi. “Dit gaat om de grondwet van de Verenigde Staten.”

De Democraten voegden op het laatste moment ook nieuwe bewijsstukken toe aan het afzettingsdossier dat gisteren naar de Senaat ging. Daaronder handgeschreven briefjes, telefoongegevens, berichtjes en flashdrives van Trumps advocaat Rudy Guliani en een medewerker van Guliani.

Het afzettingsproces in de Senaat zal naar verwachting dinsdag beginnen. Onduidelijk is nog of getuigen worden gehoord. De Republikeinen willen wel laten zien dat ze serieus naar de aanklachten kijken, maar willen het proces ook binnen enkele weken afronden. Het is vrijwel zeker dat Trump wordt vrijgesproken, omdat 67 van de 100 senatoren nodig zijn om hem de laan uit te sturen. De Republikeinen hebben een meerderheid in de Senaat.

Lees ook:

Michael Bloomberg heeft maling aan de presidentiële debatten, en gokt vol op tv-advertenties

Het is niet verkeerd dat Tom Steyer erbij is wanneer dinsdag het zevende Democratische kandidatendebat wordt gehouden.

Biden blijft de populairste Democraat, maar maakt het zichzelf wel moeilijk

Het is Donald Trump die terecht zal staan in de Senaat. Maar voor Joe Biden wordt het ook een lastige periode. En de Democratische presidentskandidaat maakte het er voor zichzelf niet beter op door even de indruk te wekken dat hij het impeachmentproces niet serieus neemt.

Democraten beginnen pokerspel om te voorkomen dat Trump snel wordt vrijgesproken

Na de impeachment van de president proberen de Democraten de voortgang van het proces – en Trumps vermoedelijke vrijspraak – te vertragen. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden