Aukus-deal

Frankrijk voelt zich verraden door onderzeeërdeal Australië, Brussel houdt zich (voorlopig) stil

Het VN-hoofdkwartier in New York, waar de Europese ministers van buitenlandse zaken elkaar deze week toch al zouden treffen.  Beeld AFP
Het VN-hoofdkwartier in New York, waar de Europese ministers van buitenlandse zaken elkaar deze week toch al zouden treffen.Beeld AFP

De EU wordt steeds stiller over de Aukus-deal, en over de vraag of Brussel de onderhandelingen met Australië over een nieuw handelsakkoord moet opschorten.

Terwijl Frankrijk steeds harder zijn frustratie over de Aukus-deal van Australië, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk uitvent, wordt Brussel er steeds stiller over. Zelfs de woorden van buitenlandchef Josep Borrell dat de Europese Unie het ‘jammer’ vindt niet vooraf op de hoogte te zijn gebracht, worden niet herhaald. Nu is de kwestie ‘in beraad’. Onduidelijk is wanneer daaraan een eind komt.

Misschien is dat al dinsdag, als stomtoevallig alle 27 ministers van buitenlandse zaken van de EU-regeringen en Borrell een diner hebben in New York, zoals altijd tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Daar komt zeker ook de vraag aan de orde of de EU de onderhandelingen met Australië over een nieuw handelsakkoord moet stilleggen.

De Franse minister van Europese zaken Clément Beaune heeft op hoge toon gebriest dat er geen sprake van kan zijn dat die gesprekken, die zijn ingepland voor begin oktober, nog gewoon doorgang zullen vinden. Daarvoor voelen de Fransen zich te zeer in hun hemd gezet door Australië, dat achter de rug van de Fransen met de VS en het VK afspraken maakte over een megabestelling van onderzeeërs.

Geen haast om de Australië-strategie te herzien

Maar het is maar de vraag of de andere 26 landen het verband willen zien tussen een Europees akkoord over handel en een Franse nederlaag in een wapendeal. Charles Michel, voorzitter van de Europese Raad, leek in ieder geval vorige week geen haast te hebben om de Australië-strategie per direct te herzien. Volgens Michel gaan de leiders van de 27 landen in Europa pas eind oktober, tijdens een top in Brussel, praten over de situatie.

Aanleiding daarvoor is niet zozeer het plotselinge Aukus-akkoord, maar een toevallig bijna tegelijkertijd gelanceerd voorstel van Borrell, dat nogal aarzelend gaat over het onderzoeken van mogelijkheden om meer marine uit Europese lidstaten in te zetten in de regio.

Volgens Michel is het in ieder geval duidelijk dat de EU een gezamenlijke benadering moet kiezen in deze strategisch belangrijke regio.

Geschiedenis met een hoofdletter G

EU-buitenlandchef Josep Borrell zei bij de presentatie van zijn plan vorige week dat in de Indo-Pacifische regio ‘geschiedenis met een grote G’ wordt geschreven. “De Indo-Pacific is voor ons een bijzonder belangrijk deel van de wereld. Het is de toekomst waar het zwaartepunt van de wereld naartoe schuift, zowel in geo-economische als en geo-politieke termen.”

Hij vertelde hoe de regio economisch gezien een groeimarkt is, maar hoe daar politiek gezien de spanningen tussen China en de Verenigde Staten steeds verder toenemen en dat er voortdurend conflicten zijn over grenzen, op land en op zee. “We willen bijdragen aan vrede, voorspoed en stabiliteit van de regio”, zei hij.

Borrells plannen lijken vooral te zijn ingegeven door de grote handelsbelangen van de EU. Die zijn zo groot, dat het de vraag is of de geesten in Brussel rijp zijn om inderdaad op verzoek van Parijs handelsbeperkingen op te schorten.

Lees ook:

Frankrijk verloor door de geannuleerde duikbotendeal meer dan alleen 30 miljard euro

De ruzie tussen Frankrijk en de VS, het Verenigd Koninkrijk en Australië draait om meer dan duikboten. Parijs is buitenspel gezet in Oost-Azië, een regio onder hoogspanning.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden