Onderzeebootruzie

Franse ambassadeur beschuldigt Australië van ‘misleiding’ vanwege stukgelopen miljardendeal

Twee Australische marinemensen kijken naar een Britse kernonderzeeër in de marinehaven van de Australische stad Perth. Beeld EPA
Twee Australische marinemensen kijken naar een Britse kernonderzeeër in de marinehaven van de Australische stad Perth.Beeld EPA

Een Franse diplomaat noemt het lekken van een tekstbericht van president Macron een ‘nieuw dieptepunt’.

Arjen van der Ziel

De Franse ambassadeur in Australië heeft woensdag in ongebruikelijk harde woorden uitgehaald naar zijn gastland. In een toespraak voor journalisten beschuldigde ambassadeur Jean-Pierre Thébault de Australische regering van ‘misleiding’ en ‘een messteek in de rug’ van Frankrijk. De diplomaat doelde op de aankondiging twee maanden geleden dat Australië een streep zette door een deal ter waarde van bijna 60 miljard euro met een Franse marinewerf voor de bouw van twaalf diesel-elektrische onderzeeboten.

“De misleiding was opzettelijk”, aldus Thébault. “De wijze waarop het werd gedaan was duidelijk een messteek in de rug.”

In plaats van de twaalf Franse onderzeeboten koopt Australië nu acht nucleair aangedreven onderzeeërs van Amerikaanse makelij. Dit gebeurt in het kader van een nieuw defensiepact tussen Australië, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten, Aukus genaamd, waarmee de drie landen zich schrap zetten tegen de Chinese dreiging. De Franse president Emmanuel Macron is woedend over het schrappen van de duikbootdeal. Hij stelt dat de Australische premier Scott Morrison hem misleidde tijdens een diner in juni in Parijs en dat hij, vóór de Australische bekendmaking, geen idee had dat de opdracht zou worden geschrapt.

‘Pas op, in Australië wordt gelekt’

Dinsdag publiceerden Australische media een tekstbericht dat Macron in september, twee dagen voor de Australische aankondiging, stuurde aan Morrison: ‘Moet ik goed of slecht nieuws verwachten over onze gezamenlijke onderzeebootambities?’ Dit zou aantonen dat hij wel degelijk wist dat de deal op losse schroeven stond.

Volgens Franse functionarissen had dit bericht van Macron echter slechts betrekking op geharrewar over technische specificaties en de planning van het onderzeebootproject. En ambassadeur Thébault hekelde het lekken van het tekstbericht als ‘een nieuw dieptepunt’. “Dit stuurt een signaal aan alle staatshoofden. Pas op, in Australië wordt gelekt. Wat je in vertrouwen tegen partners zegt, kan uiteindelijk als wapen tegen je worden ingezet.”

Op de vraag of zijn kantoor het bericht van Macron heeft gelekt naar de media gaf Morrison woensdag geen duidelijk antwoord. Hij benadrukte dat hij de ruzie achter zich wil laten. “Ik denk dat niemand er baat bij heeft om op deze weg door te gaan.”

Ongelukkig begin

De rel is een enigszins ongelukkig begin voor het nieuwe defensiepact Aukus. Vanwege zijn ligging in de buurt van Zuidoost-Azië is Australië voor Amerika en Groot-Brittannië een belangrijke bondgenoot tegen China. Maar veel linkse Australiërs zouden, anders dan de rechtse premier Morrison, liever zien dat hun land enige afstand houdt van Amerika, ook om de Chinezen niet te veel voor het hoofd te stoten. De Amerikaanse president Joe Biden gaf afgelopen vrijdag in een ontmoeting met Macron in Rome toe dat de VS en Australië het ‘onhandig’ hebben aangepakt. “Ik had de indruk dat Frankrijk lang van tevoren was ingelicht dat de deal niet doorging.”

Lees ook:

Frankrijk voelt zich verraden door onderzeeërdeal Australië, Brussel houdt zich (voorlopig) stil

De EU wordt steeds stiller over de Aukus-deal, en over de vraag of Brussel de onderhandelingen met Australië over een nieuw handelsakkoord moet opschorten.

Nieuw defensiepact tegen China zet kwaad bloed

Amerikanen, Britten en Australiërs sluiten een nieuwe militaire overeenkomst. China reageert furieus, net als Frankrijk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden