Droogte

Extreme droogte teistert de mediterrane landen, ondanks voorbereidingen

Blussende mensen tijdens een bosbrand bij Lissabon op 10 juli dit jaar. Beeld ANP / EPA
Blussende mensen tijdens een bosbrand bij Lissabon op 10 juli dit jaar.Beeld ANP / EPA

Hete zomers zijn eerder regel dan uitzondering rond de Middellandse Zee, maar plezier bieden ze inmiddels niet meer. Droogte en bosbranden teisteren het gebied.

Ghassan Dahhan

Zuid-Europa en Noord-Afrika kampen dit jaar met extreme droogte. In veel landen en regio’s woeden er grote bosbranden, met name in Zuid-Frankrijk, Portugal, Spanje en Marokko. Wetenschappers wijzen erop dat klimaatverandering daarbij een grote rol speelt en dat de problemen alleen maar zullen verergeren.

De droogte van deze zomer komt niet als een verrassing voor Portugal en Spanje: in de winter merkten meteorologen al op dat er vergeleken met voorgaande jaren uitzonderlijk weinig regen viel, terwijl de zon bovenmatig veel scheen. Daardoor waarschuwden zij al in januari dat dit in de zomer zou leiden tot bosbranden en extreme waterschaarste. In de maanden daarna regende het wel iets meer, maar lang niet voldoende.

In Portugal moest de brandweer deze week op veel plekken uitrukken als gevolg van bosbranden, waarbij meer dan 600 mensen geëvacueerd moesten worden en 130 mensen gewond raakten. Eén persoon kwam om het leven. Bosbranden zijn een jaarlijks fenomeen in Portugal, met als uitschieter het jaar 2017, toen meer dan honderd mensen omkwamen. Sindsdien treft het land veel voorbereidingen. Premier António Costa, die een buitenlandse reis afzegde vanwege de situatie in zijn land, zegt dat de oplossing niet ligt bij het rekruteren van meer brandweermannen, maar dat de boeren op een andere manier met de landbouwgrond moeten omgegaan, evenals de industrie.

Een bosbrand in het Franse departement Gironde, nabij Bordeaux.  Beeld AP
Een bosbrand in het Franse departement Gironde, nabij Bordeaux.Beeld AP

Een waterrantsoen afgekondigd

Zo besloot de regering in januari dat waterkrachtcentrales niet langer dan 2 uur per week mochten draaien om zo de watervoorziening voor de burgers niet in gevaar te brengen. Ondanks dat er daarna wat regen viel, was in mei al in 97 procent van het land sprake van zware droogte. De regering heeft voor de zwaarst getroffen gebieden in het zuiden een waterrantsoen afgekondigd voor 1800 boeren. Zij mogen nog slechts de helft van al het water gebruiken dat zij normaal nodig hebben voor irrigatie.

In buurland Spanje is de situatie nog zorgelijker: de tweede hittegolf is al een feit na de op een na droogste winter sinds 1961. In de gebieden rondom de steden Sevilla en Cordoba zijn al temperaturen gemeten van boven de 42 graden en de verwachting is dat die nog verder zullen stijgen. Op verschillende plaatsen zijn bosbranden gemeld. Spanje maakt zich grote zorgen over de droogte, mede omdat in het grootste gedeelte van het land verwoestijning dreigt.

Bidden voor regen

In Noord-Afrika heerst dit jaar ook veel droogte. De winter bracht weinig regen, waardoor Marokko al vroeg waarschuwde voor een slechte oogst (2021 was overigens juist een heel goed jaar). In februari baden moskeegangers in Marokko voor regen na een oproep van de koning. Rabat sloot een lening af om de boeren te compenseren voor misgelopen inkomsten en in mei kwam daar nog een lening bij van 500 miljoen dollar bij de Wereldbank, die bedoeld is voor onder meer watermanagement en maatregelen tegen klimaatverandering.

In Tunesië zorgde een vroege hittegolf in het jaar voor droogte, branden en daarmee voor een mislukte graanoogst, terwijl de regering al grote moeite had om de voedselvoorziening veilig te stellen vanwege de oorlog in Oekraïne. Tunesië importeerde veel graan uit Oekraïne, maar die kan het land niet bereiken doordat Rusland de graantoevoer blokkeert.

In de oostelijke Middellande Zee staat het er beter voor dan vorig jaar. Het jaar 2021 was een rampjaar voor Turkije en Griekenland. Turkije maakte de ergste bosbranden mee in zijn geschiedenis, en in Griekenland werd 75 duizend hectare grond verwoest. Hoewel er in Griekenland bosbranden zijn gemeld (op Samos kwamen twee passagiers van een Griekse helikopter om het leven tijdens het blussen) en de temperaturen weer stijgen, lijkt het dit jaar mee te vallen. Turkije heeft daarnaast een relatief natte winter achter de rug, maar ook daar zijn inmiddels weer bosbranden gemeld.

Lees ook:

In beeld: De vlammen zijn gedoofd, maar Turkije blijft achter onder een laag van as

Een beeldverslag van de bosbranden die in 2021 Turkije teisterden

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden